II SA/Lu 140/15
WyrokWSA w Lublinie2015-07-16
Skład orzekający: Bogusław Wiśniewski, Joanna Cylc-Malec, Grażyna Pawlos-Janusz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stypendium przyznane na wydanie tomiku wierszy, które zostało przeznaczone na ten cel, powinno być wliczane do dochodu przy ustalaniu prawa do zasiłku rodzinnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że stypendium przyznane na wydanie tomiku wierszy, niezależnie od tego, czy podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, stanowi dochód w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 3 lit. c) ustawy o świadczeniach rodzinnych, wszystkie stypendia wlicza się do dochodu. W związku z tym, dochód skarżącej, uwzględniający to stypendium, przekroczył kryterium dochodowe uprawniające do zasiłku rodzinnego.Stan faktyczny
M. S. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku rodzinnego i dodatków. Organ I instancji odmówił przyznania świadczeń, ustalając, że dochód rodziny w przeliczeniu na osobę przekroczył kryterium dochodowe, uwzględniając dochód z roku 2013, w tym stypendium z Urzędu Marszałkowskiego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, podkreślając, że dochód wykazany w zaświadczeniu z urzędu skarbowego jest wiążący. M. S. zaskarżyła decyzję, kwestionując sposób naliczenia dochodu i nie uwzględnienie okoliczności związanych ze stypendium.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę M. S.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec,, Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Protokolant Starszy referent Agnieszka Wojtas, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 lipca 2015 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego oddala skargę.
Wnioskiem z dnia 7 sierpnia 2014 r. M. S. zwróciła się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w L. o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego dla A. K. i E. K..
Decyzją z dnia [...] r. Podinspektor Ośrodka działając z upoważnienia Prezydenta miasta L. odmówił przyznania wnioskodawczyni zasiłku rodzinnego na dzieci w okresie od 1 listopada 2014 r. do 31 października 2015 r. oraz dodatków do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dzieci oraz z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego. Organ ustalił, że dzieci uczęszczają do Liceum Ogólnokształcącego i Gimnazjum. Z zaświadczenia Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego o dochodzie członka rodziny z dnia 4 sierpnia 2014 r. wynika, że M. S. w roku podatkowym 2013 uzyskała dochód w wysokości [...] zł, w tym składki na ubezpieczenie społeczne odliczone od dochodu wyniosły [...] zł, składka na ubezpieczenie zdrowotne wyniosła [...] zł. Strona w 2014 roku otrzymała stypendium na wydanie tomiku wierszy z Województwa L. w wysokości [...] zł. Zatem dochód na osobę w rodzinie za 2013 rok wyniósł [...] zł i przekroczył kwotę kryterium dochodowego, które wynosi [...] zł. Organ wyjaśnił przy tym, że skoro stronie nie przysługuje zasiłek rodzinny - nie przysługują jej również dodatki do zasiłku.
W odwołaniu od powyższej decyzji M. S. podniosła, że stypendium w wysokości [...] zł od Marszałka Województwa L. musiała przeznaczyć na wydanie książki. Podała, że jej realnym zarobkiem jest [...] zł, dzieci nie mają prawa do renty po zmarłym ojcu. Do odwołania dołączyła pismo Zastępcy Dyrektora Departamentu Kultury, Edukacji i Sportu Urzędu Marszałkowskiego w L. z dnia 2 grudnia 2014 r., z którego wynika, że zgodnie z umową z dnia 18 kwietnia 2014 r. M. pobierała stypendium przyznane na okres 5 miesięcy w wysokości po [...] zł miesięcznie od kwietnia do sierpnia 2014 r. Kwota stypendium przekazana została na wydanie tomiku.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. - powołując się na art. art. 3 pkt 1a, art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych oraz art. 27, 30b, 30c i 30e ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ podniósł, że rozstrzygnięcie w zakresie przyznawania świadczeń w trybie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, w tym prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków, nie należy do decyzji wydawanych w ramach tzw. uznania administracyjnego. Uzależnione jest bowiem od spełnienia ściśle określonych w ustawie warunków. Organy administracji publicznej zobowiązane są do działania na podstawie przepisów obowiązującego prawa, zgodnie z zasadą wynikającą z art. 6 k.p.a.
Organ odwoławczy wskazał, że M. S. w 2013 r. uzyskała dochód w wysokości [...] zł, co wynika z zaświadczenia Urzędu Skarbowego. Wyjaśnił przy tym, powołując się w tym zakresie na orzecznictwo sądów administracyjnych, że dane dotyczące dochodu podatnika wykazane w zaświadczeniu urzędu skarbowego nie podlegają ocenie organów administracji właściwych w sprawach ustalenia prawa do zasiłku rodzinnego. Zaświadczenie stanowi bowiem urzędowe potwierdzenie określonych faktów lub stanu prawnego wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 217 § 2 i art. 218 § 1 k.p.a.). Dane zawarte w zaświadczeniu są więc wiążące tak dla organu, jak i dla sądów administracyjnych.
Kolegium uznało wobec tego, że organ I instancji prawidłowo ustalił, że dochód za 2013 rok strony wyniósł ostatecznie [...] zł ([...] - [...] zł - [...] zł). Miesięczny dochód rodziny wyniósł więc [...] zł, natomiast dochód w przeliczeniu na osobę w rodzinie wyniósł [...] zł. W takim przypadku kryterium dochodowe zostało przekroczone o kwotę [...]zł ([...] zł - [...] zł), czyli wyższą od kwoty odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu, który obecnie wynosi [...] zł.
Odnosząc się do kwestii stypendium Marszałka Województwa organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji w ogóle nie doliczał tej kwoty do dochodu za 2013 rok. Stypendium bowiem przysługiwało stronie w 2014 r. Do celów ustalenia dochodu w przedmiocie przyznania świadczeń rodzinnych brał natomiast pod uwagę dochód z roku poprzedzającego okres zasiłkowy, w tym przypadku z roku 2013.
M. S. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zakwestionowała powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. W uzasadnieniu wyjaśniła, że A. K. jest uczniem PLSP w L., a nie gimnazjum, jak informowała Komisję. Poza tym organy nie uwzględniły okoliczności, że otrzymywała identyczne stypendium w roku poprzednim.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zakwestionowanego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz.U z 2013r., poz. 1456 ze zm.) zasiłek rodzinny przysługuje rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka, opiekunowi faktycznemu dziecka lub osobie uczącej się, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty [...]zł. Natomiast zgodnie z treścią art. 5 ust. 3 ustawy w przypadku, gdy dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie lub dochód osoby uczącej się przekracza kwotę uprawniającą daną rodzinę lub osobę uczącą się do zasiłku rodzinnego o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym. W przypadku przekroczenia dochodu w kolejnym roku kalendarzowym zasiłek rodzinny nie przysługuje.
W myśl art. 3 ust. 1 tej ustawy ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie - oznacza to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób:
a) przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, 30b, 30c i 30e ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne,
b) deklarowany w oświadczeniu dochód z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, pomniejszony o należny zryczałtowany podatek dochodowy i składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne,
c) inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych (...), w tym alimenty na rzecz dzieci, stypendia doktoranckie i habilitacyjne przyznane na podstawie ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2014 r. poz. 1852), stypendia doktoranckie określone w art. 200 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2012 r. poz. 572 ze zm.), stypendia sportowe przyznane na podstawie ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. z 2014 r. poz. 715) oraz inne stypendia o charakterze socjalnym przyznane uczniom lub studentom (...).
Wobec powyższego w ustawie o świadczeniach rodzinnych ilekroć jest mowa o dochodzie - oznacza to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, 30b, 30c i 30e ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Przez dochód rodziny rozumieć natomiast należy przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy (art. 3 pkt 2). Z akt sprawy wynika, że w 2013r. skarżąca uzyskała dochód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych w wysokości [...] zł. Po odliczeniu składek na ubezpieczenie społeczne odliczone od dochodu w wysokości [...] zł oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie [...]zł ostatecznie dochód skarżącej za 2013 rok wyniósł [...] zł, co miesięcznie daje kwotę [...]zł, a w przeliczeniu na członka rodziny [...] zł. Wobec tego w myśl art. 5 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek rodzinny M. S. nie przysługuje, ponieważ przekracza kryterium dochodowe, które wynosi [...] zł.
Bez znaczenia dla oceny zasadności przedmiotowego rozstrzygnięcia uznać należy podnoszoną w skardze argumentację dotyczącą otrzymywanego przez skarżącą stypendium. Z pisma Dyrektora Departamentu Kultury, Edukacji i Sportu z dnia 2 grudnia 2014 r., nr [...] (k. 6 akt administracyjnych) wynika, że skarżąca w dziedzinie twórczości upowszechniania kultury i opieki nad zabytkami w 2014 r. otrzymała stypendium na okres 5 miesięcy w kwocie po [...] zł.
Należy wyjaśnić, że wszystkie stypendia wlicza się do dochodu w myśl art. 20 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z wyjątkiem stypendiów, o których mowa w art. 21 pkt 39 tej ustawy. Zgodnie z tym przepisem wolne od podatku dochodowego są stypendia otrzymywane na podstawie przepisów o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, stypendia doktoranckie otrzymywane na podstawie przepisów - Prawo o szkolnictwie wyższym oraz inne stypendia naukowe i za wyniki w nauce, których zasady przyznawania zostały zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego po zasięgnięciu opinii Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego albo przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania.
Jednak w myśl art. 3 lit. c) ustawy o świadczeniach rodzinnych wszystkie stypendia wlicza się do dochodu, zarówno podlegające i nie podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Stąd też stypendium skarżącej również stanowi źródło dochodu.
Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz.270 ze zm. ) skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło