II SA/Lu 1048/14
PostanowienieWSA w Lublinie2015-12-29
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Osobie fizycznej przyznaje się prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przypadku, gdy koszty ustanowienia radcy prawnego przekraczają kwotę, którą strona może ponieść bez uszczerbku dla utrzymania, a suma tych kosztów z kosztami sądowymi byłaby wyższa od kwoty, którą strona może ponieść, należy odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, jednocześnie przyznając je w zakresie częściowym.Stan faktyczny
Skarżący M. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wniosek uzasadnił niskimi dochodami z rent rolniczych. Po analizie przedstawionych dokumentów dotyczących dochodów i wydatków, sąd stwierdził, że skarżący ma realną możliwość ponoszenia części kosztów sądowych, ale nie jest w stanie pokryć kosztów ustanowienia radcy prawnego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego.Rozstrzygnięcie
I. Przyznano M. D. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego i wyznaczenie go do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w L.; II. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2014 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o uznanie działek za mienie gminne p o s t a n a w i a I. przyznać M. D. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego o wyznaczenie którego wystąpić do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w L.; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Skarżący, w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego), na urzędowym formularzu symbol PPF wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wniosek uzasadnił tym, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną, z którą utrzymuje się ze swojej renty rolniczej w kwocie [...]złotych netto oraz renty rolniczej żony w kwocie [...]złotych netto.
Odpowiadając na wezwanie skarżący nadesłał decyzję KRUS dotyczącą renty żony, z której wynika, iż wynosi ona [...] złotych netto, potwierdzenie doręczenia/ wypłaty swojej renty rolniczej, z którego wynika, że wynosi ona [...] złotych netto oraz potwierdzenie wpłaty należności na rzecz PGE na kwotę [...]złotych dokonane w dniu 1 grudnia 2015 r. Z pisma skarżącego z dnia 1 grudnia 2015 r. wynika, że na zakup leków dla siebie i małżonki miesięcznie przeznacza on kwotę od 250 do [...] złotych oraz, iż w listopadzie 2015 r. dokonał skarżący zakupu opału za kwotę [...]złotych.
Starszy referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA
w L. z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Z żadną
z wymienionych sytuacji nie mamy doczynienia w sprawie niniejszej. Jako wynika z akt sądowych sprawy skarżący ponosił w toku postępowania koszty sądowe. Świadczy to
o tym, że skarżący ma realną możliwość ponoszenia kosztów sądowych, których wysokość nie przekroczy kwoty [...]złotych. Nie można więc przyjąć, że dochód gospodarstwa domowego skarżącego nie pokrywa wydatków związanych
z najistotniejszymi potrzebami życiowymi skarżącego i jego żony skoro skarżący może wygospodarować środki na poczet kosztów sądowych. Nie mniej w ocenie referendarza sądowego skarżący nie ma realnych możliwości poniesienia kosztów ustanowienia radcy prawnego, nie narażając siebie i żonę na uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego. Na obecnym etapie niniejszego postępowania minimalny koszt ustanowienia radcy prawnego wyniesienie [...] złotych brutto. W toku niniejszego postępowania sądowego skarżący wykazał, że bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego może uiszczać tytułem kosztów sądowych kwoty nie wyższe od [...] złotych. Koszty sądowe na obecnym etapie niniejszego postępowania nie przekroczą kwoty [...]złotych (wpis sądowy od skargi kasacyjnej). Skarżący ma więc realną możliwość uiszczenia tej kwoty, bez narażenia siebie i żony na uszczerbek w kosztach utrzymania. Nie ma jednak możliwości równoczesnego ponoszenia nawet minimalnych kosztów ustanowienia radcy prawnego. Są one bowiem wyższe od kwoty, którą skarżący może ponosić, nie narażając siebie i żony na uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego. Ponadto suma tych kosztów z kosztami sądowymi wymaganymi na obecnym etapie postępowania byłaby wyższa od kwoty, które skarżący bez uszczerbku może ponosić.
Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło