II SA/Lu 1242/16

PostanowienieWSA w Lublinie2017-02-08

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada dochody, jest właścicielem nieruchomości i samochodu, a jej miesięczne wydatki na utrzymanie konieczne wynoszą określoną kwotę, może zostać uznana za osobę rzeczywiście ubogą, uprawnioną do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która posiada dochody, jest właścicielem nieruchomości i samochodu, a jej miesięczne wydatki na utrzymanie konieczne nie pozbawiają jej środków do życia, nie może być uznana za osobę rzeczywiście ubogą, uprawnioną do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jednakże, jeśli poniesienie kosztów postępowania, w tym kosztów ustanowienia adwokata z wyboru, spowodowałoby uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, poprzez ustanowienie adwokata.
Stan faktyczny
Skarżący M. N. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wniosek uzasadnił posiadaniem dochodów z renty rodzinnej, kosztami utrzymania domu, samochodu, spłaty kredytów, zakupu leków i opału. Starszy referendarz sądowy, analizując dochody i wydatki skarżącego, uznał, że nie można go zaliczyć do osób rzeczywiście ubogich, ale ze względu na konieczność zakupu węgla i potencjalny koszt ustanowienia adwokata z wyboru, przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym – ustanowienie adwokata.
Rozstrzygnięcie
Przyznano M. N. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata i odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. N. na postanowienie Wojewody z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wszczęcia postępowania egzekucyjnego dotyczącego wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości p o s t a n a w i a I. przyznać M. N. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata o wyznaczenie którego zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w L.; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący na urzędowym formularzu symbol PPF wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek uzasadnił tym, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2 usytuowanym na działce o powierzchni [...] m2, jest właścicielem samochodu osobowego w wartości [...] złotych, ponosi koszty spłaty dwóch kredytów, których miesięczna obsługa wynosi łącznie [...] złotych oraz zakupu leków w wysokości [...] złotych miesięcznie. Ponadto podkreślił, że na bieżący okres grzewczy zakupił 2 tony węgla. W piśmie z dnia [...] r. oświadczył, że utrzymuje się z renty rodzinnej w kwocie [...]złotych brutto – [...] złotych netto, za wodę i odprowadzenie ścieków płaci [...] złotych, za energię elektryczną – [...] złotych, tytułem spłaty kredytów łącznie płaci [...] złotych, ubezpieczenie samochodu [...] złotych rocznie, podatek od nieruchomości – [...] złotych rocznie, zakup leków – [...] złotych oraz zakup 2 ton węgla na okres grzewczy – [...] złotych tona. Do pisma dołączył poświadczające wysokość wydatków kserokopie. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Żadna z powyższych sytuacji nie zachodzi w sprawie niniejszej. Skarżący posiada miesięcznie dochody w kwocie [...]złotych brutto – [...] złotych netto, jest właścicielem domu o powierzchni [...] m2 usytuowanym na działce o powierzchni [...] m2 oraz samochodu a wykazane przez niego wydatki składające się na koszty utrzymania koniecznego wynoszą [...] złotych (w tym [...] składki ubezpieczenia samochodu oraz [...] kwoty płaconej rocznie tytułem podatku od nieruchomości, czyli miesięczny koszt składki ubezpieczenia i podatku od nieruchomości). Biorąc pod uwagę wysokość kwoty pozostającej skarżącemu po poniesieniu wydatków stwierdzić należy, że nie można przyjąć, aby można było zaliczyć go do osób rzeczywiście ubogich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź posiadających dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym. Dlatego w ocenie referendarza sądowego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym jest niezasadny. Nie mniej, ze względu na to, że na obecny okres grzewczy zakupić musiał dwie tony węgla za łączną kwotę [...]złotych zaś minimalny koszt ustanowienia adwokata z wyboru dla reprezentowania skarżącego w niniejszej sprawie wyniesie 480 złotych (§14 ust. 1 pkt 1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie – Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.) skarżący nie będzie mógł ponieść wraz z kosztami sądowymi niniejszej sprawy kosztów ustanowienia adwokata z wyboru. Spowoduje to bowiem uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla skarżącego. Z tego powodu referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Ze względu zaś na to, że koszty sądowe w niniejszej sprawie każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych, uwzględniając miesięczny dochód skarżącego, należy stwierdzić, że skarżący może je ponieść bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło