I SO/Lu 3/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Chitrosz-Roicka po rozpoznaniu w dniu 1 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. P. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 kwietnia 2014 r., sygn. akt I GSK 1003/12 wydanym w przedmiocie podatku akcyzowego p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. I SO/Lu 3/15 Uzasadnienie Wnioskiem zawartym w skardze o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 kwietnia 2014 r., sygn. akt I GSK 1003/12 wydanym w przedmiocie podatku akcyzowego M. P. wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że nie prowadzi już działalności gospodarczej, nie posiada żadnych oszczędności, a jedyny jego dochód stanowi wynagrodzenie za pracę na ¼ etatu w kwocie [...]. W związku z tym, aby zaspokoić potrzeby rodziny podejmuje prace dorywcze, które przynoszą średnio [...] dochodu miesięcznie. Dodał, że cały majątek ruchomy, nieruchomy oraz rachunki bankowe zostały zajęte przez organ podatkowy. Majątek skarżącego objęty współwłasnością stanowi gospodarstwo rolne o pow. [...] oraz dom jednorodzinny o pow. [...]. Referendarz sądowy wezwał pełnomocnika skarżącego do złożenia dodatkowych dokumentów i wyjaśnień dotyczących sytuacji materialnej M.P.. W wykonaniu wezwania zostały nadesłane dokumenty w postaci zaświadczeń i wyciągów bankowych, zaświadczenia o zatrudnieniu na stanowisku kierowcy w firmie A. w wymiarze ¼ etatu oraz o pobieranym wynagrodzeniu [...] oświadczenie o niewykonywaniu dodatkowych prac dorywczych, zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu za 2013 r. (PIT-36L), PIT-37 za 2013 r., deklaracje na podatek VAT za miesiące od sierpnia 2008 r. do stycznia 2015 r., oświadczenie o posiadanych środkach trwałych (trzy autocysterny + wywrotka), zaświadczenia Wójtów Gmin co do posiadanych gruntów rolnych, umowy dzierżawy posiadanych gruntów zawarte z A. P.i S. P. tytuły wykonawcze wystawione na M. P. oraz oświadczenia: o niewypłaceniu dotychczas pełnomocnikowi żadnych kosztów, o ponoszeniu kosztów związanych z gospodarstwem domowym przez rodziców, jako że nie stać na nie skarżącego oraz o opłacaniu podatku przez dzierżawców. Skarżący dołączył też potwierdzone za zgodność z oryginałem faktury: za telefon [...] za energię [...] za wodę [...] oraz dokument wpłaty za gospodarowanie odpadami za I kwartał 2015 r. [...] Postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2015 r. referendarz sądowy odmówił M. P. przyznania prawa pomocy. Od powyższego postanowienia pełnomocnik strony wniósł sprzeciw. W jego uzasadnieniu wskazał, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, ze względu na jego obecną sytuację finansową. Podkreślił, że sytuacja ta ulega od dwóch lat stopniowemu pogorszeniu, na co wskazują zarówno zeznania podatkowe na podatek dochodowy od osób fizycznych za lata 2013-2014 oraz deklaracje na podatek od towarów i usług za okres: styczeń 2015 r. czerwiec 2015 r., jak i wyniki finansowe firmy świadczące o spadających obrotach prowadzonej działalności. Wskazał także na wysokość zajęć rachunków bankowych (stanowiącą łącznie kwotę ponad [...] zł). Odnosząc się do obecnych dochodów wskazał, że wnioskodawca ma bardzo ograniczone możliwości zarobkowe [...] co powoduje, że w zakresie ponoszenia kosztów bieżącego utrzymania jest zmuszony korzystać z pomocy rodziców. Ponadto pełnomocnik zwrócił uwagę, że oddanie w dzierżawę gruntu rolnego stanowiącego współwłasność wnioskodawcy nie może wpływać ujemnie na ocenę jego potencjalnych możliwości finansowych, zwłaszcza z perspektywy obecnej klęski suszy, oraz braku jakichkolwiek środków finansowych, które mogłyby być zainwestowane w prowadzenie upraw rolnych. Natomiast w odniesieniu do należących do wnioskodawcy pojazdów (trzech autocystern i wywrotki), wyjaśnił, że ze względu na ich wiek i stan techniczny, bez znacznych nakładów finansowych nie nadają się do dalszej eksploatacji, co potwierdza pismo Transportowego Dozoru Technicznego z dnia 18 sierpnia 2015 r. Powyższe oznacza, że w chwili obecnej samochody te nie posiadają realnej wartości, którą można by uwzględnić przy określaniu aktualnej sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Ponadto zgodnie z oświadczeniem wnioskodawcy pojazdy te są przedmiotem zajęcia w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Podsumowując pełnomocnik wskazał, że obecna sytuacja finansowa, zarówno z perspektywy możliwości zarobkowych jak i posiadanego majątku uzasadnia przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. - wniesienie sprzeciwu przez stronę powoduje, że traci moc postanowienie objęte sprzeciwem, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 p.p.s.a., właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku, przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. W niniejszej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonując oceny aktualnej sytuacji finansowej skarżącego, uznać należy, że spełnione zostały przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zestawiając bowiem wysokość kosztów sądowych (na obecnym etapie wpisu sądowego) z uwzględnieniem faktu, że nie jest to jedyne postępowanie zainicjowane przez skarżącego, z jego możliwościami zarobkowymi, posiadanym majątkiem oraz faktem prowadzenia w stosunku do niego postępowania egzekucyjnego, w ramach którego, zajęte zostały jego rachunki bankowe i ruchomości na łączną kwotę ponad [...] stwierdzić należy że nie ma on możliwości ich poniesienia bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny. Przypomnieć należy, że zgodnie ze złożonymi oświadczeniami, wnioskodawca wspólnie z córką, utrzymuje się, z pracy na ułamkową część etatu oraz prac dorywczych wykonywanych nieregularnie, co przynosi dochód miesięczny ok. [...] przy stałych miesięcznych wydatkach na poziomie ok. [...] Oznacza to, że wnioskodawca zmuszony jest korzystać z pomocy finansowej rodziców, co potwierdza złożone przez niego oświadczenie. Dokonując natomiast oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy, w kontekście jego możliwości finansowych, w ocenie Sądu, należy uwzględnić fakt, że pojazdy należące do skarżącego, zgodnie z jego oświadczeniem są przedmiotem zajęcia w ramach prowadzonego przez organy podatkowe postępowania egzekucyjnego, a ponadto przynajmniej część z nich nie nadaje się do eksploatacji (pismo Oddziału Terenowego w L Transportu Dozoru Technicznego z dnia 18.08.2015r.). Podsumowując całokształt przedstawionych we wniosku i uzupełnionych w toku postępowania okoliczności faktycznych przemawia w uznaniu Sądu za przyjęciem, że wnioskodawca wykazał istnienie w sprawie niniejszej przesłanek przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Stanowisko takie zdaje się również potwierdzać postanowienie NSA z dnia 27 sierpnia 2015 r. I GZ 546/15 dostępne: CBOIS. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 260 w związku z 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.