II SA/Lu 135/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca),, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Starszy referent Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 lipca 2013 r. sprawy ze skargi Z. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy sporządzenia i wydania uwierzytelnionej kopii umowy I. oddala skargę; II. przyznaje radcy prawnemu J. C. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295, 20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), należnego podatku od towarów i usług. Postanowieniem z dnia ....Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia ...o odmowie sporządzenia i wydania Z. W. uwierzytelnionej kopii umowy. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w dniu 19 października 2012r. Z. W. wniósł o doręczenie mu "uwierzytelnionej kopii umowy z "E." L. na 2012r.", wskazując jako ważny interes "zweryfikowanie umowy wykonywanej w jego miejscu zamieszkania z przepisami prawa". Wyjaśnił, że jest podopiecznym firmy "E." i "ma zastrzeżenia do nadzoru własnego nad przez siebie zorganizowanymi i świadczonymi usługami". Organy obu instancji stwierdziły, że skarżący nie wykazał ważnego interesu w uzyskaniu kopii tej umowy, wymaganego w art. 73 § 2 kpa, a zatem wniosek nie może być uwzględniony. Organ wskazał, że obowiązek taki organ miałby tylko wówczas, gdyby strona lub jej pełnomocnik nie mieli możliwości sporządzenia odpisów tych dokumentów i uzyskania ich uwierzytelnienia w trybie art. 73 § 1 kpa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Z. W. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Podniósł, że ma orzeczoną niepełnosprawność typu "P", co uniemożliwia mu zapoznanie się z umową w siedzibie organu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia) w zakresie jego zgodności z prawem. Zaskarżone postanowienie prawa nie narusza. Skarżący wnosił o wydanie mu – na podstawie art. 73 § 2 kpa - uwierzytelnionej przez organ administracji kserokopii umowy z dnia 30 grudnia 2011r. zawartej pomiędzy Ośrodkiem Pomocy Społecznej a Agencją Pielęgnacyjno – Opiekuńczą "E." s.c. w L. o świadczenie usług opiekuńczych, specjalistycznych usług opiekuńczych i specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi. Wskazał, że firma ta świadczy na jego rzecz usługi, co do których ma on zastrzeżenia, dlatego chce zapoznać się w miejscu swojego zamieszkania z umową zawartą z tą firmą przez Ośrodek Pomocy Społecznej. Wniosek złożony przez skarżącego nie mógł być przez organ uwzględniony, ponieważ przepisy nie przewidują obowiązku sporządzania przez organ kserokopii akt administracyjnych lub ich odpisów i doręczania ich stronie (por. wyrok WSA z dnia 20 kwietnia 2006r., II SA/Wa 2906). W świetle art. 73 § 1 kpa w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest jedynie umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek lub odpisów. Jego rola polega więc wyłącznie na zapewnieniu stronom realnych możliwości przeglądania akt sprawy oraz utrwalania na własny użytek wiadomości zawartych w aktach przez ich notowanie czy też wykonywanie odpisów, w tym również sporządzanie kopii akt administracyjnych przy pomocy kserokopiarki. Natomiast organ administracji nie ma obowiązku wykonywania, nawet odpłatnie, kserokopii dokumentów zawartych w aktach i dostarczania ich stronie, gdyż utrwalenie wiadomości zawartych w aktach administracyjnych w postaci notatek lub odpisów przepis art. 73 § 1 kpa jednoznacznie powierza stronie, bez względu na użyte przez nią w tym celu środki techniczne. (por. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2005r., GSK 898/04). Wykonywanie odpisów przez organ jest możliwe wyłącznie na podstawie art. 73 § 2 kpa i dotyczy tylko odpisów uwierzytelnionych, które stają się nowymi dokumentami, regułą zaś jest samodzielne wykonywanie "zwykłych" (nie uwierzytelnionych) odpisów przez stronę zgodnie z art. 73 § 1 kpa. (por. wyrok WSA z dnia 26 lipca 2006r., II SA/Wa 776/06, LEX nr 258357). Wydawanie odpisów ma charakter wyjątkowy i jest możliwe jedynie pod warunkiem, że strona wykaże, iż ma w tym ważny interes. Jak wynika z akt sprawy, skarżący Z. W., któremu przyznano pomoc społeczną w formie usług opiekuńczych, świadczonych przez firmę "E." i jako strona postępowania ma prawo przeglądania zgromadzonych w jego sprawie dokumentów i sporządzania z nich notatek. Wbrew zarzutom skargi, okoliczność, iż cierpi on na schorzenia typu "P", nie uniemożliwia mu skorzystania z tego prawa - jeśli bowiem nie jest on w stanie samodzielnie przeglądać akt sprawy, może skorzystać z pomocy pełnomocnika. Stan zdrowia skarżącego nie uzasadnia więc jego ważnego interesu w żądaniu - na podstawie art. 73 § 2 kpa - sporządzenia przez organ uwierzytelnionego odpisu wskazanego dokumentu (umowy). Odmowa uwzględnienia wniosku była zatem usprawiedliwiona. Z powyższych względów należy uznać, że postanowienie organu odmawiające uwzględnienia wniosku Z. W., jak i utrzymujące je w mocy postanowienie organu odwoławczego nie naruszają obowiązujących przepisów, a zatem skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270).