I SA/Lu 771/16

PostanowienieWSA w Lublinie2016-10-17

Skład orzekający: Marcin Małek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, prowadzący wspólne gospodarstwo rolne i utrzymujący się jedynie z emerytury jednego z nich, mogą zostać zwolnieni od kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. W ocenie sądu, sytuacja finansowa, majątkowa i rodzinna skarżących, obejmująca niski dochód, wysokie koszty utrzymania i brak majątku przynoszącego dochody, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie.
Stan faktyczny
Skarżący M. K. - B. i A. B. złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Argumentowali, że ich sytuacja finansowa, oparta na emeryturze jednego z nich i braku dochodów drugiego, uniemożliwia im ponoszenie kosztów postępowania. Posiadają jedynie nieruchomość i nieczynną stację LPG, a uzyskane dochody przeznaczają na bieżące wydatki.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono M. K. i A. B. od kosztów sądowych i ustanowiono dla nich adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Marcin Małek po rozpoznaniu w dniu 17 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków M. K. - B. i A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. K. - B. i A. B. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia należności pieniężnych p o s t a n a w i a zwolnić M. K. i A. B. od kosztów sądowych i ustanowić dla nich adwokata z urzędu. Wnioskami z dnia 10 października 2016 r., złożonymi na urzędowych formularzach, skarżący M. K. – B. i A. B. zwrócili się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosków skarżący podnieśli, że nie są w stanie ponieść kosztów postępowania z uwagi na wysokość uzyskiwanych dochodów, ich wiek i stan zdrowia. Wskazali, że prowadza wspólne gospodarstwo rolne utrzymując się jedynie z emerytury skarżącego w kwocie 1.037 zł netto. Skarżąca jest natomiast osobą bezrobotną (bez prawa do zasiłku) i z uwagi na posiadaną niepełnosprawnością aktualnie nie ma szans na zatrudnienie. Majątek skarżących stanowi nieruchomość gruntowa zabudowana drewnianym domem o pow. około 100 m2 oraz nieczynną stacją LPG, która nadaje się jedynie do zezłomowania. Uzyskiwany dochód skarżący przeznaczają na konieczne koszty utrzymania – podatki, składki ZUS, woda, nieczystości, energia, telefon, gaz, które skarżący oszacowali na kwotę 765 zł. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Intencją strony jest uzyskanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, tj. otrzymanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Rozstrzygnięcie wniosku sprowadza się więc do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.". Zgodnie z jego treścią przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przy czym prawo pomocy w zakresie całkowym przyznawane powinno być jedynie osobom rzeczywiście ubogim, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są lub mają ograniczone środki do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 - Lex nr 786724). Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, w ocenie referendarza sądowego, stwierdzić należy, że strona skarżąca nie będzie w stanie ponieść żadnych kosztów niniejszego postępowania. Na powyższej ocenie zaważyła przede wszystkim sytuacja finansowa, majątkowa i rodzinna skarżących, tj. wysokość uzyskiwanego dochodu w przeliczeniu na członka rodziny, wysokość wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem oraz brak oszczędności i majątku mogącego przynosić jakiekolwiek dochody. Analiza powyższych elementów wskazuje, że strona skarżąca nie ma środków na wymagane koszty sądowe ani możliwości ich pozyskania. W takiej sytuacji niepodobna oczekiwać, że będzie w stanie ponieść wydatki związane z kosztami sądowymi oraz samodzielnie opłacić usługi fachowego pełnomocnika. Zapadłe orzeczenie oznacza, że skarżący zostali w niniejszym postępowaniu sądowym zwolnieni od kosztów sądowych, jak również przyznano im adwokata z urzędu, bez obowiązku ponoszenia przez nich kosztów zastępstwa procesowego. Adwokat ten zostanie wyznaczony przez Okręgową Radę Adwokacką w Lublinie, o czym strona zostanie poinformowana. Jednocześnie podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Z tych względów orzeczono jak w postanowieniu na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło