II SA/Lu 1545/02
WyrokWSA w Lublinie2004-09-28
Skład orzekający: Jerzy Dudek, Wojciech Kręcisz, Krystyna Sidor
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miejskiej w przedmiocie zarzutów do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nie rozpatrzyła zarzutu wniesionego przez właściciela nieruchomości, jest nieważna?Ratio decidendi
Uchwała Rady Miejskiej w przedmiocie zarzutów do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nie rozpatrzyła zarzutu wniesionego przez właściciela nieruchomości, jest nieważna. Naruszenie art. 18 ust. 2 pkt 8 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, polegające na nierozpatrzeniu zarzutu przez zarząd gminy, uniemożliwia radzie gminy podjęcie uchwały o odrzuceniu tego zarzutu. Ponadto, uzasadnienie uchwały musi uwzględniać interes prawny strony wnoszącej zarzut.Stan faktyczny
A.Ł. wniosła zarzuty do projektu zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczącego działki nr [...]. Rada Miejska nie uwzględniła tych zarzutów, podejmując uchwałę, która utrzymała dotychczasowy (rolniczy) sposób użytkowania części działki. Skarżąca zarzuciła, że odmowa zmiany przeznaczenia działki narusza jej uprawnienia właścicielskie i uniemożliwia zabudowę mieszkaniową.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały i zasądzono od Rady Miejskiej na rzecz A.Ł. koszty postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek (spr.), Sędziowie Asesor WSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Krystyna, Sidor, Protokolant Asystent sędziego Rafał Ostrowski, po rozpoznaniu w dniu 17 września 2004r sprawy ze skargi A. Ł. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zarzutów do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego I stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; II zasądza od Rady Miejskiej na rzecz A . Ł 10(dziesięć ) złotych kosztów postępowania.
Uchwałą nr [...]z dnia [...] r. Rada Miejska nie uwzględniła złożonego w dniu 19.04.2002 r. protestu A.Ł. dotyczącego ustaleń projektu zmian planu dla nieruchomości nr [...] położonej przy ul. [...] w L. W uzasadnieniu uchwały Rada Miejska wskazała, iż właścicielka przedmiotowej działki nie kwestionuje przewidzianego w projekcie planu wykorzystania części działki [...] (obejmującej obecnie dz. nr [...] i [...] )pod urządzenia pętli autobusowej, jednak nie zgadza się z utrzymaniem dotychczasowego (rolniczego) sposobu użytkowania w obrębie powstałej w wyniku rozgraniczenia współwłasności nieruchomości działki nr [...]. W ocenie organu utrzymanie dotychczasowej funkcji terenów rolnych bez prawa zabudowy jest podstawowym warunkiem zabezpieczenia rezerw terenowych dla dalszego rozwoju zgrupowania przemysłowo-składowego "[...]". Należy wyraźnie podkreślić, iż jedynymi możliwymi terenami rozwojowymi w tej dzielnicy są grunty rolne położone w jej północnych rejonach, w skład których wchodzi również działka wnoszącej protest. Ponadto utrzymanie w projekcie planu dotychczasowej funkcji terenów rolnych jako docelowych rezerw terenowych jest wyrazem fundamentalnej zasady ciągłości planowania przestrzennego oraz racjonalnego, stopniowego wykorzystania zasobów przestrzeni dla potrzeb urbanizacji. Jest to zgodne ze "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta" przyjętym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej z dnia [...] r., którego rozstrzygnięcia przestrzenne są obligatoryjne dla miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jest też podstawą prawidłowego kształtowania struktury funkcjonalno-przestrzennej i tworzy właściwe podstawy merytoryczne dla realizacji planu na każdym etapie rozwoju miasta. Rada Miejska zaznaczyła również, iż zgodnie z art. 2 ust. 1 i art. 4 ust. ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym ustalenia przeznaczenia terenu dokonywane jest w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego i należy do zadań własnych gminy. Zgodnie z art. 33 tejże ustawy wynika również, że ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości.
Powyższą uchwałę Rady Miejskiej zaskarżyła do sądu administracyjnego A.Ł.. We wniesionej skardze podniosła, że bezzasadnie odmówiono zmiany przeznaczenia działki nr [...], tak aby możliwa była jej zabudowa mieszkaniowa.
Działka ze względu na obszar i położenie nie może stanowić rezerwy pod rozwój produkcji i usług, na co powołał się organ administracji. Odmowa zmiany przeznaczenia działki narusza uprawnienia skarżącej przez uniemożliwienie wykorzystania działki pod zabudowę mieszkaniową, do czego jako właścicielka ma prawo.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska wniosła o jej oddalenie, odwołując się do stanowiska wyrażonego w zaskarżonej uchwale.
Sąd zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna. Zaskarżona uchwała podjęta została z naruszeniem prawa, skutkiem czego należało stwierdzić jej nieważność.
Z treści zaskarżonej uchwały wynika, że została ona podjęta na skutek pisma A. Ł. z dnia 19 kwietnia 2002 r. uznanego za protest dotyczący projektu zmian planu miejscowego obejmującego działkę nr [...] wydzieloną, w wyniku zniesienia współwłasności działki nr [...] położonej w L. przy ul. [...].
Pismo powyższe, o czym wprost ono stanowi, nawiązuje do wcześniejszego pisma A. Ł. z dnia 26 marca 2002 r. ocenionego w sprawie sygn. akt II SA/Lu 1544/02 jako zarzut w rozumieniu art. 24 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 139 ze zm.). W istocie oba pisma zawierają zastrzeżenia do projektu zmiany planu miejscowego, z tym że pismo z dnia 19 kwietnia 2002 r. wskazuje, iż zastrzeżenia dotyczą przeznaczenia działki nr [...] powstałej w wyniku zniesienia współwłasności działki nr [...] która położona jest w granicach obszaru objętego projektowanymi zmianami planu miejscowego. Zastrzeżenia do tego projektu zawarte w piśmie z dnia 19 kwietnia 2002 r., precyzującego zarzuty pisma z dnia 26 marca 2002 r., również ocenić należy jako zarzuty w rozumieniu art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Jak bowiem wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 15 października 2002 r. sygn. akt III RN 163/01 (OSNAPiUS z 2003 r. Nr 20, poz. 480) pisemne zastrzeżenia do projektu zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wyłożonego do publicznego wglądu, które zostały wniesione przez właściciela nieruchomości położonej w granicach obszaru objętego tym projektem, mają znamiona zarzutu rozpatrywanego w trybie określonym w art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Ocena, iż skarżąca wniosła zarzut w rozumieniu art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, wobec odrzucenia tego zarzutu błędnie potraktowanego jako protest oznacza, że A. Ł. zgodnie z art. 24 ust. 4 cyt. ustawy legitymowana była do wniesienia skargi na przedmiotową uchwałę do sądu administracyjnego.
Art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym określa procedurę sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Każde naruszenie przepisów art. 18 powoduje, zgodnie z art. 27 ustawy, nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części.
W rozpatrywanej sprawie zarząd gminy, z naruszeniem art. 18 ust. 2 pkt 8 cyt. ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały, nie rozpatrzył zarzutu wniesionego przez A. Ł. Wniosek taki wynika z analizy protokołu z posiedzenia Zarządu Miasta w dniu [...] r. (k. 51). Protokół powyższy zawiera zapis, iż Zarząd Miasta, po przedstawieniu przez zastępcę dyrektora Wydziału Strategii i Rozwoju wniosku dotyczącego rozpatrzenia zarzutów i protestów do zmiany planów zagospodarowania przestrzennego w obszarze L. obszaru północnego cześć III (miejsce położenia działki nr [...]), przyjął informację o sposobie rozpatrzenia zarzutów. Przedstawiony w protokole sposób odniesienia się do zgłoszonych zarzutów nie może być uznany za ich rozpatrzenie przez Zarząd Miasta . Rozpatrzeć to "badać, brać pod uwagę, zaznajamiać się, roztrząsać jakąś sprawę" (Mały Słownik Języka Polskiego, Wyd. Naukowe PWN, W-wa 1993, s.803). "Przyjęcie informacji" o sposobie rozpatrzenia zarzutów i protestów nie stanowi ich "rozpatrzenia" w powyższym znaczeniu. Nadto z treści omawianego protokołu nie wynika, czy zarzut wniesiony przez A. Ł. brany był pod uwagę. Protokół nie wskazuje imiennie żadnej z osób, które wniosły zarzuty i protesty. Także porównanie liczby zgłoszonych zarzutów i protestów (169) z liczbą wstępnie zakwalifikowanych zarzutów (38) i protestów (128), może wskazywać, ze do zarzutu wniesionego przez A. Ł. nawet nie odniesiono się w przyjętej informacji o sposobie rozpatrzenia zarzutów i protestów. Zatem i z tej przyczyny nie można uznać, że zarzut wniesiony przez A. Ł. został rozpatrzony przez Zarząd Miasta. Uzasadniona jest wiec ocena, co do naruszenia art. 18 ust. 2 pkt 8 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
W myśl art. 24 ust. 3 cyt. ustawy rada gminy rozstrzyga o uwzględnieniu bądź odrzuceniu zarzutu. Może to jednak uczynić, co nadto wynika art. 18 ust. 2 pkt 8 in fine, tylko w odniesieniu do zarzutu, który nie został uwzględniony przez zarząd i po jego rozpatrzeniu.
Skoro w sprawie niniejszej Zarząd Miasta zarzutu wniesionego przez A. Ł. nie rozpatrzył, Rada Miasta nie była uprawniona do podejmowania uchwały o odrzuceniu tego zarzutu.
Niezależnie od powyższych uchybień, wskazać należy, że uzasadnienie zaskarżonej uchwały nie odpowiada wymogom określonym w art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Nie kwestionując uprawnień planistycznych gminy, wynikających z art. 4 ust. 1 cyt. ustawy, podnieść należy, że ich zakres w odniesieniu do przyjmowanych rozwiązań nie może być określony bez rozważenia uprawnień właściciela nieruchomości objętej projektowanymi zmianami planu miejscowego (por. wyrok NSA z dnia 5 listopada 2003 r. sygn. akt IV SA 3951/02 – nie publik.).
W rozpatrywanej sprawie uzasadnienie zaskarżonej uchwały wskazuje na uprawnienia gminy do ustalania przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu obejmującego działkę skarżącej. Uprawnień tych nie analizuje jednak na tle interesu prawnego A. Ł. wyrażonego we wniesionym zarzucie. Zaniechanie rozważania interesu prawnego skarżącej, co może wynikać z błędnego zakwalifikowania zarzutu jako protestu, sprawia, że stanowisko zaskarżonej uchwały odnośnie nieuwzględnienia zastrzeżeń wniesionych przez A. Ł., ocenić należy jako dowolne.
Ze względu na wskazane uchybienia należało stwierdzić nieważność zaskarżonej uchwały na podstawie art. 147 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zaś o kosztach postępowania orzec na podstawie art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło