II SA/Lu 1245/02

WyrokWSA w Lublinie2004-01-27

Skład orzekający: Sędzia NSA Z. Sadurski, Sędzia NSA M. Fita, Asesor WSA M. Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej powinien zawiesić postępowanie w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego, gdy rozstrzygnięcie o prawie do lokalu jest przedmiotem postępowania sądowego?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek zawiesić postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W przypadku braku tytułu prawnego do lokalu, a toczącego się postępowania sądowego o jego ustalenie, organ powinien zawiesić postępowanie do czasu prawomocnego zakończenia sprawy przed sądem powszechnym.
Stan faktyczny
A. S. złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, mimo braku tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, wskazując na toczące się postępowanie sądowe o ustalenie jej współwłasności. Organy administracji odmówiły przyznania dodatku, uznając brak tytułu prawnego za przeszkodę. Po utrzymaniu decyzji w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, A. S. wniosła skargę do sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz A. S. kwotę 10 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Z. Sadurski, Sędzia NSA M. Fita (spr.), Asesor WSA M. Wieczorek, Protokolant M. Filipek, po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającą ją decyzję wydana z up. Prezydenta m. przez Kierownika Referatu w Wydziale Spraw Społecznych Urzędu Miejskiego z dnia [...] .06.2002r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz A. S. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu [...].05.2002 r. A. S. złożyła w Urzędzie Miejskim, Wydział Spraw Społecznych, wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego wraz z deklaracją o wysokości dochodów. Wraz z przedmiotowym wnioskiem A. S. złożyła pismo, w którym prosiła o przyznanie jej dodatku mieszkaniowego. W piśmie swoim stwierdziła, iż pomimo, że zamieszkuje w mieszkaniu, na którego utrzymanie jest niej niezbędny dodatek mieszkaniowy, nie posiada do niego tytułu prawnego. Wyjaśniła jednocześnie, że w sprawie tej toczy się postępowanie sądowe o uzgodnienie treści księgi wieczystej założonej dla przedmiotowego mieszkania z rzeczywistym stanem prawnym, sygn. akt: [...] przed Sądem Okręgowym oraz sprawa o podział majątku jej i męża – sygn. akt [...], które mają wykazać, iż jest ona współwłaścicielem zajmowanego lokalu. A. S. wyjaśniła, iż w trakcie trwania małżeństwa zakupiła z mężem przedmiotowe mieszkanie, które ten bez jej zgody wymaganej przepisami prawa, przekazał w drodze darowizny swoim rodzicom. W toku postępowania dotyczącego ustalenia prawa do przyznania dodatku mieszkaniowego organ I instancji ustalił, iż rzeczywiście jedynymi prawnymi właścicielami przedmiotowego mieszkania są Z. i A. S., teściowie skarżącej, natomiast A. S. nie ma tytułu prawnego do zajmowanego lokalu. W związku z tym faktem, decyzją wydaną w dniu [...].06.2002 r., Nr [...] z up. Prezydenta m. na podstawie art. 104 k.p.a., art. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. (Dz. U. Nr 156, poz. 1817) w sprawie dodatków mieszkaniowych odmówiono A. S. przyznania dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu decyzji powołano się na treść art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, który stanowi, że dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom posiadającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu lub osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego ale oczekującym na przysługujący im lokal zamienny lub socjalny. Od powyższej decyzji A. S. odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez błędną interpretację art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkalnych, obrazę przepisów art. 31,32, i 43 § 1 Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego i nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy. W uzasadnieniu podniosła, iż fakt że nie jest właścicielką mieszkania wynika z bezprawnego działania jej byłego męża i teściów, a w niniejszej sprawie toczy się przed Sądem Okręgowym proces o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. W przypadku korzystnego dla niej rozstrzygnięcia sprawy, będzie legitymowała się tytułem prawnym do zajmowanego mieszkania. Po rozpatrzeniu odwołania A. S., decyzją z dnia [...].08.2002 r., Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję nie widząc możliwości jej zmiany w związku z obowiązującymi przepisami. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż A. S. może ubiegać się o przyznanie dodatku mieszkaniowego ponownie, jeżeli uzyska tytuł prawny do mieszkania. Od w/w decyzji A. S. złożyła skargę do NSA, Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie, zarzucając jej obrazę przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 31,33 i 43 § 1 Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego, art. 2 ust 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W uzasadnieniu skargi ponownie podniosła fakt toczącego się w sprawie ustalenia tytułu prawnego do zajmowanego mieszkania postępowania przed Sądem Okręgowym. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podniosło, iż zgodnie z art. 7 ust. 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, dodatek ten jest świadczeniem okresowym, przyznawanym na okres sześciu miesięcy, co również przemawia za podjęciem decyzji o odmowie przyznania A. S. dodatku mieszkaniowego. Na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając na uwadze art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Zaskarżona decyzja organu odwoławczego oraz decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, a mianowicie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., który stanowi, iż organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zawieszenie postępowania na mocy powołanego przepisu jest obligatoryjne. W niniejszej sprawie, dla ustalenia prawa do dodatku mieszkaniowego należało stwierdzić, czy A. S. spełnia przesłanki określone w art. 2,3 i 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zgodnie z postępowaniem dowodowym w niniejszej sprawie, skarżąca według organów prowadzących postępowanie w sprawie nie spełniła warunku z art. 2 powołanej ustawy (brak tytułu prawnego do lokalu) i w związku z tym dodatek jej nie przysługuje. W przeprowadzonym postępowaniu stwierdzono również, iż w sprawie ustalenia tytułu prawnego skarżącej do zajmowanego mieszkanie toczy się postępowanie przed Sądem Okręgowym. Zdaniem sądu, mając na uwadze stan sprawy, w którym ustalono bezspornie, że nie jest rozstrzygnięta kwestia posiadania tytułu prawnego do zajmowanego przez skarżącą lokalu, a ustalenie, kto taki tytuł posiadać powinien należy do kompetencji sądu powszechnego, postępowanie do czasu zakończenia procesu przed Sądem Okręgowym powinno zostać zawieszone. Zgodnie bowiem z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zagadnienie wstępne (kwestia prejudycjalna), dotyczy sytuacji, kiedy rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy będącej przedmiotem postępowania uzależnione jest od wcześniejszego zagadnienia materialnoprawnego, które ze swej istoty należy do kompetencji innego organu administracyjnego lub sądu i nie było wcześniej prawomocnie przesądzone (postanowienie NSA, Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dn. 21.11.1996 r., I S.A./Kr 519/96). Zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie powinno ponadto nastąpić już przez organ I instancji, który dysponował wiedzą o toczącym się postępowaniu przed sądem powszechnym, a mającym ustalić, kto posiada tytuł prawny do zajmowanego prze skarżącą mieszkania. W przypadku bowiem korzystnego rozstrzygnięcia przez Sąd Okręgowy sprawy z powództwa skarżącej, a mianowicie ustalenia, iż jest współwłaścicielem zajmowanego mieszkania, warunek konieczny do przyznania dodatku mieszkaniowego określony w art. 2 powołanej wyżej ustawy o dodatkach mieszkaniowych dotyczący posiadania tytułu prawnego do zajmowanego lokalu będzie spełniony. Nie zastosowanie przez organy administracji publicznej orzekające w sprawie A. S. art. 97 § pkt 4 k.p.a. jest zdaniem sądu naruszeniem przepisów postępowania , które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast poruszona w odpowiedzi na skargę przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze kwestia dotycząca okresu, na jaki dodatek jest przyznawany (świadczenie okresowe) nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego uznając skargę za zasadną, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję wydaną z up. Prezydenta przez Kierownika Referatu w Wydziale Spraw Społecznych Urzędu Miejskiego z dnia [...].06.2002 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego. Podstawą rozstrzygnięcia sądu jest art. 145 § 1 pkt 1 c) przy zastosowaniu art. 135 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z uwagi na to, że sąd pierwszej instancji uwzględnił skargę, skarżącemu przysługuje na zasadzie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi od organu, który wydał zaskarżony akt, zwrot kosztów postępowania niezbędnych dla celowego dochodzenia praw. Na kwotę zasądzoną wyrokiem składa się kwota 10 (dziesięć) złotych uiszczona przez skarżącą tytułem wpisu (art. 230 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło