I SA/Lu 74/04

WyrokWSA w Lublinie2004-06-16

Skład orzekający: Edward Oworuszko, Danuta Małysz, Irena Szarewicz-Iwaniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawo do odliczenia podatku naliczonego od nabycia towarów lub usług (w tym środków trwałych) przysługuje, gdy te towary lub usługi służą zarówno czynnościom zwolnionym od podatku VAT, jak i czynnościom opodatkowanym stawką 0%?
Ratio decidendi
Prawo do odliczenia podatku naliczonego od nabycia towarów lub usług przysługuje, gdy te towary lub usługi służą zarówno czynnościom zwolnionym od podatku VAT, jak i czynnościom opodatkowanym stawką 0%. W takiej sytuacji nie można zastosować przepisu art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, który wyłącza prawo do odliczenia, gdy nabywane towary lub usługi służą wyłącznie czynnościom zwolnionym.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. odliczyła podatek naliczony od zakupu kombajnu i usługi transportowej, które miały służyć świadczeniu usług rolniczych na Ukrainie (zwolnionych z VAT) oraz sprzedaży opodatkowanej stawką 0%. Organy podatkowe uznały to odliczenie za nieprawidłowe, powołując się na art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, ponieważ kombajn miał służyć głównie czynnościom zwolnionym. Spółka wniosła skargę do WSA, argumentując, że w momencie zakupu istniały kontrakty na usługi zagraniczne, a sprzedaż kombajnu była opodatkowana stawką 0%.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, orzekł, że decyzja nie podlega wykonaniu w całości i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej spółki zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Edward Oworuszko, Sędziowie NSA Danuta Małysz, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk (spr.), Protokolant asyst. A. Strzelec, po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi "[...]" spółki z o.o. w L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc X 2000 r. I. Uchyla zaskarżoną decyzję; II. Orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz "[...]" spółki z o.o. w L. kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej, działając na podstawie art. 233§ 1 pkt. 1 ordynacji podatkowej, po rozpatrzeniu odwołania "[...]" Sp. z o.o. w L. od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...].09.2003r. Nr [...] określającej kwotę zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za m-c październik 2000r. w wysokości 15.562zł oraz ustalającej dodatkowe zobowiązanie podatkowe w kwocie 3.792 zł – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji wskazał, iż w toku kontroli przeprowadzonej w "[...] Sp. z o.o. w L. w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania za 2000r. ustalono, że w deklaracji VAT-7 za miesiąc październik 2000r. kontrolowana Spółka bezpodstawnie odliczyła od podatku należnego podatek naliczony nie związany ze sprzedażą opodatkowaną, przez co wykazała kwotę zwrotu różnicy podatku wyższą od kwoty należnej o kwotę 12.642 zł. Podatek ten wynikał z dokumentu odprawy celnej SAD z dnia [...].10.2000r. nr [...]( wartość 164.128 zł podatek 11.489 zł) dot. importu kombajnu do zbioru buraków oraz faktury nr [...] dot. usługi transportowej kombajnu ( wartość netto 6.000 zł, podatek 1.320 zł). Podatek naliczony wynikający z tych dokumentów był dla spółki podatkiem związanym z wykonaniem czynności zwolnionych z opodatkowania i odliczenie tego podatku było niezgodne z art. 52 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym ( Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.). Ustalenia te były podstawą wydania przez organ I instancji decyzji z dnia [...].09.2003r. W odwołaniu od tej decyzji strona wnosiła o jej uchylenie jako wydanej z rażącym naruszeniem art. 19 ust. 1 i art. 20 powołanej ustawy, gdyż przepis art. 20 nie stanowi o bezpośrednim związku zakupionego towaru ze sprzedażą opodatkowaną. Rozpatrując sprawę w wyniku wniesionego odwołania organ II instancji nie podzielił argumentów w nim zawartych. Wskazał, iż stan faktyczny sprawy nie był sporny. Kwestią sporną pozostaje prawidłowość odliczenia podatku naliczonego związanego z zakupem kombajnu do zbioru buraków w sytuacji, gdy sprzęt ten został ostatecznie wykorzystany wyłącznie do świadczenia usług zwolnionych z VAT – usług kopania buraków ( usługi rolnicze). Podzielając stanowisko organu I instancji, iż w takiej sytuacji zastosowanie znajdował przepis art. 25 ust. 1 pkt. 1 powołanej ustawy, organ odwoławczy wywiódł, iż z art. 19 ust. 1 tej ustawy wynika, że podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, a więc nie ma prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego ze sprzedażą zwolnioną z VAT. Ma przy tym rację strona, iż ustawa nie wymaga dla odliczenia podatku naliczonego istnienia bezpośredniego związku między zakupem i sprzedażą opodatkowaną. Wystarczającym jest istnienie związku pośredniego zakupu ze sprzedażą opodatkowaną wskazującego, że dany towar lub usługa pozostaje w związku przyczynowo-skutkowym ze sprzedażą opodatkowaną. W przepisie art. 20 zaś określono sposób realizacji przez podatnika tego prawa, w sytuacji, gdy podatnik dokonuje zarówno sprzedaży opodatkowanej jak i zwolnionej z podatku. Z kolei w art. 25 powołanej ustawy wymieniono enumeratywnie przypadki, gdy odliczenie podatku naliczonego nie jest możliwe. W rozpoznawanej sprawie zachodzi przypadek określony w art. 25 ust. 1 pkt. 1 – obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów lub usług służących do wytworzenia lub odsprzedaży towarów lub świadczenia usług zwolnionych z podatku VAT. W toku postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego na etapie odwoławczym ustalono, że zakwestionowanym kombajnem spółka świadczyła usługi rolnicze w kraju zwolnione od podatku od towarów i usług, które dokumentowała stosownymi fakturami ( dołączonymi do swoich wyjaśnień z dnia [...] listopada 2003r.). Kombajn w żadnym momencie jego eksploatacji nie służył sprzedaży opodatkowanej, lecz związany był wyłącznie ze sprzedażą zwolnioną od podatku VAT. Nie jest wystarczające istnienie związku jedynie celowościowego nabytego towaru, na który powołuje się strona, a mianowicie zawarcie kontraktów z odbiorcą ukraińskim na świadczenie usług przedmiotowym kombajnem. Na badanie związku nabytego urządzenia z określoną sprzedażą podczas jego eksploatacji wskazuje również orzecznictwo SN ( np. wyrok z dnia 6.06.2002r. III RN 91/01). Stąd podatnik miał obowiązek korekty dokonanego odliczenia podatku naliczonego, bowiem towar nie posłużył i nie posłuży w spółce do wykonania czynności opodatkowanej VAT. Mając na uwadze powyższe ustalenia i wnioski orzeczono jak w decyzji. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniosła "[...]" Sp. z o.o. w L. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji skarżąca spółka podnosiła, iż w związku z tym, że kwalifikacji zakupów towarów, usług oraz środków trwałych dokonuje się w momencie zakupu spółka, dla której przedmiotowy kombajn był środkiem trwałym, nabyła prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z konkretnej czynności dokumentowanej dokumentem celnym SAD. W momencie zakupu kombajnu spółka posiadała zawarte kontrakty z przedstawicielami firm z Ukrainy na wykonanie usług zbioru buraków na terenie Ukrainy kombajnami tego typu. Kontrakty zakładały ich realizację do 2002r, a zawarte były w 1999r. Tak więc w momencie zakupu spółka prawidłowo dokonała kwalifikacji podatku VAT naliczonego od zakupu kombajnu i jego transportu – służącego działalności zwolnionej od podatku oraz opodatkowanej ( eksport usług – stawka % PTU). W jej ocenie nie było podstaw do przyjęcia poglądu, iż na spółce ciążył obowiązek złożenia korekty deklaracji, nie zaszła bowiem żadna z przesłanek wymienionych w przepisach prawa, która nakładałaby na nią taki obowiązek. Spółka dokonała sprzedaży kombajnu, a sprzedaż ta jest opodatkowana stawką 0% PTU, co potwierdza, że kwalifikacja dokonana przez spółkę była prawidłowa. W odpowiedzi na skargę Dyrektor izby Skarbowej wnosił o jej oddalenie i podtrzymywał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga jest zasadna. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji był przepis art. 25 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym ( Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.), zgodnie z którym, obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów lub usług służących do wytworzenia lub odprzedaży towarów bądź świadczenia usług zwolnionych od podatku. Nie było w sprawie sporne, iż skarżąca spółka, w związku z zawartymi kontraktami z kontrahentami ukraińskimi nabyła sporny kombajn w celu wykonywania usług zbioru buraków na terenie Ukrainy. Nie było również sporne, iż do wykonania tego kontraktu nie doszło, w związku z czym kombajn przez cały czas jego eksploatacji służył wykonywaniu usług rolniczych na terenie Polski, a więc usług zwolnionych od podatku od towarów i usług. Nie jest również sporne, iż strona skarżąca dokonała jego sprzedaży, która była czynnością opodatkowaną stawką 0% VAT. Służył on zatem nie tylko czynnościom zwolnionym od podatku, ale i czynności opodatkowanej, co nie dawało podstaw do zastosowania w rozpoznawanej sprawie art. 25 ust. 1 pkt. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Skoro zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem wskazanego wyżej przepisu prawa materialnego, stosownie do art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a w zw. z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach znajduje uzasadnienie w przepisie art. 200 i art. 205 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło