II SA/Lu 1252/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Asesor WSA Wiesława Achrymowicz,, Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Protokolant Ref. staż. Małgorzata Poniatowska-Furmaga, po rozpoznaniu w dniu 14 września 2004 sprawy ze skargi T. i M.W., E. i W.K., W.C., K.W., L.K., I. i L.M., A. i J.S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję II. zasądza na rzecz skarżących od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego po 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. (znak: [...]) wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 80 ust. 2 pkt 2 oraz art. 83 ust. 2 ustawy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) - po rozpatrzeniu odwołania M.W. – pełnomocnika mieszkańców i właścicieli działek w J.K od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., (znak: [...]), odmawiającej wydania nakazu rozbiórki stacji bazowej telefonii komórkowej [...], zrealizowanej na działce nr ewid. [...], w J.K. gm. N. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdził, że organ I instancji skarżoną decyzją wydaną na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. odmówił nakazania rozbiórki stacji bazy telefonii komórkowej [...], zrealizowanej w J.K. gm. N. Następnie, w odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik mieszkańców i właścicieli działek w J.K.– M.W. żądał uchylenia decyzji z dnia [...] r. (znak: [...]) i wydania nakazu rozbiórki spornej inwestycji z uwagi na jej szkodliwe oddziaływanie na zdrowie ludzi i środowisko. Rozpatrując odwołanie organ II instancji orzekł, że z akt sprawy wynika, iż stacja bazowa telefonii komórkowej [...], zlokalizowana na działce nr ewid. [...] w J.K., została wybudowana na podstawie ostatecznej decyzji Starosty o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r., Nr [...], L.dz.: [...] Po zakończeniu inwestycji inwestor – [...] wystąpił do organu administracji architektoniczno-budowlanej w dniu 20 lutego 2002 r., z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na użytkowanie, załączając wszystkie wymagane dokumenty. Z kolei Wojewoda działając z urzędu, w decyzji z dnia [...] r. (znak: [...]), stwierdził nieważność w/w pozwolenia na budowę z dnia [...] r., z uwagi na brak raportu oddziaływania inwestycji na środowisko wymaganego przepisami o ochronie środowiska, która to decyzja została utrzymana w mocy przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. (znak: [...]). Jednocześnie, organ odwoławczy podkreślił, że na obecnym etapie postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego żądana przez stronę skarżącą rozbiórka stacji bazy telefonii komórkowej [...] mogłaby być orzeczona na podstawie dotychczas obowiązującego art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Stanowi on, że właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Oznacza to, że nakazanie rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego wyklucza przypadek, gdy roboty budowlane wykonano na podstawie pozwolenia na budowę, co miało miejsce w tej sprawie, dodał organ odwoławczy. Ponadto stwierdził, że wobec złożonego do Starostwa Powiatowego w L. w dniu [...] r. wniosku inwestora o udzielenie pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej stacji bazowej [...], organ nadzoru podejmie działania, w trybie art. 51 Prawa budowlanego, dopiero w przypadku odmowy udzielenia pozwolenia na użytkowanie – zgodnie z art. 59, ust. 5 - Prawa budowlanego. Dlatego też, przedmiotowe rozstrzygnięcie nie kończy postępowania administracyjnego, prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego, dotyczącego zgodności z prawem zrealizowanej inwestycji. W skardze do Sądu wszyscy skarżący żądają wydania nakazu rozbiórki przedmiotowej stacji bazy telefonii komórkowej [...] ze względu na jej uciążliwość dla otoczenia, zdrowia ludzi jak i środowiska. Ponadto podkreślają, że po jej wybudowaniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Wojewody który stwierdził z urzędu nieważność prawomocnej decyzji Starosty z dnia [...] r. udzielającej pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod kątem zgodności z prawem. W przedmiotowej sprawie z jednej strony właściwy organ prawidłowo orzekł, że w stanie faktycznym sprawy nie ma zastosowania dyspozycja art. 48 cyt. ustawy – Prawo budowlane w brzmieniu przed nowelizacją do niego, która weszła w życie z dniem 11 lipca 2003 roku (Dz. U. Nr 80, poz. 718). Inwestor bowiem prowadził roboty budowlane i wybudował obiekt budowlany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która nawet jeżeli została następnie wyeliminowana z obrotu prawnego – po stwierdzeniu jej nieważności, czyli ze skutkiem ex tunc – nie dopuścił się tzw. samowoli budowlanej (Wyrok NSA z dnia 12 maja 1998 r. – sygn. akt IV SA 1419/96 oraz Wyrok NSA z dnia 18 czerwca 1998 r. sygn. akt 1399/96 OSP 2000, Nr 4 poz. 60). Jednak z drugiej strony, właściwy organ nie rozważył w postępowaniu dowodowym prowadzonym w przedmiotowej sprawie możliwości zastosowania w tym stanie faktycznym dyspozycji art. 51 ust. 1 w związku z art. 51 ust. 5 tejże ustawy – Prawo budowlane odnośnie obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem – określając także ich termin. Ocena w tym zakresie materiału dowodowego w sprawie jest konieczna, biorąc pod uwagę dyspozycję art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 5 tego artykułu cyt. ustawy – Prawo budowlane, która stanowi m.in. o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części w przypadkach innych niż określone w art. 48 tejże ustawy – Prawo budowlane. Ponadto powinno to nastąpić przed rozstrzygnięciem przez właściwy organ sprawy w przedmiocie udzielenia lub odmowy pozwolenia na użytkowanie (art. 59 ust. 1 w związku z ust. 5 cyt. ustawy – Prawo budowlane). Należy także podkreślić, że w świetle dyspozycji art. 59 ust. 7 tejże ustawy – Prawo budowlane stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor, co oznacza, że w tym postępowaniu strony skarżące w sprawie niniejszej byłyby pozbawione swoich uprawnień procesowych jak i konstytucyjnego prawa do Sądu. Dlatego też zaskarżona decyzja naruszyła przepisy prawa materialnego jak i przepisy postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tejże ustawy.