II SA/Lu 1054/13
PostanowienieWSA w Lublinie2013-12-12
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która nie posiada własnych dochodów, ale utrzymuje się z niskich dochodów rodziców, można przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, czy jedynie częściowym, a także czy wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych jest zasadny, gdy strona jest już z nich zwolniona z mocy ustawy?Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która nie posiada własnych dochodów, ale utrzymuje się z niskich dochodów rodziców, nie można przyznać prawa pomocy w zakresie całkowitym, jeśli dochody rodziców, choć niskie, pozwalają na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy i podlega umorzeniu, jeśli strona jest już z mocy ustawy zwolniona z obowiązku ich ponoszenia.Stan faktyczny
Strona skarżąca G. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Uzasadniła wniosek tym, że utrzymuje się z niskiej emerytury matki i renty ojca, a koszty utrzymania domu i leczenia pochłaniają znaczną część dochodów. Referendarz sądowy stwierdził, że dochody rodziców, choć niskie, nie pozwalają na zaliczenie skarżącej do osób całkowicie pozbawionych środków do życia, a jednocześnie skarżąca jest już zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy.Rozstrzygnięcie
Przyznano G. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata i umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego p o s t a n a w i a I. przyznać G. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata o wyznaczenie którego zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w L.; II. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Strona skarżąca, w zakreślonym w wezwaniu terminie (data stempla pocztowego), na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomoc symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek uzasadniła tym, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z rodzicami, z którymi utrzymuje się z emerytury matki w kwocie [...] złotych brutto oraz renty ojca w kwocie [...] złotych. Strona skarżąca wraz z rodzicami zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2. Tytułem stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego gospodarstwo domowe strony skarżącej ponosi wydatki w kwocie [...] złotych na opłatę rachunków oraz koszty leczenia.
Referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Z ostatnim z tych przypadków mamy doczynienia w sprawie niniejszej. Mimo tego, że strona skarżąca nie posiada żadnych dochodów pozostając na utrzymaniu rodziców to właśnie ze względu na dochody rodziców nie można jej zaliczyć do osób nie posiadających żadnych środków do życia. Dochód rodziców strony skarżącej jest jednak na tyle niski, że nie wystarcza na zaspokojenie najistotniejszych potrzeb życiowych trzyosobowej rodziny, skoro tylko opłaty związane z utrzymaniem domu i leczeniem pochłaniają [...] złotych. Nie można jednak stronie skarżącej przyznać prawa pomocy w żądanym przez nią zakresie. W myśl bowiem art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a. strona skarżąca jest w toku niniejszego postępowania zwolniona od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Skoro więc na stronie skarżącej nie ciąży obowiązek ponoszenia kosztów sądowych jej żądanie zwolnienia od obowiązku ich ponoszenia jest bezprzedmiotowe i nie podlega uwzględnieniu. Zatem postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie żądania zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Z tych powodów referendarz sądowy przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata i umorzył postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. oraz art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło