II SA/Lu 1502/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek, Sędziowie: Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (spr.), Protokolant st.ref. Wiesława Dudek, po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi J. F. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zawieszenia prawa do zasiłku przedemerytalnego, wznowienie wypłaty zasiłku przedemerytalnego i obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Nr [...], Wojewoda działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 2001r. o zmianie ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz.U. Nr 154, poz. 193) w związku z art. 28 i art. 37 n ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu – po rozpatrzeniu odwołania J. F. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta Nr [...] z dnia [...] orzekającej: o zawieszeniu prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia 1 stycznia 2001r. , wznowieniu wypłaty zasiłku przedemerytalnego od dnia 1 marca 2001r. i obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia za okres od dnia 1 stycznia 2001r. do dnia 28 lutego 2001r. w kwocie 1 072, 20 zł , utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy podniósł, iż po ponownym rozpoznaniu sprawy przez organ pierwszej instancji nie znajduje podstaw do zmiany lub uchylenia zaskarżonej decyzji. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowi art. 37n ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, który w dacie 1 stycznia 2001r. brzmiał następująco: 1/ prawo do zasiłku przedemerytalnego (...) ustawało z dniem niespełnienia warunków, o których mowa w art. 2 ust.1 pkt 2 ; 2/ w przypadku podjęcia przez osobę uprawnioną do zasiłku przedemerytalnego (...) zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub pozarolniczej działalności, prawo do pobierania zasiłku przedemerytalnego ulegało zawieszeniu, z zastrzeżeniem ust. 2a. 2a/ nie powodowało zawieszenia prawa do pobierania zasiłku przedemerytalnego (...) ; 1. podjęcie po okresie 3 miesięcy od dnia nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego (...) zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, a także odpłatne wykonywanie pracy w zarządach, radach nadzorczych, komisjach w innych stanowiących organach osób prawnych, jeżeli dochody z tych źródeł nie przekraczały miesięcznie połowy najniższego wynagrodzenia; 2. osiąganie dochodów, z innych źródeł niż określony w pkt 1, podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, jeżeli dochody z tych źródeł nie przekraczały miesięcznie połowy najniższego wynagrodzenia. Najniższe wynagrodzenie obowiązujące w spornym okresie tj. od stycznia 2001 r. wynosiło 760 zł (Dz. U. z 2000r. Nr 121, poz. 1308). Stąd też, w celu zachowania prawa do pobierania zasiłku przedemerytalnego – w tymże okresie – możliwe było osiąganie dochodów do wysokości "jedynie" 380 zł, kwota ta stanowiła bowiem połowę najniższego wynagrodzenia. Przy czym osiągnięcie danego dochodu uwzględnione było za miesiąc , w którym rzeczywiści dochód ten został osiągnięty. Organ odwoławczy stwierdził, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że J. F. w miesiącach styczeń i luty 2001r. otrzymała od J. F. alimenty w kwocie po 450 zł miesięcznie. Zainteresowana podnosiła w odwołaniu, iż przekazane na jej rzecz alimenty w tych dwóch miesiącach były wyższe od przyznanych orzeczeniem Sądu, dlatego w miesiącu marcu 2001r. otrzymała tylko kwotę 50 zł, gdyż J. F. potrącił nadpłacone w poprzednich miesiącach alimenty. Dochód jej w tych miesiącach był niższy , czego nie uwzględnił organ I instancji. Ustosunkowując się do tego twierdzenia Wojewoda podnosił , iż zgodnie z cytowaną powyżej normą prawną pod uwagę brany był dochód uzyskiwany w konkretnym miesiącu. Okoliczność, iż J. F. pomniejszył kwotę należnych zainteresowanej alimentów, nie zmienia faktu rzeczywistego dochodu za miesiąc styczeń 450 zł, luty 450 zł, a więc wyższego od połowy najniższego wynagrodzenia tj. kwoty 380 zł. Obowiązek zwrotu zasiłku przedemerytalnego za okres od 1 stycznia 2001r. do 28 lutego 2001r. jest następstwem uznania świadczenia pobranego przez zainteresowaną jako nienależne w myśl przepisu art. 28 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Zgodnie z tym przepisem osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne zobowiązana jest do zwrotu kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie społeczne. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy stwierdził, że decyzja organu I instancji w przedmiocie: zawieszenia prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia 1 stycznia 2001r., wznowienia jego wypłaty od dnia 1 marca 2001r. i obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia za okres od 1 stycznia 2001r. do dnia 28 lutego 2001r. w kwocie 1072,20 zł jest w pełni zasadne. Od powyższej decyzji skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła J. F., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżąca zarzuciła, iż decyzja Wojewody wydana została z naruszeniem prawa, gdyż nie uwzględniła prawomocnego Postanowienia Sądu Okręgowego dnia [...] stycznia 2001r. sygn. akt [...] zgodnie z którym przyznane jej alimenty po 350 zł , nie powodowały zwieszenia zasiłku przedemerytalnego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie może być uwzględniona. Zarzut naruszenia przez Wojewodę, jak również przez organ I instancji, art. 38 n i 28 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu jest chybiony. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organy decyzyjne prawidłowo zebrały materiał dowodowy i oceniły go, nie przekraczając granic swobodnej oceny dowodów (art. 80 kpa). Prawidłowo również zastosowały przepisy prawa. Art.37n ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, który miał zastosowanie w sprawie niniejszej w brzmieniu nadanym mu przez art. 1 pkt 39 ustawy z dnia 22 czerwca 2001r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 01.89.973) wszedł w życie z dniem ogłoszenia ale z mocą obowiązywania od dnia 1 stycznia 2001r. Zgodnie z jego treścią: 1/ prawo do zasiłku przedemerytalnego (...) ustawało dniem niespełnienia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2; 2/ w przypadku podjęcia przez osobę uprawnioną do zasiłku przedemerytalnego (...) zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub pozarolniczej działalności, prawo do pobierania zasiłku przedemerytalnego (...) ulegało zawieszeniu, z zastrzeżeniem ust. 2a. 2a.Nie powodowało zawieszenia prawa do pobierania zasiłku przedemerytalnego (...) 1. podjęcie po okresie 3 miesięcy od dnia nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego (...) zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, a także odpłatne wykonywanie pracy w zarządach, radach nadzorczych, komisjach i innych stanowiących organach osób prawnych, jeżeli dochody z tych źródeł nie przekraczały miesięcznie połowy najniższego wynagrodzenia; 2/ osiąganie dochodów z innych źródeł niż określony w pkt 1, podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, jeżeli dochody z tych źródeł nie przekraczały miesięcznie połowy najniższego wynagrodzenia. W stosunku do skarżącej zastosowanie ma ust.2a pkt 2 powyżej cytowanego przepisu. W myśl art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.) za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 uważa się w szczególności: zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego , alimenty, z wyjątkiem alimentów na rzecz dzieci, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14 (...). Na czas trwania procesu o alimenty Sąd Rejonowy zabezpieczył roszczenie J. F. wydając w trybie zarządzenia tymczasowego postanowienie z dnia [...] grudnia 2000r. w sprawie [...] mocą którego ustalił alimenty od J. F. na jej rzecz po 450 zł miesięcznie. Postanowienie to w ramach kontroli instancyjnej zostało zmienione przez Sąd Okręgowy w dniu [...] stycznia 2001r. sygn. akt [...] i przyznane alimenty obniżono do kwoty po 350 zł miesięcznie. Natomiast wyrokiem z dnia [...] października 2002r. Sąd Rejonowy w sprawie [...] zasądził na rzecz skarżącej alimenty za okres od 7grudnia 2000r. do 30 września 2002r. po 400 zł miesięcznie. Zgodnie więc z powyżej cytowanymi przepisami alimenty traktowane są jako dochód skarżącej podlegający opodatkowaniu podatkiem od osób fizycznych. Prawidłowo więc organy decyzyjne przyjęły, za znajdującymi się w aktach administracyjnych dowodami wpłaty, iż w miesiącu styczniu 2001r. skarżąca osiągnęła dochód 450 zł i taki sam w miesiącu lutym 2001r. Również wyrok SR za ten okres czasu przyznał jej alimenty po 400 zł. Dochód uzyskiwany przez skarżącą w tych miesiącach był wyższy od połowy najniższego wynagrodzenia obowiązującego w spornym okresie tj. kwoty 380 zł. Najniższe wynagrodzenie od stycznia 2001r. wynosiło 760 zł (Dz.U. z 2000r. nr 121, poz. 1308). Wyraźne brzmienie przywołanej normy prawnej art. 37n nakazuje badanie jaki był rzeczywisty dochód w danym miesiącu, w którym uprawniony pobiera zasiłek przedemerytalny. Przy interpretacji tego przepisu, mając na uwadze wykładnie językową, należy uznać, iż ustawodawca skoncentrował się na faktycznych dochodach uzyskiwanych w danym miesiącu, a nie na rocznym dochodzie uprawnionego , który po podziale na 12 miesięcy daje średni miesięczny dochód za dany okres. Zdaniem Sądu, gdyby ustawodawca przepisem art. 37n ust. 2a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, chciał objąć dochód inny niż osiągnięty w danym miesiącu, użyłby sformułowania "średni miesięczny dochód" a nie " miesięczny dochód". Zasadnie więc organy decyzyjne na te dwa miesiące 2001 r. zawiesiły skarżącej prawo do zasiłku przedemerytalnego. Prawidłowo też orzekły o wznowieniu wypłaty tego zasiłku od dnia 1 marca 2001r. , albowiem wysokość otrzymanych alimentów w tym miesiącu nie przekroczyła 380 zł. Jednocześnie pobrany przez skarżącą zasiłek przedemerytalny za okres od 1 stycznia 2001r. do 28 lutego 2001r. , a więc za okres, za który prawo do zasiłku ulegało zawieszeniu, stanowi świadczenie nienależnie przez nią pobrane w rozumieniu art. 28 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Zgodnie z tym przepisem świadczenie wypłacone na podstawie nieprawdziwego oświadczenia, a takowe zostały składane przez skarżącą o nie osiąganiu przez nią dochodu od 1 stycznia 2001r. do 28 lutego 2001r. i znajdują się w aktach administracyjnych, podlega zwrotowi wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składkę na ubezpieczenie społeczne. Przepis art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu stanowi samodzielną podstawę prawną do wydania przez właściwy organ decyzji stwierdzającej obowiązek zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych (por. wyrok SN z dnia 5.10.2000r. III RN 20/00 pub. OSNP 2001/12/403). Pogląd ten, ma w pełni zastosowanie do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku przedemerytalnego. W związku z powyższym zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa i skarga na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. nr 153, poz. 1271) podlega oddaleniu.