II SA/Lu 119/13
WyrokWSA w Lublinie2013-04-30
Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Krystyna Sidor, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny w postępowaniu egzekucyjnym w administracji ma prawo oceniać zgodność z prawem ostatecznej decyzji administracyjnej, która stanowi podstawę tytułu wykonawczego?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny w postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie ma uprawnień do oceny zgodności z prawem decyzji administracyjnej, która stanowi podstawę tytułu wykonawczego. Postępowanie egzekucyjne ma na celu jedynie doprowadzenie do wykonania obowiązku nałożonego ostateczną decyzją, a nie ponowną merytoryczną ocenę tej decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi małżonków G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki ogrodzenia. Skarżący kwestionowali zasadność nałożenia grzywny, powołując się na trudną sytuację materialną i zdrowotną oraz podnosili argumenty dotyczące niezgodności z prawem decyzji nakazującej rozbiórkę. Sąd oddalił skargę, uznając, że organ egzekucyjny nie miał uprawnień do oceny legalności decyzji nakazującej rozbiórkę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Starszy asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi E. i L. małżonków G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym oddala skargę.
II SA/Lu 119/13
UZASADNIENIE
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia ... wydanym na podstawie art. 17, 18, 23 § 1 oraz 23 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 229 poz. 1954 z późn. zm.) po rozpatrzeniu zażalenia L. i E. G. – utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia ...o zastosowaniu wobec żalących się środka egzekucyjnego w postaci grzywny w wysokości 5000 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tytułach wykonawczych z dnia 28 października 2011 r. a dotyczącego rozbiórki ogrodzenia działki nr ... od strony ulicy K. w R.
W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że zaskarżone orzeczenie organu I instancji wydane zostało w postępowaniu egzekucyjnym mającym na celu przymuszenie skarżących do wykonania obowiązku nałożonego w ostatecznej decyzji administracyjnej. Organ egzekucyjny doręczył tytuły wykonawcze po uprzednim upomnieniu i wezwaniu do wykonania obowiązku z zagrożeniem wszczęcia egzekucji administracyjnej. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte z chwilą doręczenia odpisów tytułu wykonawczego. Po bezskutecznym upływie terminu organ wydał postanowienie o zastosowaniu środka egzekucyjnego – grzywny w kwocie 5000 zł. Organ uzasadnił wybór i celowość takiego środka faktem mniejszej uciążliwości dla dłużników w sytuacji gdy koszty wykonania zastępczego obowiązku – rozbiórki ogrodzenia – przekroczyłyby wysokość nałożonej grzywny mogącej bezpośrednio doprowadzić do wykonania obowiązku przez dłużników.
W złożonym zażaleniu na postanowienie o nałożeniu grzywny skarżący zakwestionowali fakt nałożenia grzywny na i oboje po 5000 zł, powołując się na złą sytuację zdrowotną i materialną, a nadto podnosili argumenty mające świadczyć o niezgodności z prawem decyzji nakazującej im rozbiórkę ogrodzenia. Organ odwoławczy nie podzielił zarzutów zgłoszonych w zażaleniu wskazując, że postanowienie wydane zostało w postępowaniu egzekucyjnym w toku którego nie może być oceniana ostateczna decyzja administracyjna pod względem jej zgodności z prawem. Nie przewidują tego przepisu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Odnośnie wyboru zastosowanego środka egzekucyjnego organ odwoławczy podzielił argumentację przedstawioną w uzasadnieniu postanowienia I instancji uznając je za słuszne z punktu widzenia słuszności i celowości; zwrócił uwagę, że grzywna nie jest karą, lecz ma na celu przymuszenie wykonania obowiązku, a ustawa o postępowaniu egzekucyjnym przewiduje możliwość zwrotu w całości lub w części wpłaconej kwoty, po stwierdzeniu wykonania.
Podnoszona w zażaleniu trudna sytuacja materialna i zdrowotna skarżących nie stanowi podstawy do zmiany lub uchylenia zastosowanego środka egzekucyjnego bądź do umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie złożyli E. i L. G., którzy wnosili o uchylenie postanowień obu instancji jako wydanych z naruszeniem prawa procesowego (art.7, 77 §1, 80 kpa) przez nie wzięcie pod uwagę słusznego interesu stron, niezbadanie i nieuwzględnienie wszystkich okoliczności faktycznych, istotnych w sprawie. Zakwestionowali też zgodność z prawem decyzji nakazującej rozbiórkę ogrodzenia.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumentację podaną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów postępowania administracyjnego ani przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 2966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.).
Zostało ono wydane w postępowaniu egzekucyjnym mającym na celu spowodowanie wykonania przez skarżących L. i E. G. obowiązku obustronnego w doręczonych im w dniu 31 października 2011 r. tytułach wykonawczych dotyczących egzekucji o charakterze niepieniężnym, której podstawę stanowi decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia ...nakazująca wykonanie rozbiórki ogrodzenia działki nr ...w miejscowości R. wybudowanego bez wymaganego prawem zgłoszenia właściwemu organowi.
Wskazana decyzja została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy, a organ egzekucyjny wezwał zobowiązanych do wykonania obowiązku przesyłając im upomnienie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 29 września 2009 r. oddalił skargę E. i L. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia ..., zaś Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie II OSK 72/10 wyrokiem z dnia 19 stycznia 2011 r. oddalił skargę kasacyjną od wyroku I instancji.
W toku postępowania egzekucyjnego E. i L. G. zgłaszali zarzuty, których organ I instancji nie uwzględnił wydając w tym przedmiocie w dniu 2 grudnia 2011 r. postanowienie, a Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu ... utrzymał je w mocy.
Wydane postanowienie w przedmiocie nałożenia na skarżących E. i L. G. grzywny w kwocie 5000 zł jest konsekwencją niewykonania przez nich nałożonego prawomocną decyzją obowiązku.
Zgodność z prawem tejże decyzji była przedmiotem oceny przez organ odwoławczy i sądy obu instancji.
Prowadzone postępowanie egzekucyjne dotyczy obowiązku o charakterze niepieniężnym (rozbiórka obiektu budowlanego). W postępowaniu tego rodzaju ustawa przewiduje środki egzekucyjne: grzywnę w celu przymuszenia bądź wykonanie zastępcze. Wybór środka należał do organu egzekucyjnego, który rozważał skuteczność i celowość zastosowania każdego w tych środków. Kwota określona w kosztorysie wykonania zastępczego robót oznaczonych w tytule wykonawczym porównano z kwotą 5000 zł grzywny mającą skłonić dłużników do wykonania obowiązku. Ten drugi środek zdaniem organu jest mniej uciążliwy i doprowadzi bezpośrednio do wykonania obowiązku.
Zdaniem sądu uzasadnienie wyboru środka egzekucyjnego nie przekracza granic uznania administracyjnego. Sąd podziela pogląd, że grzywna jest środkiem mniej uciążliwym, gdyż w razie wykonania obowiązku – grzywna może być umorzona bądź zwrócona w całości lub części, natomiast wykonanie zastępcze to zlecenie innej osobie wykonania nałożonego na zobowiązanego obowiązku na jego koszt.
Podnoszone w skardze zarzuty naruszenia prawa procesowego przez pominięcie słusznego interesu strony oraz niezbadanie i nieuwzględnienie okoliczności faktycznych sprawy są nieuzasadnione.
W postępowaniu egzekucyjnym organ egzekucyjny nie ma uprawnień do oceny zgodności z prawem decyzji wydanej w postępowaniu administracyjnym.
Ponadto – wbrew zarzutom skargi organ uzasadnił zarówno wybór zastosowanego środka egzekucyjnego jak i jego wysokość (kwotę 5000 zł od obojga skarżących, a nie od każdego z nich). Zarzuty o nierozważeniu sytuacji materialnej trudno uznać za zasadne w sytuacji gdy skarżący nie przedstawili dowodów świadczących o ich sytuacji majątkowej – (poza aktem notarialnym z dnia ... nabycia nieruchomości o pow. 650 m2).
Mając powyższe na uwadze nieuzasadnione są zarzuty naruszenia przez organ odwoławczy art. 7, art. 7 § 1, art. 80 kpa.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz.270 ze zm. ) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło