II SA/Lu 116/10
PostanowienieWSA w Lublinie2010-04-23
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, podpisany przez osobę trzecią z powodu złego stanu zdrowia strony, spełnia wymogi formalne, jeśli przyczyna braku możliwości samodzielnego podpisania jest ogólna, ale w aktach sprawy znajduje się dodatkowe pismo precyzujące tę przyczynę?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy podpisany przez osobę trzecią z powodu złego stanu zdrowia strony spełnia wymogi formalne, jeśli w aktach sprawy znajduje się dodatkowe pismo precyzujące przyczynę braku możliwości samodzielnego podpisania, nawet jeśli samo stwierdzenie o złym stanie zdrowia jest ogólne. Strona skarżąca jest zwolniona z kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., co czyni jej wniosek o zwolnienie od tych kosztów bezzasadnym. Prawo pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie adwokata) może zostać przyznane, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów minimalnego wynagrodzenia adwokata bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, żądając zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wniosek został podpisany przez M. S. z powodu złego stanu zdrowia strony skarżącej. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, oceniając jego formalną poprawność oraz zasadność żądań. Stwierdzono, że strona jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy prawa, a wniosek o ustanowienie adwokata został przyznany w zakresie częściowym.Rozstrzygnięcie
I. Przyznano G. W. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, o wyznaczenie którego zwrócono się do Okręgowej Rady Adwokackiej w L.; II. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienia od kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi G. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a I. przyznać G. W. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, o wyznaczenie którego zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w L.; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Strona skarżąca wezwana do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego) wniosła wypełniony urzędowy formularz druk PPF żądając przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Druk PPF za stronę skarżącą podpisała M. S. wskazując, że zły stan zdrowia strony skarżącej uniemożliwia jej własnoręczne podpisanie wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do unormowania art. 46 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", za stronę, która nie może się podpisać, podpisuje pismo osoba przez nią upoważniona, z wymienieniem przyczyny, dla której strona sama się nie podpisała. Przepis ten nie wprowadza żadnych ograniczenia ani wymagań związanych z osobą, która z upoważnienia strony składa za nią podpis. Osobą upoważnioną do składania podpisu za stronę może być więc także osoba, która w toku postępowania sądowoadministracyjnego nie może być pełnomocnikiem strony. Przepis ten wymaga jednak wskazanie przyczyny, dla której strona sama nie mogła złożyć podpisu. Niewątpliwie zły stan zdrowia nie czyni zadość temu wymogowi. Stwierdzenie to jest bowiem nazbyt ogólne gdyż nie wskazuje jednoznacznie na przyczynę braku możliwości własnoręcznego złożenia podpisu.
W aktach sądowoadministracyjnych niniejszej sprawy znajduje się jednak pismo M. S. z dnia 5 marca 2010 r. (k. 14 - 15), w którym jednoznacznie wskazano przyczynę złego stanu zdrowia strony skarżącej (przerwanie rdzenia kręgowego w obrębie pnia mózgu – k.15). Z tego powodu referendarz sądowy uznał, że złożony przez stronę skarżącą druk PPF spełnia wymogi pisma procesowego.
Oceniając zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy podnieść należy, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustalenie wystąpienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. wymaga porównania realnych możliwości finansowych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy z wysokością obciążeń finansowych związanych z postępowaniem.
Dokonując oceny zasadności żądania zwolnienia od kosztów sądowych stwierdzić należy, że zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. strona skarżąca w niniejszej sprawie jest zwolniona od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Skoro więc kosztów tych strona skarżąca nie musi w niniejszym postępowaniu ponosić jej żądanie o zwolnienie od obowiązku ich ponoszeni jest bezzasadne. Dlatego referendarz sądowy odmówił zwolnienia strony skarżącej od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych.
W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca wykazała natomiast, że bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego nie jest w stanie ponieść kosztów minimalnego wynagrodzenia adwokata.
Stawka minimalnego wynagrodzenia adwokata ustanowionego w sprawie niniejszej wynosi 240 złotych netto (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – Dz.U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) – 292,80 złotych brutto (§2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.).
W oparciu o oświadczenie strony skarżącej referendarz sądowy ustalił, że strona skarżąca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, jest osobą schorowaną, nie posiadającą żadnych nieruchomości i przedmiotów wartościowych, utrzymującą się z zasiłku stałego i pielęgnacyjnego w łącznej wysokości [...] złotych miesięcznie.
Porównanie wysokości dochodu strony skarżącej do wysokość minimalnego wynagrodzenia adwokata wskazuje, że poniesienie wynagrodzenia adwokata spowoduje, iż stronie skarżącej na zaspokojenie koniecznych kosztów utrzymania pozostanie kwota [...] złotych, która bez wątpienia nie jest w stanie pokryć miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. należało orzec jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło