I SAB/Lu 12/11
PostanowienieWSA w Lublinie2012-01-27
Skład orzekający: Anna Kwiatek, Wiesława Achramowicz, Halina Chitrosz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu podatkowego w przedmiocie braku zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług może zostać wniesiona do sądu administracyjnego bez wcześniejszego złożenia ponaglenia do organu wyższego stopnia?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu podatkowego w przedmiocie braku zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług jest niedopuszczalna, jeśli strona skarżąca nie wyczerpała przysługujących jej środków zaskarżenia, w tym przede wszystkim nie złożyła ponaglenia do organu wyższego stopnia zgodnie z art. 141 Ordynacji podatkowej. Wniesienie skargi przed złożeniem ponaglenia stanowi przedwczesne działanie procesowe.Stan faktyczny
Spółka A złożyła skargę na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie braku zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r. Przed złożeniem skargi spółka nie składała ponaglenia, o którym mowa w art. 141 Ordynacji podatkowej, jednak wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę i postanowił odrzucić skargę jako niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono spółce kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek (sprawozdawca), Sędziowie WSA Wiesława Achramowicz, WSA Halina Chitrosz, Protokolant Referent stażysta Paulina Zając, po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2012 r. na rozprawie sprawy ze skargi A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie braku zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r. p o s t a n a w i a I. odrzucić skargę; II. zwrócić A spółce z ograniczoną odpowiedzialnością kwotę 100 zł /sto złotych/ tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
A z siedzibą w B. złożyła skargę na bezczynność Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w L. w przedmiocie braku zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r.
Ze wspólnych akt sprawy przekazanych przez organ w tej sprawie oraz w sprawach ze skarg na bezczynność w przedmiocie zwrotu podatku od towarów i usług za październik i listopad 2010 r. (I SAB/Lu 10/11 i I SAB/Lu 11/11) wynika, że przed złożeniem skargi w niniejszej sprawie Spółka nie składała ponaglenia, o którym mowa w art. 141 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j.Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm. – dalej: "op") .
Na rozprawie w dniu 27 stycznia 2012 r. pełnomocnik Spółki potwierdził ten fakt.
Z akt wynika również, że Spółka wezwała Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego do usunięcia naruszenia prawa w przedmiocie bezczynności w sprawie zwrotu podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r., a po otrzymaniu odpowiedzi tego organu wniosła skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 3 ( 2 pkt 1-4a i pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – dalej: "ppsa") - kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: decyzje administracyjne; postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; inne niż określone w pkt.1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, a także na bezczynność organów w przypadkach wyżej wskazanych.
Zgodnie z art. 52 § 1 i § 2 ppsa, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, a przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie.
Powyższe oznacza, że ustawodawca uwarunkował dopuszczalność skutecznego wniesienia skargi od uprzedniego wykorzystania w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia przewidzianych w ustawie.
Zgodnie z art. 141 § 1 op, na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie lub terminie ustalonym na podstawie art. 140 stronie służy ponaglenie do:
1) organu podatkowego wyższego stopnia;
2) ministra właściwego do spraw finansów publicznych, jeżeli sprawa nie została załatwiona przez dyrektora izby skarbowej lub dyrektora izby celnej.
Wskazane uregulowania prawne kształtujące zasady wnoszenia skargi do sądu administracyjnego, a także przykładowy katalog środków zaskarżenia określony w § 2 art. 52 ppsa ("taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy...") nakazują uznać, że środek w postaci "ponaglenia" stanowi szczególny środek zaskarżenia, którego skutkiem jest zobligowanie organu wyższej instancji do zajęcia stanowiska w kwestii wytkniętej bezczynności.
W konsekwencji przyjąć należy, iż wyczerpanie środków zaskarżenia w przypadku skargi na bezczynność organu podatkowego zachodzi wówczas, gdy skarżący przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego złożył ponaglenie, w trybie art. 141 op, które zostało przez organ właściwy rozpatrzone.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy, uznać należy, iż skarga wniesiona została przedwcześnie, gdyż w sytuacji, gdy zdaniem Spółki, organ podatkowy zobowiązany był podjąć stosowne czynności w sprawie i tego nie uczynił, to w pierwszej kolejności powinna skorzystać z instytucji ponaglenia przewidzianej w ustawie - Ordynacja podatkowa.
Ten środek procesowy przysługuje w postępowaniu podatkowym w każdej sprawie niezależnie od tego, czy jej załatwienie polegać ma na wydaniu aktu, czy na dokonaniu czynności materialno-technicznej.
Z tego względu dopuszczalność skargi podlegała ocenie z zastosowaniem art. 52 § 1 i § 2 ppsa, a nie art. 52 § 3 ppsa. Ostatnio wskazany przepis nakazujący wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa, ma zastosowanie jedynie w sytuacji, gdy przedmiotem skargi jest akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a ppsa, a nie bezczynność wskazana w art. 3 § 2 pkt 8 ppsa, przy równoczesnym braku środków zaskarżenia do organu wyższego stopnia.
Skoro skarżąca Spółka nie wyczerpała przysługujących środków zaskarżenia w postępowaniu przed organami podatkowymi, to jej skarga na tym etapie postępowania jest niedopuszczalna.
Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 52 § 1 ppsa, orzeczono jak w pkt I postanowienia. Orzeczenie o zwrocie wpisu uzasadnia art. 232 § 1 pkt 1 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło