I SA/Lu 821/15
WyrokWSA w Lublinie2016-02-17
Skład orzekający: Andrzej Niezgoda, Krystyna Czajecka-Szpringer, Małgorzata Fita
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty dotyczące niedopuszczalności postępowania egzekucyjnego lub wadliwości tytułu wykonawczego mogą być oparte na okolicznościach związanych z postępowaniem zabezpieczającym, które zostało uchylone?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty dotyczące niedopuszczalności postępowania egzekucyjnego lub wadliwości tytułu wykonawczego, oparte na przepisach ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 33 § 1 pkt 6 i 10), nie mogą być skuteczne, jeśli ich podstawą są okoliczności związane z postępowaniem zabezpieczającym, które zostało uchylone. Postępowanie egzekucyjne i postępowanie zabezpieczające są odrębnymi procedurami, a wady jednego nie przekładają się automatycznie na drugie. Ponadto, sąd stwierdził, że tytuł wykonawczy zawierał wymagane pouczenia, a nowe zarzuty zgłoszone po terminie nie mogą być uwzględnione.Stan faktyczny
Spółka F. Ł. złożyła zarzuty na postępowanie egzekucyjne dotyczące zaległości w podatku od towarów i usług, powołując się na niedopuszczalność egzekucji oraz wadliwość tytułu wykonawczego. Argumentowała, że uchylenie przez WSA postanowienia dotyczącego zabezpieczenia czyni niemożliwym konstruowanie tytułów wykonawczych. Organy egzekucyjne i odwoławcze uznały zarzuty za nieuzasadnione, wskazując, że uchylenie postanowienia w sprawie zabezpieczenia nie wpływa na prawidłowość postępowania egzekucyjnego, a tytuł wykonawczy zawierał wymagane pouczenia. Spółka wniosła skargę do WSA, która została oddalona.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Niezgoda Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Szpringer, WSA Małgorzata Fita (spr.) Protokolant Referent stażysta Michał Fiut po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 lutego 2016 r. sprawy ze skargi F. Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
Dyrektor Izby Skarbowej, mocą postanowienia z dnia [...] nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. z U. z 2013 r., poz. 267; dalej w skrócie: K.p.a.") i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r., poz. 1619; dalej w skrócie: "u.p.e.a." lub "ustawa egzekucyjna") utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika L. Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] nr [...] o uznaniu za nieuzasadnione zarzutów na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego nr [...], obejmującego zaległość w podatku od towarów i usług.
Przywołane na wstępie postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym.
W dniu [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł. wystawił przeciwko F. sp. z o.o. z/s w Ł. tytuł wykonawczy o nr [...] obejmujący zaległość z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2011 r. do marca 2013 r. Podstawą wystawienia tego dokumentu była decyzja ostateczna Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Odpis przedmiotowego tytułu wykonawczego Spółka odebrała w dniu 16 grudnia 2014 r.
Pismem nadanym pocztą w dniu 22 grudnia 2014 r. Spółka, powołując się na art. 33 § 1 pkt 6 i pkt 10 u.p.e.a., złożyła zarzuty na postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec niej na podstawie opisanego wyżej tytułu wykonawczego. W piśmie tym zobowiązana podniosła, że z uwagi na uchylenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 5 grudnia 2014 r., sygn. akt I SA/Lu 643/14, postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] utrzymującego w mocy postanowienie Naczelnika L. Urzędu Skarbowego z dnia [...] w sprawie odmowy uchylenia zabezpieczenia, nie jest możliwe "konstruowanie" tytułów wykonawczych w postępowaniu egzekucyjnym na podstawie wadliwie zgromadzonego materiału dowodowego. Skoro Sąd wydał orzeczenie, które w sposób wyraźny przeczy argumentacji organów podatkowych i egzekucyjnych, to umorzenie postępowania egzekucyjnego jest uprawnione. Tym samym egzekucja w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna. Spółka wyjaśniła, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł. w dniu [...] wydał decyzję określającą zobowiązanie podatkowe Spółki w podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2011 r. do marca 2013 r. oraz określająca kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za kwiecień 2013 r. oraz maja 2013 r. W związku z tym, organ ten decyzją z dnia [...] umorzył postępowanie w sprawie zabezpieczenia, uznając postępowanie to za bezprzedmiotowe w sytuacji, kiedy funkcjonuje już decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego. Ponadto decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł. z dnia [...] o zabezpieczeniu została uchylona decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]., a sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania. Spółka wskazała również, że organ egzekucyjny razem z tytułem wykonawczym z dnia [...] doręczył Spółce pismo z dnia 8 grudnia 2014 r., w którym poinformował, że wymienione w piśmie zajęcia zabezpieczające przekształciły się w zajęcia egzekucyjne w dniu 21 listopada 2014 r.
Odnośnie drugiego zarzutu Spółka wskazała, że organ pominął wymagane według art. 27 pkt 8 u.p.e.a. pouczenie zobowiązanego o skutkach niezawiadomienia organu egzekucyjnego o zmianie miejsca pobytu. Ponadto nie pouczono wprost o przysługującym zobowiązanemu prawie do wniesienia w terminie 7 dni środka zaskarżenia w postaci zarzutów.
Naczelnik L. Urzędu Skarbowego w L., mając na względzie art. 34 § 1 u.p.e.a wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł. - wierzyciela o zajęcie stanowiska w zakresie przedstawionych przez stronę zarzutów. Postanowieniem z dnia [...] wierzyciel uznał zarzuty te za niezasadne. Stanowisko to podtrzymał Dyrektor Izby Skarbowej, rozpoznając zażalenie Spółki, co znalazło wyraz w postanowieniu z dnia [...] Jego zdaniem na uprawnienie wierzyciela do wystawienia tytułu wykonawczego nie miało żadnego wpływu podnoszone przez stronę uchylenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] utrzymującego w mocy postanowienie Naczelnika L. Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] w przedmiocie odmowy uchylenia zabezpieczenia. Okoliczność, że orzeczenie Sądu zapadło w innym postępowaniu, to jest w postępowaniu zabezpieczającym, oraz okoliczność, że od wymienionego wyroku Dyrektor Izby Skarbowej wniósł skargę kasacyjną, sprawia, że podnoszony przez zobowiązanego argument nie stanowi przesłanki do stwierdzenia niedopuszczalności egzekucji i uznania zarzutu. Nadto organ wskazał że tytuł wykonawczy został wystawiony zgodnie z wymogami określonymi w art. 27 u.p.e.a., na obowiązującym druku, stanowiącym załącznik nr [...] do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 16 maja 2014 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej (Dz. U. z 2014 r. poz. 650) i zawiera wszystkie wymagane pouczenia. Wyrokiem z dnia 2 grudnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie działając pod sygn. akt I SA/Lu 583/15 oddalił skargę Spółki na opisane wyżej postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]
W następstwie opisanych okoliczności, powołanym na wstępie postanowieniem z dnia [...]., Naczelnik L. Urzędu Skarbowego w L. uznał zarzuty wniesione przez zobowiązaną Spółkę za nieuzasadnione.
Odnosząc się do stanu faktycznego niniejszej sprawy, po przywołaniu niezbędnych przepisów prawnych, organ egzekucyjny powtórzył za wierzycielem, że powoływany przez podatnika wyrok WSA w Lublinie z dnia 5 grudnia 2014 r. nie dotyczył decyzji, która była podstawą wystawienia tytułu wykonawczego, bowiem uchylone było jedynie postanowienie wydane w postępowaniu zabezpieczającym.
Odnosząc się z kolei do zarzutu sformułowanego na podstawie art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a., organ egzekucyjny wskazał, że tytuł wykonawczy zawiera wszystkie elementy wymienione w art. 27 u.p.e.a. W szczególności na stronie 3 tytułu wykonawczego jednoznacznie wskazano uprawnienia przysługujące zobowiązanemu na podstawie art. 33 u.p.e.a. Ponadto tytuł wykonawczy zawiera pouczenie o wynikającym z art. 36 § 3 u.p.e.a. obowiązku powiadomienia w terminie 7 dni organu egzekucyjnego o każdej zmianie miejsca pobytu trwającej dłużej niż jeden miesiąc, a także pouczenie o skutkach zaniedbania spełnienia tego obowiązku, to jest o możliwości nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 168d § 3 u.p.e.a.
Rozpoznając sprawę w postępowaniu zażaleniowym Dyrektor Izby Skarbowej w całości podzielił rozważania i wnioski organu egzekucyjnego w zakresie oceny podniesionych przez Spółkę zarzutów.
W skardze z dnia 19 czerwca 2015 r., skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia organu nadzoru oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonemu postanowieniu strona skarżąca zarzuciła naruszenie:
1) art. 157 § 1 u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy zabezpieczenia w wypadku, gdy nie ma podstaw aby skierować ten rodzaj zabezpieczenia do majątku Spółki;
2) art. 160 u.p.e.a. poprzez prowadzenie postępowania zabezpieczającego w taki sposób, aby stanowiło wykonanie obowiązku, jaki występuje zdaniem organu podatkowego;
3) art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. poprzez uznanie prowadzonego postępowania egzekucyjnego w sytuacji jego niedopuszczalności za prawidłowe;
4) art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. w związku z art. 27 u.p.e.a. poprzez nieuwzględnienie zarzutów dotyczących braku ustawowych elementów obligatoryjnych tytułu wykonawczego;
5) art. 6 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez zabezpieczenie majątku spółki i uniemożliwienie jej swobodnego funkcjonowania.
W uzasadnieniu skargi strona powtórzyła argumentację odwołania i podniosła, że Dyrektor Izby Skarbowej, wydając postanowienie z dnia [...] w przedmiocie utrzymania w mocy postanowienia Naczelnika L. Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...]., naruszył art. 157 u.p.e.a. oraz art. 33 § 1 pkt. 6 u.p.e.a., bowiem z uwagi na uchylenie dnia 5 grudnia 2014 r. postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] przez WSA w Lublinie w całości, nie jest możliwe wystawianie tytułów wykonawczych w postępowaniu egzekucyjnym. Uznanie przez organ egzekucyjny, że wyrok ten nie ma wpływu na sytuację Spółki we wszczętym postępowaniu egzekucyjnym jest przykładem nieprawidłowej wykładni przepisów ustawy egzekucyjnej. Jeśli bowiem organ podatkowy w następstwie tego wyroku wydał decyzję o uchyleniu skutków postępowania zabezpieczającego, to nie ma podstaw, aby prowadzić je w dalszym ciągu. Zabezpieczenie, w wyniku decyzji sądu, jest bezzasadne, a organ uwzględniając stan faktyczny powinien je uchylić. Tym samym został naruszony art. 157 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez utrzymanie w mocy zabezpieczenia w wypadku, gdy nie ma podstaw, aby skierować ten rodzaj zabezpieczenia do majątku Spółki.
Nadto według skarżącej tytuł wykonawczy nie zawiera wszystkich elementów przewidzianych w art. 27 u.p.e.a. W szczególności wierzyciel pominął wynikające z art. 27 pkt 8 u.p.e.a. pouczenie zobowiązanego o skutkach niezawiadomienia o zmianie miejsca jego pobytu. Ponadto, zobowiązana nie została wprost pouczona o przysługującym jej prawie do wniesienia w terminie 7 dni od daty doręczenia środka zaskarżania w postaci zarzutów.
Skarżąca wskazała, że zgodnie z art. 160 u.p.e.a., zabezpieczenie nie może zmierzać do tego, aby stanowiło wykonanie obowiązku. Niedopuszczalne jest zatem, prowadzenie postępowania zabezpieczającego jednocześnie z postępowaniem podatkowym.
Podniosła również, że pomimo, iż organ podatkowy wniósł skargę kasacyjną z dnia 26 lutego 2015 r. od wyroku WSA z dnia 5 grudnia 2015 r., nie stanowi to podstawy do utrzymania w mocy zastosowanego zabezpieczenia na majątku spółki F. Brak uchylenia zabezpieczenia w trakcie postępowania kasacyjnego może spowodować szkody w funkcjonowaniu spółki, narażając ją na nieproporcjonalne do celu zabezpieczenia straty.
Ponadto zabezpieczenie majątku spółki prowadzi do ograniczenia swobody działalności gospodarczej. Spółka w wyniku zastosowanego zabezpieczenia nie mogła w pełni prowadzić swojej działalności i jej rozwijać. Negatywne skutki takiego działania organu podatkowego są niewspółmierne do celu, jaki organ ten chce osiągnąć, stosując zabezpieczenie i nie uchylając go w sytuacji uchylenia decyzji z dnia [...] o zabezpieczeniu i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia. Narusza to art. 6 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, gdyż przez tę swobodę rozumie się wolność od ingerencji i utrudnień ze strony innych jednostek.
Końcowo strona podniosła, iż nie jest prawdą jakoby nie podjęła działań zmierzających do uregulowania należności. W toku postepowania skarżąca wielokrotnie bowiem występowała z wnioskiem o rozłożenie zaległości na raty lub odroczenie terminu ich płatności.
W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, w pełnym zakresie podtrzymując stanowisko i argumentację zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
W piśmie z dnia 12 lutego 2016 r. pełnomocnik strony wskazał nowe zarzuty:, tj.
- brak wskazania w rubryce E pole 9 wprost, na który paragraf organ się powołuje;
- niewskazanie podstawy prawnej w rubryce , pole 1;
- pominięcie w rubryce E pole 8 faktu istnienia zabezpieczenia na majątku spółki.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się nieuzasadniona, a to z tej przyczyny, że zaskarżone postanowienie prawa nie narusza.
Postępowanie objęte kontrolą Sądu toczyło się w przedmiocie zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej określonych w art. 33 § 1 pkt 6 i pkt 10 ustawy egzekucyjnej; a to: 1) zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego i 2) zarzutu niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.
Wierzyciel uznał te zarzuty za nieuzasadnione postanowieniem z dnia [...] r., które zostało utrzymane w mocy postanowieniem organu odwoławczego z dnia [...] Należy przy tym dodać, że tutejszy Sąd wyrokiem z dnia 2 grudnia 2015 r., sygn. akt I SA/Lu 583/15 (wyrok nieprawomocny na dzień orzekania w niniejszej sprawie) oddalił skargę Spółki na wyżej wymienione postanowienie organu odwoławczego.
Stan faktyczny został wyżej opisany i jest między stronami niesporny.
Jeśli chodzi o przepisy mające w tej sprawie zastosowanie , to przypomnieć należy, że w myśl art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje w terminie 7 dni od dnia doręczenia mu tytułu wykonawczego prawo do zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego.
Zgodnie z art. 33 § 1 pkt 6 i 10 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego (pkt 6), niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 (pkt 10).
Stosownie do art. 34 § 1 zdanie pierwsze ustawy egzekucyjnej, zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące.
Ponieważ w przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny nie był wierzycielem, obowiązany był uzyskać stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonego zarzutu niedopuszczalności egzekucji i niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, mimo, iż nie był tym stanowiskiem związany.
Zgodnie natomiast z art. 34 § 4 u.p.e.a., organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela (...), wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego.
W wyniku wystąpienia przez organ egzekucyjny do wierzyciela, zostało wydane postanowienia w przedmiocie stanowiska wierzyciela (uznające złożone zarzuty za nieuzasadnione), a po rozpatrzeniu wniesionego na nie zażalenia, postanowienie organu odwoławczego utrzymujące je w mocy.
Kontroli Sądu w niniejszej sprawie poddane zostało natomiast nie powyższe rozstrzygnięcie (w tym przedmiocie orzekał Sąd w sprawie oznaczonej sygn. akt I SA/Lu 583/15), lecz ostateczne postanowienie organu egzekucyjnego o nieuwzględnieniu zarzutów zobowiązanej Spółki - w prowadzonym wobec niej postępowaniu egzekucyjnym.
Z uwagi na treść oraz argumentację formułowanych przez stronę zarzutów przede wszystkim wyjaśnić należy, że przedmiotem kontroli Sądu jest wyłącznie postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika L. Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] Tym samym poza granicami kontroli Sądu jest wynik postępowania zabezpieczającego, którego przebieg i sposób zakończenia nie był w żaden sposób związany z wszczętym później na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] postępowaniem egzekucyjnym. W związku z powyższym, zupełnie nietrafny jest zarzut naruszenia przepisu art. 157 § 1 u.p.e.a., który według Spółki miałby zostać naruszony poprzez utrzymanie w mocy zabezpieczenia w wypadku, gdy nie ma podstaw aby skierować ten rodzaj zabezpieczenia do majątku Spółki. Wskazany przepis stanowi, że jeżeli obowiązek, którego dotyczy zarządzenie zabezpieczenia, nie podlega zabezpieczeniu w trybie administracyjnym lub zarządzenie zabezpieczenia nie zawiera treści określonej w art. 156 § 1, organ egzekucyjny nie przystępuje do zabezpieczenia. Uwzględniając zatem przedmiot postępowania oraz treść przywołanego przepisu, stwierdzić należy, iż przepis ten nie był stosowany przez organy rozpoznające sprawę Spółki, tym samym nie mógł przez nie zostać naruszony.
Z tych samych względów za chybiony należało również uznać zarzut naruszenia art. 160 u.p.e.a. przez prowadzenie postępowania zabezpieczającego w taki sposób, aby stanowiło wykonanie obowiązku. Jak już wskazano, zaskarżone postanowienie nie może naruszać normy wynikającej z tego przepisu, ponieważ nie zostało wydane w postępowaniu zabezpieczającym i nie dotyczy prawidłowości prowadzenia tego postępowania. Co więcej, żadne przepisy działu IV, regulującego przebieg postępowania zabezpieczającego nie były przez organy orzekające w sprawie stosowane.
Tak samo należało ocenić zarzut naruszenia art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 584 ze zm.) poprzez zabezpieczenie majątku spółki i uniemożliwienie jej swobodnego funkcjonowania. Po pierwsze dlatego, że jego naruszenie strona wywodzi z faktu dokonania zabezpieczenia majątku Spółki, co nie jest przedmiotem sprawy, a po wtóre, że formułuje on zasady wolności gospodarczej oraz równości podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, a zatem wyraża generalną zasadę dotyczącą działalności gospodarczej, w oparciu o którą nie można konstruować konkretnych żądań materialnoprawnych, w tym niewszczynania i prowadzenia postępowań mogących wpłynąć na sytuację materialną danego podmiotu gospodarczego.
Nawiązując jeszcze do zarzutów strony w zakresie dotyczącym postępowania zabezpieczającego, podnieść należy, że kwestie dotyczące tego postępowania, a w szczególności rozstrzygnięcie zagadnienia, czy nastąpiło przekształcenie zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne, czy takiego przekształcenia nie było, nie ma żadnego znaczenia dla prawidłowości stanowiska odnoszącego się do ściśle określonych zarzutów, sformułowanych z powołaniem się na podstawy wymienione w art. 33 § 1 u.p.e.a. Nie ma bowiem żadnego związku pomiędzy kwestionowaniem czynności zabezpieczających, a stawianiem zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej sformułowanych na podstawie tego przepisu. Żadna z podstaw, wymieniona w tym przepisie, nie odnosi się do czynności zabezpieczających. W szczególności, z ewentualnej wadliwości zajęcia lub braku skutku w postaci przekształcenia zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne, nie można wywodzić zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego (art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a.). Niedopuszczalność egzekucji, o której mowa w tym przepisie, może wynikać wyłącznie z przyczyn, dla których obojętne jest materialnoprawne uprawnienie wierzyciela do dochodzenia zaspokojenia wierzytelności w drodze przymusu egzekucyjnego. Takimi przyczynami będą na przykład dopuszczalność egzekucji sądowej, a nie administracyjnej, niedopuszczalność egzekucji względem określonej osoby korzystającej z immunitetu. Ogólnie rzecz biorąc, niedopuszczalność egzekucji administracyjnej, o której mowa w art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. musi wynikać z przepisów prawa, wyłączających w ogóle możliwość przymusowej realizacji takiego obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej bądź prowadzenia egzekucji w stosunku do osoby posiadającej konkretne przymioty (por. wyrok NSA z dnia 26 sierpnia 2011 r. , sygn. akt II FSK 461/10, Lex nr 1068717).
Z uzasadnienia zarzutów wynika, że skarżąca mimo powołania się na niedopuszczalność egzekucji administracyjnej ze wskazaniem omawianego przepisu w istocie nie wskazała żadnej okoliczności adekwatnej do powołanej podstawy.
Omawianego zarzutu nie uzasadnia też eksponowana przez skarżącą okoliczność, że WSA w Lublinie wyrokiem z dnia 5 grudnia 2014 r., sygn. akt I SA/Lu 643/14 uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika L. Urzędu Skarbowego z dnia [...] w sprawie odmowy uchylenia zabezpieczenia. W ocenie skarżącej nie jest możliwe w takiej sytuacji "konstruowanie" tytułów wykonawczych w postępowaniu egzekucyjnym na podstawie wadliwie zgromadzonego materiału dowodowego. Jednak tak sformułowany zarzut w żaden sposób nie odnosi się do podstawy zarzutu w postaci formalnej niedopuszczalności egzekucji administracyjnej (art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a.).
Nieuzasadniony jest również - pozbawiony uzasadnienia - zarzut niedopuszczalności zastosowanego środka egzekucyjnego. Zarzut taki oparty może być na twierdzeniu o zastosowaniu środka nie przewidzianego w ustawie, ewentualnie przewidzianego w ustawie, ale do egzekucji obowiązków innego rodzaju, albo na twierdzeniu o niedopuszczalności zastosowania określonego środka egzekucyjnego wobec niektórych podmiotów. Takich okoliczności Spółka natomiast w zarzutach nie wskazywała.
Słusznie również organy uznały za bezzasadny drugi z podniesionych zarzutów, tj. zarzut braku obligatoryjnych elementów tytułu wykonawczego (art. 33 § 1 pkt 10 w związku z art. 27 u.p.e.a.). Zdaniem Spółki wystawiając tytuł wykonawczy wierzyciel pominął wynikające z art. 27 pkt 8 u.p.e.a. pouczenie zobowiązanego o skutkach niezawiadomienia o zmianie miejsca jego pobytu. Ponadto, Spółka miała nie zostać wprost pouczona o przysługującym jej prawie do wniesienia w terminie 7 dni od daty doręczenia środka zaskarżania w postaci zarzutów.
Analiza przedmiotowego tytułu wykonawczego wskazuje - wbrew twierdzeniom strony - że został on wystawiony zgodnie z wymogami określonymi w art. 27 u.p.e.a., a w szczególności zawiera obydwa kwestionowane elementy. Tytuł ten został sporządzony na obowiązującym druku, stanowiącym załącznik nr [...] do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 16 maja 2014 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej. W części zatytułowanej "Pouczenie" (występującej po części H) badany tytuł wykonawczy zawiera informację dotyczącą powinności zobowiązanego, przeciwko któremu wszczęto egzekucję administracyjną, związanej z obowiązkiem powiadomienia w terminie 7 dni, organu egzekucyjnego o każdej zmianie miejsca swego pobytu trwającej dłużej niż jeden miesiąc, a wynikającej z art. 36 § 3 u.p.e.a. Ponadto część ta zawiera wyraźne pouczenie, iż na podstawie art. 33 § 1 ustawy egzekucyjnej zobowiązanemu przysługuje w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego prawo zgłoszenia, do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.
Odnosząc się z kolei do zarzutów podniesionych w piśmie z dnia 12 lutego 2016 r., należy stwierdzić, że zarzut złożony w postępowaniu egzekucyjnym stanowi swoisty środek zaskarżenia. Można go złożyć skutecznie, powołując się jedynie na zamknięty katalog przyczyn wymienionych w art. 33 u.p.e.a. Co istotne, złożenie zarzutu ograniczone jest także terminem (siedem dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego). Tym samym, strona zobowiązana nie może po upływie tego terminu uzupełniać wcześniej zgłoszonych zarzutów, powołując nowe ich podstawy. Zarówno zatem organ odwoławczy, rozpatrujący zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów, jak i sąd administracyjny, do którego skierowano skargę na rozstrzygnięcia organu, nie są uprawnione do rozpatrywania zarzutów zgłoszonych po raz pierwszy przez zobowiązanego w zażaleniu od postanowienia organu egzekucyjnego, a tym bardziej, dopiero w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Stanowiłoby to bowiem naruszenie przepisu określającego termin do ich zgłoszenia. Ponadto, w omawianym postępowaniu organ nie może zastępować strony w formułowaniu zarzutu i przy okazji rozpoznawania zarzutu zgłoszonego przez stronę badać, czy nie zachodzą inne przyczyny wymienione w art. 33 u.p.e.a., a niewskazane przez zobowiązanego bądź modyfikować jej zarzut. Ustawodawca - odmiennie niż przykładowo w odwołaniu (art. 128 K.p.a.), nakazuje bowiem zobowiązanemu w środku zaskarżenia wskazanie wad postępowania egzekucyjnego, a nie ograniczenie się do wyrażenia sprzeciwu wobec czynności tego organu (por. wyrok NSA z dnia 26 sierpnia 2011 r., sygn. akt II FSK 474/10).
W konkluzji stwierdzić należy, że kontrolowane w niniejszym postępowaniu postanowienie w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne prawa nie narusza. Zasadność zgłoszonych przez Spółkę zarzutów została oceniona prawidłowo przez organy, a wyjaśnienie podjętego stanowiska organ zawarł w uzasadnieniu postanowienia.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło