I SA/Lu 780/09

PostanowienieWSA w Lublinie2010-01-08

Skład orzekający: Wojciech Kręcisz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej obowiązku zapłaty podatku od towarów i usług, gdzie podstawą rozstrzygnięcia jest przepis budzący wątpliwości co do jego zgodności z Konstytucją, a który został skierowany do Trybunału Konstytucyjnego, sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, zwłaszcza gdy wątpliwości co do zgodności z Konstytucją przepisu stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia organu podatkowego mogą wpłynąć na wynik sprawy. Wystąpienie zagadnienia wstępnego uzasadnia potrzebę zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny.
Stan faktyczny
Strona skarżąca M.P. zakwestionowała decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczącą obowiązku zapłaty podatku VAT. Podatnik argumentował, że komornik sądowy nie miał prawa jako płatnik pobierać i wpłacać podatku VAT od sprzedaży nieruchomości w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżący wniósł o zawieszenie postępowania, wskazując na skierowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zgodności przepisu regulującego obowiązki komornika jako płatnika VAT z Konstytucją.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zawiesić postępowanie do czasu wydania przez Trybunał Konstytucyjny orzeczenia w sprawie P 44/07.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2010r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług – w zakresie wniosku strony skarżącej o zawieszenie postępowania postanawia - zawiesić postępowanie do czasu wydania przez Trybunał Konstytucyjny orzeczenia w sprawie P 44/07. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania M.P., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] stwierdzającą obowiązek zapłaty przez podatnika kwoty podatku od towarów i usług w wysokości [...] wykazanej w fakturze VAT nr [...] z dnia [...] Jak wynika z akt sprawy w/w kwotę podatku VAT wyliczył, pobrał i przekazał na konto Urzędu Skarbowego Komornik Sądowy Rewiru I przy Sądzie Rejonowym, działając w trybie art. 18 ustawy z dnia z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) Komornik po dokonaniu sprzedaży w postępowaniu egzekucyjnym, w trybie przetargowym w dniu 2 października 2007 r., nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] składającej się z działki gruntu zabudowanej budynkiem użytkowym, domem mieszkalnym oraz budynkami gospodarczymi stanowiących własność skarżącego ustalił sumę podlegającą podziałowi, w wysokości [...] w tym podatek VAT w kwocie [...] a Sąd Rejonowy I Wydział Cywilny postanowieniem sygn. akt I Co 1577/07 z dnia 17 grudnia 2007 r. taki plan podziału zatwierdził. W konsekwencji powyższego Komornik Sądowy w imieniu podatnika M.P. wystawił w dniu 12[...] fakturę VAT [...] o wartości netto [...] podatek VAT wg stawki 22% [...] a w dniu 13 lutego 2008r. przelał na konto Urzędu Skarbowego kwotę [...] tytułem podatku VAT pochodzącą z licytacji w/w nieruchomości. W skardze na ostateczną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] M. P. zakwestionował prawo komornika jako płatnika do obliczenia, pobrania i wpłacenia podatku VAT od sprzedaży omawianej nieruchomości, a w konsekwencji zasadność obowiązku jego uiszczenia w oparciu o regulację art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, stanowiącego m.inn. podstawę rozstrzygnięcia przez organ podatkowy I instancji. Zarzucił, iż organy podatkowe nie dokonały kompleksowej analizy przepisów prawa pozostających w związku z przedmiotem postępowania błędnie stosując art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r., 8, poz. 60 ze zm.) w zw. z art. 18 ustawy o podatku od towarów i usług. Argumentował, iż wystawienie faktury VAT stanowiącej tytuł prawny, na mocy którego powstał obowiązek podatkowy skarżącego nie należało do komornika, gdyż nie posiada on ani faktycznych ani prawnych podstaw do pobrania od dłużnika kwoty podatku i jej wpłaty na konto organu podatkowego z ceny uzyskanej w trakcie postępowania egzekucyjnego. Skarżący wnosił ponadto o zawieszenie postępowania w przedmiotowej sprawie z uwagi na skierowanie do Trybunału Konstytucyjnego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie o sygn. akt I SA/Po 357/06 pytania prawnego w sprawie zgodności art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług w zakresie, w jakim nakłada na komorników sądowych obowiązki płatnika od dokonywanej w trybie egzekucji dostawy nieruchomości będącej własnością dłużnika, z art. 2 Konstytucji RP. W ocenie skarżącego wynik postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym nie pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy niniejszej. W świetle powyższego Sąd zważył, co następuje: Z przepisu art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. –dalej "ppsa") wynika, iż sąd może zwiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Osią sporu w sprawie niniejszej jest działanie komornika jako płatnika podatku VAT od dostawy, dokonywanej w trybie egzekucji, nieruchomości będącej własnością dłużnika, w oparciu o dyspozycję art. 18 ustawy o podatku od towarów i usług, co nie pozostaje bez wpływu na wykładnię art. 108 w/w ustawy. Wątpliwości, co do zgodność z Konstytucją unormowania zawartego w art. 18 ustawy o podatku od towarów i usług z zasadami poprawnej legislacji, stanowiącej element demokratycznego państwa prawa, statuowanej w art. 2 Konstytucji doprowadziły do zwrócenia się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 28 czerwca 2007 r., w sprawie o sygn. I SA/Po 357/06 z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego co do zgodności art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług w zakresie, w jakim nakłada na komorników sądowych obowiązki płatnika od dokonywanej w trybie egzekucji dostawy nieruchomości będącej własnością dłużnika, z art. 2 Konstytucji RP. Sprawa została zarejestrowana pod sygnaturą P 44/07. Zważyć, w kontekście powyższego należy, że zagadnienie wstępne (prejudycjalne) występuje w sytuacji, w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia, które występuje w sprawie, może wpływać na wynik postępowania, co w rezultacie uzasadnia celowość wstrzymanie czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym do czasu rozstrzygnięcia tej istotnej kwestii. Przez zagadnienie wstępne (kwestię prejudycjalną) rozumieć więc należy przeszkodę powstającą lub ujawniająca się w toku postępowania sądowego, której usunięcie jest istotne z punktu widzenia możliwości prawidłowej realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego i ma bezpośredni wpływ na jego wynik (por. wyrok NSA z 19 kwietnia 2006 r., w sprawie sygn. akt I FSK 845/05). Według Sądu okoliczności stanu sprawy, w konfrontacji z przywołanymi przepisami świadczą o wystąpieniu zagadnienia wstępnego, w rozumieniu przepisu art. 125 § 1 pkt 1 ppsa i uzasadniają, potrzebę zawieszenia postępowania w przedmiotowej sprawie do czasu udzielenia odpowiedzi przez Trybunał Konstytucyjny na zadane przez WSA w Poznaniu pytanie prawne w sprawie I SA/Po 357/06. Dodatkowo wskazać należy na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane w uchwale w sprawie I OPS 9/09, gdzie NSA uzasadniał, iż w sytuacji, w której po wniesieniu skargi kasacyjnej przez stronę Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane zaskarżone orzeczenie, jeżeli niekonstytucyjny przepis nie został wskazany w podstawach kasacyjnych, Naczelny Sąd Administracyjny powinien zastosować bezpośrednio przepisy art.190 ust.1 i 4 Konstytucji RP i uwzględnić wyrok Trybunału /por. też: glosa R.Batorowicza i J.P.Tarno do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22.02.2008r., II OSK 1004/06 w: "Zeszyty naukowe sądownictwa administracyjnego" nr 1 z 2009r., str.145 i nast./. Wobec powyższego, Sąd na podstawie przepisu art. 125 § 1 pkt 1 ppsa i art. 131 ppsa orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło