II SA/Lu 1008/14

PostanowienieWSA w Lublinie2015-06-24

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym może zostać uwzględniony częściowo poprzez ustanowienie adwokata, gdy skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, ale jest zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym przyznaje się w zakresie całkowitym, gdy osoba nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W przypadku zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, żądanie przyznania prawa pomocy w tym zakresie jest bezprzedmiotowe i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu. W niniejszej sprawie przyznano prawo pomocy częściowo poprzez ustanowienie adwokata i umorzono postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący S. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowym dotyczącym decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. w sprawie zasiłku dla opiekuna. W uzasadnieniu wskazał, że utrzymuje się z emerytury i posiada nieruchomość rolną oraz las, a jego dochody nie pokrywają stałych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata oraz umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zasiłku dla opiekuna p o s t a n a w i a I. przyznać S. S. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata o wyznaczenie którego wystąpić do Okręgowej Rady Adwokackiej w L.; II. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący, w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego), na urzędowym formularzu symbol PPF wniósł o przyznanie prawa pomocy. Uzupełniając braki formalne wniosku oświadczył, że wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek uzasadnił tym, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2 i utrzymuje się z emerytury w kwocie [...] złotych brutto. Skarżący jest właścicielem nieruchomości rolnej o powierzchni [...] arów oraz [...] arów lasu. Na stałe koszty utrzymania koniecznego gospodarstwa domowego skarżącego składają się wydatki na gaz – [...] złotych miesięcznie, opał – [...] złotych za okres grzewczy i energię elektryczną [...] złotych za dwa miesiące. Skarżący oświadczył, że posiada oszczędności, nie wskazując ich wysokości, które mają zabezpieczyć możliwość ponoszenia kosztów utrzymania koniecznego w sytuacji pogorszenia się jego warunków materialnych. Z znajdującej się w aktach administracyjnych sprawy decyzji Prezesa KRUS z dnia [...], znak [...] wynika, że skarżący ma przyznaną emeryturę w kwocie [...] złotych brutto – [...] złotych netto (k. 8 – 9 akt adm.). Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Z drugą z wymienionych sytuacji mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Dochód w kwocie [...] złotych netto nie jest bowiem w stanie zapewnić pokrycia wydatków związanych ze stałymi kosztami utrzymania koniecznego. Zwłaszcza, że na poczet tych kosztów, nie obejmujących kosztów wyżywienia, skarżący średnio miesięcznie przeznaczać powinien kwotę około [...] złotych. Kwota ta stanowi sumę miesięcznych wydatków na gaz, ½ wydatków na energię elektryczną (miesięczny koszt zużycia) oraz 1/12 wydatków na opał (kwota, którą skarżący powinien zaoszczędzić miesięcznie przez cały rok, aby z wykazanych dochodów móc opłacić koszty opału). W tym miejscu należy zauważyć, że mając na uwadze, iż wykazane przez skarżącego wydatki stanowią niemal trzecią część jego miesięcznych dochodów referendarz sądowy odstąpił od sprawdzenia wysokości zgromadzonych przez skarżącego oszczędności. Dał bowiem wiarę oświadczeniu skarżącego, że zabezpieczają one możliwość ponoszenia przez niego kosztów utrzymania. Ze względu jednak na to, że na mocy art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. skarżący jest w niniejszej sprawie zwolniony od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych jego żądanie w tym zakresie jest bezprzedmiotowe zaś postępowanie o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sadowych podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Z tego powodu referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata i umorzył postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło