II SA/Lu 1333/02
WyrokWSA w Lublinie2004-02-27
Skład orzekający: Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędzia NSA Witold Falczyński, asesor WSA Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy odrzucająca zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego odpowiadającego wymogom stawianym przez przepisy prawa, może zostać uznana za nieważną?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy odrzucająca zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego odpowiadającego wymogom stawianym przez przepisy prawa (art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym), jest wadliwa i podlega stwierdzeniu nieważności. Uzasadnienie takie powinno być realne, adekwatne i wskazywać przesłanki odrzucenia zarzutu, a nie być zdawkowe i lakoniczne.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej odrzucającą jej zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zarzut dotyczył przeznaczenia działek skarżącego pod drogi i inne urządzenia, podczas gdy skarżący wnosił o przeznaczenie ich pod zabudowę mieszkaniową. Skarżący kwestionował uzasadnienie uchwały dotyczące rzekomo nieodpowiednich warunków gruntowych i możliwości podtapiania, wskazując na zabudowę sąsiednich działek o podobnych parametrach oraz regulację rzeki. Rada Miejska wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej i zasądził od Rady Miejskiej na rzecz strony skarżącej koszty postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (spr.), Sędzia NSA Witold Falczyński, Bogusław Wiśniewski/asesor WSA/, Protokolant Ref. st. Joanna Janiak, po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2004 r. sprawy ze skargi R. Ł. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zarzutów do projektu planu miejscowego 1.stwierdza nieważność uchwały, która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; 2.zasądza od Rady Miejskiej na rzecz strony skarżącej 10,00 /dziesięć/ złotych tytułem kosztów postępowania.
Rada Miejska uchwałą Nr [..] § 2 pkt 17 z dnia [...] lipca 2002r. podjętą na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5,7 i 8 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2001r. Nr 42, poz. 1591) oraz art. 24 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. (tekst jedn.Dz.U. z 1999r. Nr 15, poz. 139) odrzuciła zarzut M. Ł., D. Ł., R. Ł. i D. Ł. do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta B. dotyczący sprzeciwu zaprojektowania na ich działkach nr ewid. [...], [...] i [..] dróg i innych urządzeń i wniosku o przeznaczenie tych działek pod zabudowę mieszkaniową.
W uzasadnieniu uchwały wskazano, że Rada Miejska w dniu [...] kwietnia 1998r. podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie przystąpienia do opracowania projektu planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego miasta B. Zaprojektowania na działkach wnoszących protest ulica i ciąg pieszo-jezdny są niezbędne dla zapewnienia obsługi komunikacyjnej miasta i osiedla. Pozostała część terenu nie może być przeznaczona pod zabudowę mieszkaniową, gdyż są to grunty słabonośne, zbudowane z piasków humusowych, o wysokim poziomie wód gruntowych.
Ponadto przyjęte przez Radę Miejską Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta B. wprowadza ochronę doliny rzeki i zakaz zabudowy. Obecnie teren ten jest narażony na incydentalne przypływy wód opadowych.
Skargę do Sądu Administracyjnego wniósł R. Ł. nie precyzując jej żądania.
Podniósł w skardze, że nie zgadza się z twierdzeniem zaskarżonej uchwały, iż zabudowę jego działki uniemożliwiają grunty słabonośne, zbudowane z piasków humusowych o wysokim poziomie wód gruntowych. Na działkach leżących w bezpośrednim sąsiedztwie, które mają taką samą strukturę gleby zostało wybudowanych szereg zabudowań i działki te nigdy nie były podtapiane incydentalnymi przepływami wód opadowych. Ponadto rzeka [...] przed dwoma laty została poddana regulacji, co całkowicie wyklucza możliwość podtapiania jego działki.
Skarżący zakwestionował również przewidziany w projekcie planu przebieg dróg i urządzeń obejmujących teren jego działki oraz wprowadzenie ochrony doliny rzeki [...] na odcinku jego działki oraz działek pobliskich.
W odpowiedzi na skargę Rada Miasta wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz.U. z 1999r. nr 15 , poz. 139) ustalanie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu należy do zadań własnych gminy.
Od rozwiązań planistycznych zawartych w projekcie planu wyłożonego do publicznego wglądu przysługują dwa rodzaje środków prawnych służących do kwestionowania ustaleń zawartych w projekcie planu lub projekcie zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Pierwszym z nich jest protest, przysługujący każdemu, kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie (art. 23 ust. 1 ustawy).
Uchwała o uwzględnieniu bądź odrzuceniu protestu nie musi spełniać szczególnych warunków formalnych i przepisy nie przewidują wymogu jej doręczania wnoszącemu protest.
Drugim środkiem jest zarzut, który może wnieść jedynie podmiot legitymowany tj. ten, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przez ustalenia projektu planu (art. 24 ust.1). Uchwała o uwzględnieniu bądź o odrzuceniu zarzutu powinna zawierać uzasadnienie taktyczne i prawne (art. 24 ust. 3 ustawy), powinna być doręczona wnoszącemu zarzut (art. 18 ust. 2 pkt 10 ustawy) i przysługuje na nią skarga do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od jej doręczenia.
Przepisy te stanowią lex specialis wobec art. 1001 ustawy o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591).
Skarżący w przedmiotowej sprawie jest legitymowany do wniesienia zarzutu, jako właściciel nieruchomości, która w projekcie planu zagospodarowania przestrzennego została przeznaczona na inny cel niż dotychczas.
W literaturze przedmiotu i orzecznictwie sądowym wyraża się pogląd, że procedurze sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, określonej w art. 18 omawianej ustawy, ustawodawca nadał wysoką rangę.
Każde bowiem naruszenie tej procedury powoduje z mocy art. 27 ustawy nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.
Ustanowienie tej zasady jest prawidłowe bowiem plan miejscowy jest prawem powszechnie obowiązującym, więc rygory jego stanowienia muszą być ściśle przestrzegane.
Ponadto, ustalenia planu miejscowego kształtujące sposób wykonywania własności w rezultacie ograniczają niejednokrotnie prawo własności.
Rozpatrując przedmiotową sprawę należy stwierdzić po pierwsze, że z akt administracyjnych sprawy przedstawionych przez Radę Miejską nie można wnioskować o ścisłym zachowaniu procedury określonej w art. 18 ust. 2 w związku z art. 24 ust. 2 powołanej ustawy.
'
Jest prawdą, że naruszenie prawa własności przez projekt planu zagospodarowania przestrzennego oraz odrzucenie zarzutu do tego projektu, same przez się nie stanowią dostatecznej podstawy do uwzględnienia skargi.
Jednak całe postępowanie prowadzone w sprawie przez Radę Miejską i jej organy powinno jednoznacznie wskazywać, że nie naruszono prawa materialnego i zasad przewidzianej przez ustawę procedury.
Uchwała rady o uwzględnieniu bądź o odrzuceniu zarzutu powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne (art. 24 ust. 3 ustawy). Uzasadnienie takie powinno być realne i adekwatne, a nie tylko pozorne. Powinno ono wskazywać jakimi przesłankami i motywami kierowała się Rada Miejska nie uwzględniając zarzutu.
Uzasadnienie zaskarżonej uchwały zdaniem Sądu nie odpowiada kryteriom dobrego uzasadnienia tj. nie zawiera umotywowanej oceny stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa.
Jest to uzasadnienie zdawkowe, lakoniczne i nie odpowiada na zarzut skarżącego, czy i dlaczego zaprojektowany na ciąg pieszo-jezdny i droga oraz " inne urządzenia", bliżej nie sprecyzowane w zaskarżonej uchwale, nie mogą mieć innej, alternatywnej lokalizacji.
Uchwała nie odnosi się również do twierdzeń skarżącego co do istnienia na działkach sąsiednich o takich samych parametrach geologicznych, zabudowy mieszkaniowej oraz faktu nie podtapiania tych okolic wodami rzeki [...] po jej uregulowaniu. W takiej sytuacji twierdzenie zaskarżonej uchwały, co do braku możliwości zabudowy działki skarżącego, ze względu na cechy geomorfologiczne gruntu nie można uznać za należycie uzasadnione.
Należy mieć na względzie, że przysługujące gminie władztwo planistyczne nie może być realizowane w sposób dowolny tylko winno być racjonalne. Ustalenia uchwały odrzucającej zarzut powinny zaś być szczegółowo uzasadnione z powołaniem się zarówno na obowiązujące przepisy jak i na wyniki stanu faktycznego sprawy, związanego bezpośrednio z wniesionymi zarzutami.
Z powyższych względów Sąd uznał, że zaskarżona uchwała została podjęta z naruszeniem art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i na podstawie art. 147 § 1 w zw. z art. 152 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło