II SA/Lu 1356/03
WyrokWSA w Lublinie2004-06-15
Skład orzekający: Sędzia NSA Leszek Leszczyński, Sędzia NSA Maciej Kierek, Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy odrzucająca protest dotyczący projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która narusza interes prawny właściciela nieruchomości, powinna zostać zakwalifikowana jako zarzut, a nie protest, i czy jej naruszenie skutkuje stwierdzeniem nieważności?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność uchwały rady miejskiej odrzucającej protest dotyczący zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Uzasadniono to tym, że wprowadzenie nowej drogi dojazdowej na działkach skarżącego narusza jego interes prawny właściciela. W takich przypadkach, nawet jeśli środek prawny został nazwany protestem, powinien być traktowany jako zarzut, a jego naruszenie skutkuje stwierdzeniem nieważności uchwały na podstawie art. 147 § 1 PPSA.Stan faktyczny
Rada Miejska odrzuciła protest M.W. dotyczący projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uznając, że nie następuje zasadnicza zmiana przeznaczenia terenu. Skarżący zarzucił naruszenie jego konstytucyjnych praw własności poprzez projektowany przebieg dróg publicznych przez jego działkę. Sąd uznał, że wprowadzenie nowej drogi dojazdowej na działkach skarżącego narusza jego uprawnienia właścicielskie.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały Rady Miejskiej i zasądził od Rady Miejskiej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Leszczyński, Sędziowie NSA Maciej Kierek, Jerzy Stelmasiak (spr.), Protokolant ref. Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi M. W. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie protestów do zmiany planu miejscowego I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały, która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; II. zasądza od Rady Miejskiej na rzecz skarżącego M. W. 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania
Rada Miejska uchwałą z dnia [..] września 2003 r. /Nr [...]/ wydaną na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /tekst jednolity: Dz.U. 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm./, art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /tekst jednolity: Dz.U. 1999 r. Nr 15, poz. 139, zm. Dz.U. Nr 41 poz. 412 i Nr 111 poz. 1279; z 2000 r. Nr 12 poz. 136, Nr 109 poz. 1157, Nr 120 poz. 1268; z 2001 r. nr 5 poz. 42, Nr 14 poz. 124, Nr 100 poz. 1085, Nr 115 poz. 1229, Nr 154 poz. 1804; z 2002 r. Nr 25 poz. 253, Nr 113 poz. 984, Nr 130 poz. 1112/, w związku z art. 85 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. Nr 80, poz. 717/ oraz uchwały Rady Miejskiej Nr [...] z dnia [...] marca 2001 r. w sprawie przystąpienia do zmian w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta L., w sprawie rozpatrzenia protestu wniesionego do projektu zmiany planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w granicach administracyjnych miasta L. – odrzuciła złożony przez M.W. protest.
W uzasadnieniu stwierdziła, że w dotychczas obowiązującym planie miejscowym przedmiotowy teren nieruchomości jest położony w rejonie A.Z.. Wynika to z ustaleń obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. /zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej Nr XXXI/220/97 z dnia 27 lutego 1997 r., Dz.Urz.Woj. Nr 10, poz. 79 z dnia 12 maja 1997 r./, w którym przedmiotowy obszar jest przewidziany głównie jako obszar zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej określonej symbolami 243 M3, 244 M3, 245 M3, 246 M3 oraz 267 ZP i 268 ZP. Natomiast projekt zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w obszarze miasta L. przedstawionym kształcie do publicznego wglądu, zgodnie ze Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta, utrzymuje przeznaczenie terenu jako tereny zabudowy jednorodzinnej MN. Dlatego też stwierdza Rada Miejska , nie następuje zasadnicza zmiana w zagospodarowaniu tego terenu – w stosunku do dotychczas obowiązującego – wyznaczonego wyżej wymienionym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Różnica w ustaleniach dla omawianego obszaru pomiędzy obowiązującym planem, a wyłożonym do publicznego wglądu projektem polega głównie na wyraźnym określeniu dla terenów MN układu komunikacyjnego, na który składa się system dróg dojazdowych. Dokonane rozstrzygnięcia projektowe mają na celu racjonalne i zgodne z zasadami ładu przestrzennego i urbanistyki określenie warunków zagospodarowania w omawianym obszarze /art. 1 ust. 2 pkt 1 oraz art. 10 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym/.
Natomiast zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 6 ustawy z 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /tekst jednolity: Dz.U. z 2000 r., Nr 46 poz. 543/ celem publicznym jest budowa i modernizacja dróg. Z art. 33 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wynika również, że ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują wraz z innymi przepisami sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Dlatego też, stwierdziła Rada Miasta, nie nastąpiło naruszenie norm prawa materialnego.
W skardze do Sądu skarżący, tj. M.W. osi podstawowy zarzut, że skarżoną uchwałę podjęto z naruszeniem art. 21 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 6, 8, 9 i 11 kpa. W szczególności w treści skargi kwestionuje także ustalenia faktyczne dotyczące projektowanego przebiegu przedmiotowych dróg publicznych przez działkę jego i jego żony, co narusza, jak podkreśla skarżący, jego konstytucyjne prawo własności.
W odpowiedzi na skargę Rada Miasta podtrzymała w całości swoje stanowisko i wniosła o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna lecz z innych przyczyn niż wskazane w jej treści, a które sąd może uwzględnić z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 152, poz. 1270/ stanowiącym, że sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W świetle dyspozycji art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /tekst jednolity: Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm./ do projektu planu miejscowego wyłożonego do publicznego wglądu może być wniesiony zarzut, który może wnieść każdy, którego interes prawny lub uprawnienia są naruszone ustaleniami przewidzianymi w projekcie nowego planu miejscowego lub jego zmiany wyłożonego do publicznego wglądu. O uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutu rozstrzyga rada gminy/miasta/ w drodze uchwały, przy czym uchwałę odrzuceniu zarzutu w całości lub w części wnoszący zarzut może zaskarżyć do sądu administracyjnego /art. 24 ust. 3 i 4 tejże ustawy/. Natomiast zgodnie z dyspozycją art. 23 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, protest może wnieść każdy, kto kwestionuje ustalenie przewidziane w projekcie nowego planu miejscowego lub jego zmiany wyłożonym do publicznego wglądu. O uwzględnieniu lub odrzuceniu protestu rozstrzyga rada gminy /miasta/ w drodze uchwały. Oznacza to, że podstawową kwestią wymagającą rozstrzygnięcia w tej sprawie jest ustalenie czy skarżący, tj. M.W. interes prawny lub uprawnienie, które zostało naruszone przez nowe ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonego do publicznego wglądu. Z ustaleń postępowania dowodowego w tej sprawie wynika, czego nie kwestionuje nawet Rada Miasta, że zmiany ustaleń projektu planu miejscowego m.in. "dotyczą jedynie wprowadzenia drugiej poprzecznej drogi dojazdowej zlokalizowanej na wydzielonych działkach skarżącego" /karta Nr 19 akt sprawy/, co narusza uprawnienia właścicielskie skarżącego.
Oznacza to, że w przedmiotowej sprawie został naruszony interes prawny wnoszącego protest jako właściciela i z tego względu nastąpiło naruszenie dyspozycji art. 24 ust. 1 cyt. ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, co skutkowało stwierdzeniem nieważności skarżonej uchwały. Należy także stwierdzić, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że w takim stanie prawnym i faktycznym nie może przesądzać o charakterze prawnym danego środka prawnego jego nazwa, tj. protest lub zarzut, a nawet jego zakwalifikowanie przez organ gminy. Wynika to z tego, że każdorazowe naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego przez przyjęte ustalenia projektowanego planu miejscowego lub jego zmiany powoduje, że wniesiony środek prawny zaskarżenia – biorąc pod uwagę jego charakter prawny – powinien być rozpatrzony jako zarzut, a nie protest /wyrok NSA z dnia 14 maja 1996 r. Sygn. akt SA/Kr 2329/95, ONSA 1997, Nr 2, poz. 81/.
Z tych względów i na podstawie art. 147 § 1 w związku z art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ orzeczono jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 cyt. wyżej ustawy, a o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej uchwały na podstawie art. 152 tejże ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło