I SA/Lu 779/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2010r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług - w zakresie wniosku strony skarżącej o zawieszenie postępowania postanawia - zawiesić postępowanie do czasu wydania przez Trybunał Konstytucyjny orzeczenia w sprawie P 44/07. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania M. P., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] odmawiającej stronie stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług w wysokości [...] Jak wynika z akt sprawy M. P. w przedmiotowej sprawie wnosił o zwrot podatku VAT w kwocie [...] wyliczonego, pobranego i wpłaconego na konto Urzędu Skarbowego przez Komornik Sądowy Rewiru I przy Sądzie Rejonowym działającego w trybie art. 18 ustawy z dnia z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), na podstawie faktury VAT z dnia [...] Komornik po dokonaniu sprzedaży w postępowaniu egzekucyjnym, w trybie przetargowym w dniu 2 października 2007 r., nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], składającej się z działki gruntu zabudowanej budynkiem użytkowym, domem mieszkalnym oraz budynkami gospodarczymi stanowiących własność skarżącego ustalił sumę podlegającą podziałowi, w wysokości [...] w tym podatek VAT w kwocie [...], a Sąd Rejonowy I Wydział Cywilny postanowieniem sygn. akt I Co 1577/07 z dnia 17 grudnia 2007 r. taki plan podziału zatwierdził. W konsekwencji powyższego Komornik Sądowy w imieniu podatnika M.P. wystawił w dniu [...] fakturę [...] o wartości netto [...] podatek VAT wg stawki 22% [...] a w dniu 13 lutego 2008r. przelał na konto Urzędu Skarbowego kwotę [...] tytułem podatku VAT pochodzącą z licytacji w/w nieruchomości. W skardze na ostateczną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] M.P. zakwestionował prawo komornika jako płatnika do obliczenia, pobrania i wpłacenia podatku VAT od sprzedaży omawianej nieruchomości, a w konsekwencji zasadność odmowy zastosowania przez organy podatkowe art. 72 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r., 8, poz. 60 ze zm.).Zarzucił, iż organy podatkowe nie dokonały kompleksowej analizy przepisów prawa pozostających w związku z przedmiotem postępowania błędnie stosując art. 8 ustawy Ordynacja podatkowa w zw. z art. 18 ustawy o podatku od towarów i usług. Argumentował, iż wystawienie faktury VAT stanowiącej tytuł prawny, na mocy którego powstał obowiązek podatkowy skarżącego nie należało do komornika, gdyż nie posiada on ani faktycznych ani prawnych podstaw do pobrania od dłużnika kwoty podatku i jej wpłaty na konto organu podatkowego z ceny uzyskanej w trakcie postępowania egzekucyjnego. Skarżący wnosił ponadto o zawieszenie postępowania w przedmiotowej sprawie z uwagi na skierowanie do Trybunału Konstytucyjnego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie o sygn. akt I SA/Po 357/06 pytania prawnego w sprawie zgodności art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług w zakresie, w jakim nakłada na komorników sądowych obowiązki płatnika od dokonywanej w trybie egzekucji dostawy nieruchomości będącej własnością dłużnika, z art. 2 Konstytucji RP. W ocenie skarżącego wynik postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym nie pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy niniejszej. W świetle powyższego Sąd zważył, co następuje: Z przepisu art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. –dalej "ppsa") wynika, iż sąd może zwiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Osią sporu w sprawie niniejszej jest działanie komornika jako płatnika podatku VAT od dostawy, dokonywanej w trybie egzekucji, nieruchomości będącej własnością dłużnika, w oparciu o dyspozycję art. 18 ustawy o podatku od towarów i usług, co nie pozostaje bez wpływu na wykładnię art. 108 ustawy o podatku od towarów i usług oraz art. 72 § 1 Ordynacji podatkowej. Wątpliwości, co do zgodność z Konstytucją unormowania zawartego w art. 18 ustawy o podatku od towarów i usług z zasadami poprawnej legislacji, stanowiącej element demokratycznego państwa prawa, statuowanej w art. 2 Konstytucji doprowadziły do zwrócenia się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 28 czerwca 2007 r., w sprawie o sygn. I SA/Po 357/06 z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego co do zgodności art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług w zakresie, w jakim nakłada na komorników sądowych obowiązki płatnika od dokonywanej w trybie egzekucji dostawy nieruchomości będącej własnością dłużnika, z art. 2 Konstytucji RP. Sprawa została zarejestrowana pod sygnaturą P 44/07. Zważyć, w kontekście powyższego należy, że zagadnienie wstępne (prejudycjalne) występuje w sytuacji, w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia, które występuje w sprawie, może wpływać na wynik postępowania, co w rezultacie uzasadnia celowość wstrzymanie czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym do czasu rozstrzygnięcia tej istotnej kwestii. Przez zagadnienie wstępne (kwestię prejudycjalną) rozumieć więc należy przeszkodę powstającą lub ujawniająca się w toku postępowania sądowego, której usunięcie jest istotne z punktu widzenia możliwości prawidłowej realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego i ma bezpośredni wpływ na jego wynik (por. wyrok NSA z 19 kwietnia 2006 r., w sprawie sygn. akt I FSK 845/05). Według Sądu okoliczności stanu sprawy, w konfrontacji z przywołanymi przepisami świadczą o wystąpieniu zagadnienia wstępnego, w rozumieniu przepisu art. 125 § 1 pkt 1 ppsa i uzasadniają, potrzebę zawieszenia postępowania w przedmiotowej sprawie do czasu udzielenia odpowiedzi przez Trybunał Konstytucyjny na zadane przez WSA w Poznaniu pytanie prawne w sprawie I SA/Po 357/06. Dodatkowo wskazać należy na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane w uchwale w sprawie I OPS 9/09, gdzie NSA uzasadniał, iż w sytuacji, w której po wniesieniu skargi kasacyjnej przez stronę Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane zaskarżone orzeczenie, jeżeli niekonstytucyjny przepis nie został wskazany w podstawach kasacyjnych, Naczelny Sąd Administracyjny powinien zastosować bezpośrednio przepisy art.190 ust.1 i 4 Konstytucji RP i uwzględnić wyrok Trybunału /por. też: glosa R.Batorowicza i J.P.Tarno do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22.02.2008r., II OSK 1004/06 w: "Zeszyty naukowe sądownictwa administracyjnego" nr 1 z 2009r., str.145 i nast./. Wobec powyższego, Sąd na podstawie przepisu art. 125 § 1 pkt 1 ppsa i art. 131 ppsa orzekł, jak w sentencji postanowienia.