II SA/Lu 1126/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia Maciej Kierek (spr.), Sędzia NSA Witold Falczyński, Asesor WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant asystent sędziego Rafał Ostrowski, po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2004 r. sprawy ze skargi B. i S. W., G. i H. G., M. i Z. J., M. i C. U. na uchwałę Rada Gminy z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutu stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały. Zaskarżoną uchwałą z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] Rada Gminy, na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm./ oraz art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm./ nie uwzględniła protestu S. i B. W. do projektu planu zagospodarowania przestrzennego Gminy w części dotyczącej linii zabudowy dla działek o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...] przy ul. P. w Ż. S. i B. W. w piśmie z dnia 27 maja 2003 r. nazwanym "zarzut" domagali się przesunięcia linii zabudowy, która w projekcie została zaplanowana w odległości 15 m od drogi gminnej i usytuowania jej w odległości 6-8 m. Uzasadniając zarzut wyjaśnili, że projektowana linia zabudowy uniemożliwia im realizowanie budownictwa mieszkalnego ze względu na biegnącą przez wszystkie działki, w odległości 26 m od drogi, linię elektryczną 15 kV. Ponadto na działce [...] jest obecnie realizowany budynek mieszkalny w odległości 8 m od krawędzi drogi, a odległość ta jest usprawiedliwiona w świetle art. 43 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838/. Ustosunkowując się do tak sformułowanego wniosku Rada Gminy w uzasadnieniu uchwały stwierdziła, że: a/ ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm./ w art. 3 precyzuje pojęcie obiektu budowlanego, budynku i budowli, b/ ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. z 2000 r. Nr 71 poz. 838 ze zm./ w art. 35 pkt 1 zobowiązuje: "W planach zagospodarowania przestrzennego należy rezerwować pod przyszłą budowę lub modernizację dróg pas terenu o szerokości uwzględniającej ochronę użytkowników dróg i terenu przyległego przed wzajemnym niekorzystnym oddziaływaniem". Warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie /Dz.U. 99.43.430/, Dział II § 7.1. wyznaczają najmniejszą szerokość w liniach rozgraniczających drogi /ulicy/ klasy D /droga dojazdowa/ jednojezdniowej – 10 m. Dla budynków z pomieszczeniami na pobyt ludzi obowiązuje najmniejsza odległość od krawędzi jezdni dróg gminnych – 12 m, natomiast odległość 6 m odnosi się do obiektów budowlanych nie przeznaczonych na pobyt ludzi, c/ ustalenia projektu planu w następującym brzmieniu: "na terenach budowlanych przez które przebiegają linie energetyczne średniego napięcia uniemożliwiające zabudowę zgodnie z warunkami technicznymi, obowiązujące "skablowanie" umożliwiają zlokalizowanie budynków mieszkalnych w wymaganych przepisami odległościach. Uchwałę Rady Gminy zaskarżyli do sądu administracyjnego S. i B.W. W skardze podnieśli, że ich pismo z dnia 27 maja 2003 r. w istocie zawierało zarzuty, a Rada Gminy błędnie zakwalifikowała je jako protesty. Skarżący są bowiem właścicielami przedmiotowych działek, a projekt planu ogranicza ich uprawnienia do wykorzystania działek na cele budownictwa mieszkaniowego. Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym "Zarzut może wnieść każdy, którego interes prawny lub uprawnienia zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego..." Skarżący zarzucili, że zostali pozbawieni możliwości zaskarżenia uchwały, ponieważ nie doręczono jej im i nie wyjaśniono, dlaczego ich pismo zostało potraktowane jako protest. Kserokopię wyciągu uchwały uzyskali sami w Urzędzie Gminy. Ponadto zarzucili, że uzasadnienie uchwały jest lakoniczne i niezrozumiałe. W ppkt. "b" Rada Gminy powołała się na zapis w Dziale II § 7.1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej /Dz.U. 99.43.430/. Zapis ten dotyczy tylko szerokości drogi klasy D, natomiast nie mówi nic o 12 m i odległości "budynków z pomieszczeniami na pobyt ludzi" od krawędzi jezdni. Po rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepisy art. 23 i 24 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. z 1999 r., Nr 15, poz. 139 ze zm./ przewidują dwa rodzaje środków prawnych służących do kwestionowania ustaleń zawartych w projekcie planu lub projekcie zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu. Pierwszym z nich jest protest, przysługujący każdemu, kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie planu /art. 23 ust. 1/. Uchwała o uwzględnieniu lub o odrzuceniu protestu nie musi spełniać szczególnych warunków formalnych i przepisy nie wprowadzają warunku jej doręczenia wnoszącemu protest. Drugim środkiem jest zarzut, który może wnieść jedynie podmiot szczególnie legitymowany, a mianowicie ten, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przez ustalenia projektu planu /art. 24 ust. 1/. Uchwała o uwzględnieniu bądź o odrzuceniu zarzutu powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, powinna zostać doręczona wnoszącemu zarzut i przysługuje na nią samodzielna skarga do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia /art. 24 ust. 4/. W literaturze przedmiotu i orzecznictwie sądowym wyraża się pogląd, że procedurze sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego /lub zmiany tego planu/ określonej w art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, ustawodawca nadał wysoką rangę. Każde bowiem naruszenie tej procedury powoduje z mocy art. 27 ust. 1 u.z.p. nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. Ustanowienie tej zasady jest prawidłowe, bowiem plan miejscowy jest prawem powszechnie obowiązującym, więc rygory jego stanowienia muszą być ściśle przestrzegane. Analizując akta rozpoznawanej sprawy sąd stwierdził, że skarżący są właścicielami działek nr [...], [...], [...], [...], [...]. zmiany w projekcie planu dotyczą przedmiotowych działek, a określone wnioski złożyli ich właściciele. Przedmiotem wniosków była zmiana linii zabudowy tych działek, gdyż ich właściciele uważają, że ustalona w projekcie zmiany planu zagospodarowania przestrzennego linia zabudowy naruszy ich interes prawny. W tej sytuacji wniosek skarżących w znaczeniu prawnym jest zarzutem, a nie protestem. W związku z tym prawnie błędne było zakwalifikowanie wniosków skarżących jako protestów i podjęcie zaskarżonej uchwały o nieuwzględnieniu tych protestów. Przedmiotowa uchwała jest w istocie rzeczy uchwałą o nieuwzględnieniu zarzutów i taką powinna mieć kwalifikację prawną. Podejmując przedmiotową uchwałę naruszono przepisy ustawy o planowaniu przestrzennym, a także naruszono procedurę przewidzianą tą ustawą /art. 18 ust. 2/. W związku z tym należy stwierdzić, że nie rozpatrzono zarzutów w sposób przewidziany prawem i naruszono przepisy postępowania. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/.