II SA/Lu 142/20
WyrokWSA w Lublinie2020-07-23
Skład orzekający: Bogusław Wiśniewski, Maria Wieczorek-Zalewska, Jerzy Parchomiuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zatwierdzająca projekt budowlany zamienny i udzielająca pozwolenia na wznowienie robót budowlanych jest prawidłowa pomimo istotnych odstępstw od pierwotnego projektu budowlanego, w szczególności podniesienia poziomu terenu działki?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo ocenił projekt budowlany zamienny pod kątem zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz przepisami prawa budowlanego. Istotne odstępstwa od pierwotnego projektu, takie jak podniesienie poziomu terenu, zostały uwzględnione i skorygowane w projekcie zamiennym, który został zatwierdzony. Skarga została oddalona, gdyż nie wykazano naruszenia przepisów proceduralnych ani merytorycznych.Stan faktyczny
Inwestorzy realizowali budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, podczas której dokonali istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu, w tym podniesienia poziomu terenu działki. Organ nadzoru budowlanego wstrzymał roboty i nałożył obowiązek sporządzenia projektu zamiennego. Po zatwierdzeniu projektu zamiennego i udzieleniu pozwolenia na wznowienie robót, właściciele sąsiedniej nieruchomości wnieśli skargę zarzucającą naruszenia proceduralne i merytoryczne.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska Asesor sądowy Jerzy Parchomiuk Protokolant Referent Radosław Dudek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lipca 2020 r. sprawy ze skargi B. C. i D. C. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych oddala skargę.
Decyzją z dnia [...]. Starosta Ś. zatwierdził projekt budowlany i udzielił [...] i K. K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z urządzeniami budowlanymi na działkach [...] i [...] położonych w miejscowości K.. Podczas oględzin przeprowadzonych [...]. stwierdzono, że w trakcie realizacji inwestycji inwestorzy w sposób istotny odstąpili od projektu budowlanego, znacznie podnosząc poziom zero budynku. Poza tym nie wykonano jednego okna od strony działki [...] oraz murków w ścianach szczytowych budynku, wystających poza połać dachową obiektu. Z kolei od strony działki [...] wykonano 8 schodków o wysokości około 14 cm każdy, prowadzących na taras naziemny wykonany z kostki (schody nie były projektowane). W tej sytuacji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś. postanowieniem z dnia [...] r. wstrzymał dalsze prowadzenie robót budowlanych, a następnie decyzją z dnia [...]. nałożył na inwestorów obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowanego zamiennego budynku wraz z przyłączami. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...]. Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 20 września 2018 r. ( II SA/Lu 265/18 ) , decyzja organu odwoławczego została uchylona. W konsekwencji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...]. uchylił decyzję PINB i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Decyzją z dnia [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś. ponownie nałożył na inwestorów obowiązek sporządzenia i przedstawienia zamiennego projektu budowlanego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych do dnia [...]. Decyzją z dnia [...]. WINB utrzymał ją w mocy, natomiast wyrokiem z dnia [...]. WSA w Lublinie ( II SA/Lu 438/19) oddalił skargę [...] i D. C., właścicieli sąsiedniej nieruchomości.
Decyzją z dnia [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś. zatwierdził projekt budowlany zamienny i udzielił [...] i K. K. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych związanych z budową przedmiotowego budynku. Jednocześnie nałożył na inwestorów obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na jego użytkowanie. W uzasadnieniu decyzji podano, że doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem jest możliwe. Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy w [...] Nr [...] z dnia [...] r. wybudowany obiekt usytuowany jest na obszarze oznaczonym symbolem "[...]" - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Z § 10 ust. 4 pkt 4 wynika, że poziom parteru w nowo wznoszonych budynkach mieszkalnych nie może być wyższy niż 1,2 m (rzędna parteru projektowana 196,45, rzędna wykonana 197,06), licząc od poziomu gruntu w najniżej położonym narożniku budynku. Po przeprowadzeniu interpolacji na podstawie aktualnej mapy do celów projektowych w celu zbadania wysokości położenia narożników budynku względem poszczególnych warstwic stwierdzono, że najwyżej położony narożnik został wyniesiony o około 1,40 m w stosunku do pierwotnego terenu. Natomiast najniżej położony narożnik jest usytuowany na warstwicy 196,00 i został wyniesiony 1,06 m ponad poziom terenu. Według złożonego przez inwestorów pisma geodety z dnia [...] r. dotyczące terenu, na którym został wybudowany zaskarżony budynek mieszkalny wynika, że działka położona jest w terenie, na którym nachylenie wynosi około 4°, tym samym średni błąd wysokości wyinterpolowany na podstawie warstwic, zgodnie z § 38 instrukcji technicznej K-l "Mapa zasadnicza" wydanie II z 1981 r. nie powinien przekraczać 2/3 zasadniczego cięcia warstwicowego. Przyjmując, iż zasadnicze cięcie warstwicowe dla mapy sytuacyjno-wysokościowej wynosi 0,5 m, średni błąd wysokości wyinterpolowany na podstawie warstwie w przypadku przedmiotowej działki może maksymalnie wynosić 33,3 cm. Ponadto nie można wykluczyć, iż w terenie występowały niewielkie wzniesienia, czy zagłębienia, które nie podlegały pomiarom, gdyż rzeźba terenu wykazana przy pomocy rysunku jest jedynie graficzną reprezentacją i może być obarczona błędami, o których mowa powyżej. Nie ma jednak możliwości wykazania jednoznacznych wysokości przy narożach projektowanego budynku w oparciu o obecnie stosowane techniki pomiarowe. Zdaniem organu przedmiotowy budynek nie narusza również warunków technicznych w zakresie jego usytuowania. Został on wybudowany w miejscu wskazanym na mapie do celów projektowych, która jest załącznikiem do zatwierdzonego przez Starostę Świdnickiego projektu budowlanego. Pomimo podniesienia terenu przez nawiezienie ziemi dotychczas nie stwierdzono żadnej szkody na sąsiedniej działce nr [...]. Organ zaznaczył, że decyzją z dnia [...] r. Wójt Gminy M. nakazał wykonanie dołu chłonnego i utwardzenia wjazdu na działkę Nr [...], co było zgodne z sugestią biegłego MOŚZNL w zakresie postępowania wodnoprawnego, uprawnionego projektanta oraz rzeczoznawcy budowlanego w specjalności wodno-melioracyjnej. Roboty polegające na wykonaniu zarówno dołu chłonnego jak i utwardzeniu wjazdu na posesję zostały wykonane (protokoły oględzin z dnia [...] r. i [...] r.). Projekt budowlany zamienny uwzględnia zmiany dokonane przez inwestorów w trakcie realizacji budowy. Z oświadczeń projektantów zawartych w przedstawionym projekcie zamiennym wynika, że został on sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.
Po rozpoznaniu odwołania [...] i D. C. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzję organu I instancji utrzymał w mocy. Organ odwoławczy powtórzył ustalenia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i uznał, że wydane na ich podstawie rozstrzygnięcie jest prawidłowe.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego B. C. i D. C. zarzucili decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie zaniechanie zebrania wyczerpującego materiału dowodowego, brak jego rozważenia i oceny zgodnie z regułami określonymi w art. 7, 8, 77 § 1 i 80 kpa. Skarżący zaznaczyli, że zaniechano ustalenia okoliczności poprzedzających wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 3 prawa budowlanego, w tym, czy dokonane odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę mają charakter istotny w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, oraz czy mogą podlegać legalizacji wyłącznie w drodze sporządzenia projektu budowlanego zamiennego i jego późniejszego zatwierdzenia przez organ, czy też w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem i zaakceptowania inwestycji zrealizowanej istnieje konieczność wykonania przez inwestora określonych czynności lub robót budowlanych. Zdaniem skarżących organ stwierdził wprawdzie, że zaszły istotne odstępstwa od projektu budowlanego, jednakże nie przeprowadził żadnej głębszej analizy i niniejszej sprawy, czego skutkiem było również zaniechanie przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania dowodowego. Tymczasem prawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie jednoznacznie potwierdziłoby, że nawiezienie znacznej ilości ziemi na przedmiotową działkę doprowadziło do stanu niezgodnego z prawem. Dopiero zobligowanie Inwestorów do wywiezienia nawiezionej ziemi i zmiany poziomu działki doprowadzi do zaistnienia stanu zgodnego z prawem. Brak nałożenia niniejszego obowiązku na Inwestorów skutkuje naruszeniem niniejszego przepisu. Podniesienie poziomu działki nr ewid. [...] ma negatywny wpływ na działki sąsiadujące, poza tym podwyższenie poziomu działki zostało wykonane niezgodnie z §10 pkt 4 ppkt 4 uchwały nr [...] Rady Gminy M. z dnia [...] r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zabudowy mieszkaniowej "[...]" (Dziennik Urzędowy Województwa Lubelskiego nr 117, poz. 2819) w którym podano, że poziom parteru na nowo wznoszonych budynkach mieszkalnych nie może być wyższy niż 1.2 m licząc od poziomu gruntu w najniżej położonym narożniku budynku. Skarżący przekonywali, że dopiero zobligowanie inwestorów do wywiezienia nawiezionej ziemi i zmiany poziomu działki doprowadzi do zaistnienia stanu zgodnego z prawem. Wskazali również, że organ przyjmując wzniesienie najwyżej położonego narożnika na około 1,40 m w stosunku do pierwotnego terenu w dalszym ciągu nie wyjaśnił, czym dla niego jest pojęcie "pierwotnego terenu" tj. czy należy traktować to jako poziom przed nawiezieniem przez Inwestorów ziemi, czy też już po dokonaniu niniejszej czynności. Również w zakresie najniżej położonego narożnika, który miał zostać wyniesiony około 1,06 m ponad teren nie wskazano, który poziom terenu (tj. przed podniesieniem, czy też już po) brany był pod uwagę przy dokonywaniu ustaleń. Tymczasem okoliczność ta ma istotne znaczenia dla określenia położenia najniżej usytuowanego narożnika. Jeżeli brano pod uwagę obecny poziom terenu to możliwe jest, że najniżej położony narożnik "mieści się" w granicach określonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, jednakże tego rodzaju określenie położenia narożnika jest niezgodne z przepisami prawa. Inwestorzy samowolnie podnieśli poziom działki, a ewentualne określenie usytuowania najniżej położonego narożnika winno zostać określone w stosunku do pierwotnego poziomu działki. Według skarżących organy nie zastosowały się do oceny prawnej zawartej w wyroku WSA w Lublinie z dnia 20 września 2018r. (sygn. akt II SA/Lu 265/18) w którym zobowiązano organ do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Błędem w ich mniemaniu było także zaniechanie powołania biegłego geodety. Ustalenie takich okoliczności jak położenie najniższego i najwyższego narożnika budynku, ustalenie poziomu nachylenia terenu, na którym położona jest działka nr [...], ustalenie, czy uprzednio na terenie, na którym położona jest ww. działka, znajdowały się pofałdowania i górki pokryte darnią oraz ustalenie o ile został podniesiony teren, bez wątpienia wymagało bowiem posiadania wiadomości specjalnych. Ustalenie tych okoliczności na podstawie oświadczenia osoby prywatnej zaangażowanej w przedmiotową inwestycję nie może zastępować dowodu z opinii biegłego. W przekonaniu skarżących nadal nie zbadano okoliczności niezgodności obecnego poziomu przedmiotowej działki z przepisami prawa oraz nie zbadano okoliczności, że cały poziom działki został podwyższony oraz o ile, a co ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Nie wyjaśniono, które z narożników były brane pod uwagę przy dokonywaniu ustaleń faktycznych, wobec czego należy podnieść, że tak naprawdę niemożliwe jest zbadanie, czy spełniają one przymiot najwyższego i najniższego, co ma istotne znaczenie dla ustalenia, czy posadowiony budynek pozostaje w zgodzie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżący zwrócili również uwagę, że zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt. 3 prawa budowlanego decyzję zobowiązującą do sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego organ możne wydać jeden raz, a po jej wydaniu nie ma możliwości już ponawiania zobowiązania i zezwalania na dalsze uzupełnianie i nanoszenie poprawek na projekt zamienny. Tymczasem z notatek znajdujących się w aktach sprawy wynika, że organ I instancji zezwalał inwestorowi na pobieranie kart projektu i ich zamienianie. Świadczą o tym adnotacje zawarte w notatce z dnia [...]. gdzie znajdują się następujące wpisy: "Przedkładam 4 egzemplarze projektu zamiennego budynku jednorodzinnego mieszkalnego na działce nr [...]." "Pobrałem 3 egzemplarze projektu zamiennego budynku jednorodzinnego na działce [...] [...]." "Oddałem 3 egzemplarze projektu zamiennego budynku jednorodzinnego na działce [...] [...]". W ich mniemaniu powyższe działania organu należy uznać za nieprawidłowe i naruszające art. 8 kpa. Skarżący przekonywali również, że projekt zamienny zawiera błędy, które dyskwalifikują możliwość jego zatwierdzenia. Po pierwsze został sporządzony na nieaktualnej mapie, która nie odzwierciedla rzeczywistego stanu faktycznego. Zgodnie bowiem z adnotacją na projekcie mapa została sporządzona w [...]. Dodatkowo projekt nie uwzględnia rzeczywistych rzędnych podniesienia terenu. Z uwagi natomiast na fakt, że projekt został sporządzony na nieaktualnej mapie nie uwzględnia również rzeczywistej wysokości posadowienia przyłączy wodno-kanalizacyjnych. Po drugie projekt nie zawiera także informacji o obszarze oddziaływania obiektu. Zgodnie z §13a rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego z dnia 25 kwietnia 2012 r. informacja o obszarze oddziaływania obiektu ma zawierać dwa elementy: pierwszy - to wskazanie przepisów, w oparciu o które dokonano określenia obszaru oddziaływania inwestycji, a drugi - to określenie zasięgu obszaru oddziaływania obiektu w formie opisowej i graficznej. W przedstawionym przez inwestorów projekcie znajduje się jedynie adnotacja projektanta, iż stwierdzono brak oddziaływania.
Odpowiadając na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Nie sposób zgodzić się ze skarżącymi, według których z naruszeniem reguł określonych w art. 7, 8, 77 § 1 i 80 kpa zaniechano ustalenia okoliczności poprzedzających wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( DZ. U z 2019r. poz. 1186 ) , w konsekwencji nie jest zatem wiadome, czy dokonane odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę mają charakter istotny w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, oraz czy mogą podlegać legalizacji wyłącznie w drodze sporządzenia projektu budowlanego zamiennego i jego późniejszego zatwierdzenia przez organ, czy też w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem i zaakceptowania inwestycji zrealizowanej istnieje konieczność wykonania przez inwestora określonych czynności lub robót budowlanych. Zarzut ten jest nie tylko nietrafny, ale również niejasny. Skarżący przecież sami wskazali, że według organu część odstępstw od projektu budowlanego została zakwalifikowana jako odstępstwo istotne, stąd też miał zastosowanie wspomniany art. 51 ust. 1 pkt. 3 ustawy, zgodnie z którym w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Najistotniejsze jest jednak, że przepis ten w ogóle nie był przez organ stosowany. Problem odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego został bowiem rozstrzygnięty już na wcześniejszym etapie postępowania naprawczego. Właśnie z uwagi na stwierdzone przez organy nadzoru budowlanego istotne odstępstwo od projektu polegające na nawiezieniu ziemi na działki inwestorów, przez co podwyższono poziom zerowy budynku, decyzją z dnia [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś. ponownie nałożył na inwestorów obowiązek sporządzenia i przedstawienia zamiennego projektu budowlanego uwzgledniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych do dnia [...]. Decyzją z dnia [...]. WINB utrzymał ją w mocy, natomiast wyrokiem z dnia 21 listopada 2019r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie ( II SA/Lu 438/19 ) oddalił skargę skarżących w niniejszej sprawie. W tym postępowaniu zdecydowano nie tylko o rodzaju dokonanych odstępstw od projektu budowlanego, ale też przesądzono o działaniach, jakie należy podjąć dla doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem Podkreślić natomiast trzeba, że sam fakt przedłożenia przez inwestora projektu zamiennego nie legalizuje samowolnie wykonanych robót budowlanych i nie nakłada na organ obowiązku wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu zamiennego. Obowiązkiem projektanta jest opracowanie projektu zamiennego w sposób zgodny z przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, a także zapewniający doprowadzenie wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem (por. wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2014 r. sygn. II OSK 1318/13 opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Z kolei obowiązkiem organu jest sprawdzenie projektu zamiennego w zakresie określonym w art. 35 ust. 1 cyt. ustawy, mającym zastosowanie odpowiednio na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy. Oznacza to, że projekt budowlany zamienny podlega merytorycznej ocenie organu nadzoru budowlanego, tak jak projekt "pierwotny". Właściwy organ sprawdza zatem zgodność tego projektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (albo decyzji o warunkach zabudowy w przypadku braku planu miejscowego), a także z wymaganiami ochrony środowiska; bada także zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; ocenia kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, a także wykonanie projektu, (jego sprawdzenie) przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym zaświadczeniem o którym mowa w art. 12 ust. 7 cytowanej ustawy. Dopiero zatem treść przedłożonego przez inwestora projektu budowlanego zamiennego stanowić będzie wyznacznik dalszego postępowania organów nadzoru budowlanego, które zakończy wydanie jednej z decyzji, o których mowa w art. 51 ust. 4 i 5 ustawy. Wbrew przekonaniu skarżących nie ma uzasadnionych podstaw, aby dowodzić, że dokonana przez organ ocena projektu budowlanego pod kątem wymagań określonych w art. 35 ust. 1 , w efekcie zakończona jego zatwierdzeniem, była wadliwa. Słusznie organ uznał, że planowana inwestycja jest zgodna z uchwałą nr [...] Rady Gminy M. z dnia [...] r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zabudowy mieszkaniowej "[...]" (Dziennik Urzędowy Województwa L. nr [...], poz. 2819). Działki które są przeznaczone pod inwestycję znajdują się na obszarze o symbolu [...] – oznaczającymi zgodnie z § 2 treny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Zachowane są także warunku dotyczące dopuszczalnej wysokości budynku do głównej kalenicy dachu ( do 12m, jest 8,34 m), ilości kondygnacji ( do dwóch nadziemnych z uwzględnieniem poddasza, jest parterowy z poddaszem użytkowym ), zachowania wskaźnika intensywności zabudowy ( ma być 0,3, według obliczeń projektanta jest 0,299 ) i powierzchni biologicznie czynnej ( ma być co najmniej 60 % działki, według obliczeń projektanta jest to 71,92%). Powyższe wartości nie były zresztą kwestionowane przez skarżących. W przeciwieństwie do ich przekonaniu sporna inwestycja nie narusza przepisów planu także w aspekcie zachowania poziomu parteru budynku, który według §10 ust. 4 pkt. 4 nie może być wyższy niż 1,2 m licząc od poziomu gruntu w najniżej położonym narożniku budynku. Jest oczywiste, co potwierdzono w decyzji nakazującej sporządzenie projektu zamiennego, że w trakcie budowy podniesiono teren działki przez nawiezienie ziemi, czego efektem była zmiana rzędnych budynku. Stwierdzono w niej, że według projektu pierwotnego parter przewidziano na rzędnej 196,45, wykonano zaś na rzędnej 197,06. Nie prowadzi to jednak do wniosku, ze dokonana zmiana oznacza również niezgodność z ustaleniami planu. Według mapy wysokościowej znajdującej się w aktach sprawy, działka nr [...], według stanu przed rozpoczęciem budowy, na której jest zlokalizowany budynek znajdowała się na rzędnej 196. Taka warstwica została wskazana także na mapie do celów projektowych. Budynek znajduje się natomiast na rzędnej 197, 06, czyli został podniesiony o 1,06m w stosunku do przewidzianego poziomu w pierwotnym projekcie, przy uwzględnieniu rzędnej 196,45 o 0,61m. Nie przekracza zatem wartości określonej w planie. W przeciwieństwie do skarżących, nie ma powodów, aby dla ustalenia powyższych okoliczności niezbędne było powoływanie biegłego. W orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, że pracownicy organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego są fachowcami, dysponują wiedzą z dziedziny budownictwa i niejednokrotnie bez potrzeby odwoływania się do wiedzy ponadprzeciętnej z tej dziedziny mogą poczynić stosowne ustalenia i na ich podstawie wysnuć wnioski. W takiej sytuacji brak jest podstaw do przeprowadzania dodatkowego dowodu z opinii specjalistycznej. Ponieważ plan odnosi się do wysokości poziomu gruntu w najniżej położonym narożniku budynku, nie ma potrzeby odnoszenia się do wysokości najwyżej położonego narożnika w stosunku do pierwotnego terenu. Zwrócić należy uwagę, że według treści pisma skarżących z dnia [...]. inwestorzy wywieźli część nawiezionej ziemi, co jednak w ich mniemaniu okazało się niewystarczające. Trzeba także zaznaczyć, na co również zwracał uwagę organ odwoławczy, że dla usunięcia obaw skarżących związanych z negatywnym oddziaływaniem inwestycji na ich działkę nr [...] Wójt Gminy M. decyzją z dnia [...]. zobowiązał inwestorów do wykonania w narożniku działki [...] z działkami [...] i [...] dołu chłonnego o pojemności 2mł, na głębokości 2,5 m wypełnionego żwirem, tłuczniem, gruzem betonowym, okrytego matą filtracyjną i przykrytego płytami betonowymi typu krata do wysokości zrównania z droga zabrukowana oraz utwardzenia wjazdu na posesje z ulicy [...] na poziomie 15 cm poniżej górnej krawędzi cokołu betonowego ogrodzenia działki nr [...] ( w istocie chodziło o działkę [...] ). Obowiązek ten Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego powtórzył w decyzji z [...]. Podczas oględzin w dniu [...]. potwierdzono wykonanie dołu chłonnego. Organ wypowiedział się także odnośnie do kwestii zgodności przyjętych rozwiązań z przepisami techniczno-budowlanymi i również ta ocena nie budzi zastrzeżeń.
Nie może zostać uznany za trafny zarzut nieaktualności mapy dla celów projektowych. Racje mają skarżący, że projekt budowlany musi spełniać kryteria wynikające z art. 34 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, w myśl którego powinien on zawierać projekt zagospodarowania działki lub terenu sporządzony na aktualnej mapie ( pkt. 1 ) . W § 8 ust. 1 w związku z § 10 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2018 r. poz, 1935 ) wskazano, że część rysunkowa projektu zagospodarowania działki lub terenu powinna być sporządzona na kopii mapy do celów projektowych poświadczonej za zgodność z oryginałem przez projektanta. W świetle § 3 i § 4 ust.1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 21 lutego 1995 r. w sprawie rodzaju i zakresu opracowań geodezyjno-kartograficznych oraz czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie (Dz.U. Nr 25,poz. 133 ), obowiązującego w dacie wydania decyzji, chodzi o kopię aktualnej mapy zasadniczej. Stosownie do art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (obecnie Dz. U. z 2020 r. poz. 276, ze zm.) rozumie się ja jako wielkoskalowe opracowanie kartograficzne, zawierające informacje o przestrzennym usytuowaniu: punktów osnowy geodezyjnej, działek ewidencyjnych, budynków, konturów użytków gruntowych, konturów klasyfikacyjnych, sieci uzbrojenia terenu, budowli i urządzeń budowlanych oraz innych obiektów topograficznych, a także wybrane informacje opisowe dotyczące tych obiektów, jest elementem państwowego zasobu geodezyjno-kartograficznego w rozumieniu art. 2 pkt 10 tej ustawy, czyli zbioru danych geodezyjnych i kartograficznych o oficjalnym czy urzędowym charakterze. W myśl art. 12b powołanej ustawy przyjęcie wszelkich materiałów do zasobu następuje w wyniku ich pozytywnej weryfikacji przeprowadzanej przez organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej pod względem zgodności z przepisami prawa obowiązującymi w geodezji i kartografii. Organ ten wydaje materiały przyjęte do zasobu, uwierzytelniając je za pomocą stosownej klauzuli, która daje pewność organowi zatwierdzającemu projekt budowlany, że został on sporządzony na mapie zasadniczej przyjętej do zasobu ( Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 kwietnia 2019 r., II OSK 1088/18 opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych ). W orzecznictwie zwraca się zatem uwagę na niedopuszczalność kwestionowania w postępowaniu naprawczym treści mapy zasadniczej opatrzonej taką klauzulą. Należy przyjąć, że mapa ta przedstawia aktualny stan faktyczny i prawny odzwierciedlony w zasobie geodezyjnym i kartograficznym. Organ nadzoru budowlanego musi się jedynie upewnić, czy projekt budowlany sporządzono z wykorzystaniem aktualnej mapy zasadniczej (opatrzonej klauzulą) i nie może badać jej prawidłowości, gdyż do tego uprawniony został organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej, działający w odrębnym trybie ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2020 r., sygn. akt II OSK 3257/19 opubl. w CBOSA). W aktach znajduje się mapa do celów projektowych z klauzulą przyjęcia operatu technicznego do ewidencji państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...]. Brak jest podstaw do przyjmowania, aby powyższa mapa nie była aktualna. Stwierdzić bowiem trzeba, że przyjęta do zasobu geodezyjnego mapa traci swoją aktualność w momencie złożenia do tego zasobu nowego dokumentu (mapy), obrazującego nowy (zmieniony) stan faktyczny w terenie. Z akt tej sprawy, ani też z treści zarzutów skarżących, nie wynika natomiast, aby w zasobie geodezyjnym znajdowała się inna (tj. nowa i zmieniona) mapa względem tej, która wykorzystana została przez projektanta do sporządzenia w tej sprawie projektu zagospodarowania działki (terenu inwestycji). Tylko taka sytuacja czyniłaby zarzut skarżących zasadnym. W tej jednak sprawie, projektant oparł się na mapie przyjętej do zasobu geodezyjnego, co przy braku innych (zmienionych) map prowadzi do wniosku, że projekt zagospodarowania terenu został opracowany na mapie aktualnej, w rozumieniu powołanych powyżej przepisów. W konsekwencji należy stwierdzić, że mapa jest aktualna tak długo, jak długo odzwierciedla obecny (teraźniejszy) stan rzeczy istniejący na danym terenie. Zachowanie aktualności mapy nie zależy zatem bezpośrednio od daty jej opracowania, lecz od niezmienności stanu faktycznego na tej mapie odzwierciedlonego. Ani przepisy prawa, ani względy doświadczenia życiowego nie dają dostatecznych podstaw do konstruowania domniemania, że wyłącznie z uwagi na upływ określonego czasu (np. miesiąca, roku albo dwóch lat) mapa wykorzystana do celów projektowych traci aktualność. Przeciwnie, należy uznać, że dopóki nie uległ zmianie stan faktyczny odzwierciedlony na mapie, tak długo pozostaje ona mapą aktualną w rozumieniu art. 34 ust. 3 pkt 1 prawa budowalnego. Zaznaczyć trzeba, że wprawdzie na projekcie zagospodarowania działki takiej klauzuli nie zamieszczono, jednak znajduje się na nim informacja projektanta, że projekt został sporządzony na skanie mapy do celów projektowych w skali 1;500. Nie może mieć zatem decydującego znaczenia ujawniona na mapie zamieszczonej przy projekcie zagospodarowania działek informacja geodety o sporządzeniu jej według stanu na [...] Warto przy tym zauważyć, że stosowne klauzule zawierają mapy do celów projektowych zamieszczone w projekcie pierwotnym. Wprawdzie w razie wydania decyzji o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt. 3 ustawy decyzja o pozwoleniu na budowę podlega uchyleniu ( art. 36a ust.2 ), nie oznacza to jednak, że dokumentacja projektowa zatwierdzona tym pozwoleniem, podobnie jak dokumentacja sporządzana w toku realizacji inwestycji czy po jej zakończeniu, nie może stanowić materiału dowodowego w postępowaniu naprawczym. W postępowaniu tym organ nadzoru budowlanego powinien bowiem wyjaśnić, czy projekt budowlany w zależności od przyczyn uchylenia pozwolenia na budowę spełnia wymogi przewidziane prawem i jakie czynności należy podjąć w celu doprowadzenia wybudowanego obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami. Treść tej dokumentacji jedynie wzmacnia przekonanie, że organy nie naruszyły art. 51 ust. 4 w związku z art. 34 ust. 3 pkt 1 ustawy, zasadnie przyjmując, że projekt zagospodarowania działki w ramach projektu budowlanego zamiennego budowlanego został sporządzony na aktualnej mapie.
Bezpodstawny jest także zarzut naruszenia § 13a Rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego ( Dz. U z 2018r. poz. 1935 ), dotyczącego obszaru oddziaływania obiektu. Zgodnie z tym przepisem informacja o obszarze oddziaływania obiektu zawiera: 1) wskazanie przepisów prawa, w oparciu o które dokonano określenia obszaru oddziaływania obiektu; 2) zasięg obszaru oddziaływania obiektu przedstawiony w formie opisowej lub graficznej albo informację, że obszar oddziaływania obiektu mieści się w całości na działce lub działkach, na których został zaprojektowany. Organ, zgodnie z nałożonym na niego obowiązkiem, w toku postępowania określił obszar oddziaływania inwestycji, wskazując na działki [...] , [...] i [...] co wynika z treści zaskarżonej decyzji i projektu budowlanego Przy tym również nieruchomość skarżących została uwzględniona w obszarze oddziaływana obiektu, ustalonym przez organ stosownie do definicji zawartej w art. 3 pkt.20 prawa budowlanego, przez który ustawa rozumie teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu. Jak wynika z akt wszelkie prawa stron zostały w niniejszym postępowaniu zagwarantowane. Również skarżący zostali powiadomieni o wszczęciu postępowania i jak wynika z akt sprawy, aktywnie w nim uczestniczyli. Warto przy tym pokreślić, że obok ogólnie sformułowanego zarzutu o lakoniczności informacji projektanta, skarżący nie sformułowali jakiegokolwiek zastrzeżenia z którego wynikałoby, że określony w ten sposób obszar oddziaływania budynku mieszkalnego był wadliwy.
Z powyższych powodów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U z 2019r. poz. 2325 ) skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło