II SA/Lu 131/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Protokolant Asystent sędziego Jakub Polanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 maja 2008 r. sprawy ze skargi P. K. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu i uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej pozbawienia uprawnień kombatanckich I. oddala skargę; II. przyznaje [...] M. S. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 326,80 zł (trzysta dwadzieścia sześć złotych osiemdziesiąt groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) należnego podatku od towarów i usług. Decyzją z dnia 11 września 2007 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego, odmówił uchylenia decyzji własnej z dnia 18 maja 2000 r. o pozbawieniu P. K. uprawnień kombatanckich. W dniu 5 października 2007 r. P. K. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Kierownika z dnia 11 września 2007 r. Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2008 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych: 1) odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją własną z dnia 11 września 2007 r., 2) stwierdził uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją własną z dnia 11 września 2007 r. W uzasadnieniu postanowienia Kierownik Urzędu stwierdził, iż przyczyną uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak wynika z pisma strony z dnia 5 października 2007 r., był pobyt osoby reprezentującej stronę w sanatorium. Zdaniem Kierownika okoliczność ta nie stanowiła nie dającej się usunąć przeszkody, uzasadniającej przywrócenie terminu do wniesienia podania. Z akt sprawy nie wynika bowiem, jak podkreślił organ, by wnioskodawca ustanowił pełnomocnika do reprezentowania go w postępowaniu administracyjnym, a wszystkie pisma kierowane do organu podpisywał sam. W tej sytuacji brak było w ocenie Kierownika Urzędu, podstaw do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i w związku z tym należało stwierdzić uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Od postanowienia tego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniósł P. K., domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Skarżący podkreślił, iż postanowienie to jest dla niego bardzo krzywdzące, gdyż jako młody chłopiec z bronią w ręku walczył z hitlerowskim okupantem i bandami UPA, co potwierdzają dokumenty dołączone przez niego do wniosku w niniejszej sprawie. W dniu 8 maja 2008 r. (data nadania) skarżący złożył pismo procesowe, do którego dołączył pełnomocnictwo z dnia 25 stycznia 2008 r. udzielone S. W. do występowania w jego imieniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie w niniejszej sprawie. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia 11 września 2007 r. odmówił uchylenia decyzji własnej z dnia 18 maja 2000 r. o pozbawieniu skarżącego uprawnień kombatanckich. Decyzja ta zawierała pouczenie, iż stronie przysługuje prawo złożenia do Kierownika Urzędu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia. Decyzja z dnia 11 września 2007 r. została doręczona P. K. w dniu 18 września 2007 r., co potwierdził własnoręcznym podpisem na zwrotnym poświadczeniu odbioru pisma (k.44 akt administracyjnych). Termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy upłynął więc w dniu 2 października 2007 r. Składając w dniu 5 października 2007 r. (data nadania) wniosek o przywrócenie terminu, skarżący wyjaśnił, że osoba reprezentująca go w postępowaniu administracyjnym w niniejszej sprawie przebywa w sanatorium, przez co nie może działać w imieniu skarżącego. Następnie w dniu 24 października 2007 r. P. K. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 11 września 2007 r. Przepis art. 58 § 1 i § 2 k.p.a. obliguje właściwy w sprawie organ administracji do przywrócenia terminu na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. W ocenie Sądu prawidłowe jest stanowisko organu administracji, iż strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nastąpiło bez jej winy. W utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych i w nauce prawa przyjmuje się, że wnoszący podanie w prośbie o przywrócenie terminu powinien wykazać, że mimo całej staranności nie udało mu się zachować terminu. Wiąże się to z takimi sytuacjami, kiedy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Istnienie po stronie tej osoby niedbalstwa, czy chociażby winy nieumyślnej, powoduje niemożność przywrócenia terminu. Jeśli strona jest zastępowana przez pełnomocnika to, w zakresie braku winy w uchybieniu terminu do czynności procesowej, należy oceniać okoliczności dotyczące pełnomocnika (por. wyroki NSA z dnia 14 stycznia 2000 r., I SA/Gd 794/99, niepubl., z dnia 22 maja 1997 r., SA/Sz 630/96, niepubl., z dnia 18 lipca 2001 r., SA 431/00, niepubl., z dnia 30 listopada 2006 r., II OSK 1397/05, LEX nr 315129, wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 marca 2006 r., IV SA/Wa 1559/05, LEX nr 227785, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 6 października 2005 r., II SA/Bk 369/05, LEX nr 173671; A. Matan [w:] G. Łaszczyca, A. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, tom I, Wydawnictwo Zakamycze 2005, s. 572-573). Z akt sprawy nie wynika, by skarżący w toku postępowania administracyjnego przed Kierownikiem Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych ustanowił pełnomocnika do działania w jego imieniu. Pisma kierowane przez skarżącego do organu administracji były sporządzane przez niego osobiście i własnoręcznie podpisane (k.10, 21, 32, 37, 42, 47, 49 i 51 akt administracyjnych). Zdaniem Sądu pobyt w sanatorium innej osoby, nie będącej pełnomocnikiem strony, nie stanowi okoliczności uzasadniającej stwierdzenie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącego. Brak było zatem podstaw do przywrócenia terminu w rozpoznawanej sprawie na podstawie art. 58 § 1 k.p.a. Ubocznie jedynie zauważyć należy, iż skarżący w dniu 25 stycznia 2008 r., a więc kilka miesięcy po upływie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, ustanowił pełnomocnika w osobie S. W., a w dniu 28 kwietnia 2008 r. udzielił pełnomocnictwa adwokatowi M. S., jednakże osoby te zostały umocowane jedynie do działania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie w niniejszej sprawie, a nie były upoważnione do działania w imieniu mocodawcy w postępowaniu administracyjnym przed Kierownikiem Urzędu. Wobec odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia 11 września 2007 r., Kierownik Urzędu był zobligowany na podstawie art. 134 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. do wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia 11 września 2007 r. W myśl bowiem powołanych przepisów w przypadku złożenia przez stronę wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy z uchybieniem terminu, organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Brak w tej sytuacji podstaw do uwzględnienia skargi. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu Sąd orzekł na podstawie § 19 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 litera "c" w zw. z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz.1348 ze zm.).