II SA/Lu 169/04
WyrokWSA w Lublinie2004-10-19
Skład orzekający: Witold Falczyński, Jerzy Drwal, Ewa Ibrom
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podjęta przed rozstrzygnięciem przez sąd administracyjny skargi na uchwałę odrzucającą zarzuty do projektu planu, jest nieważna?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podjęta przed rozstrzygnięciem przez sąd administracyjny skargi na uchwałę odrzucającą zarzuty do projektu planu, jest nieważna. Naruszenie trybu postępowania określonego w art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części, zgodnie z art. 27 ust. 1 tej ustawy.Stan faktyczny
Firma "A" wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, twierdząc, że została ona podjęta z naruszeniem przepisów, ponieważ nie uwzględniono zarzutów wniesionych do projektu planu przed jego uchwaleniem. Wcześniejsza uchwała Rady Miejskiej w tej sprawie została już uznana za nieważną przez NSA, a skarga kasacyjna od wyroku NSA została oddalona. Rada Miejska odmówiła stwierdzenia nieważności uchwały, co skłoniło firmę do wniesienia skargi do WSA.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów Nr [...] położonej przy ul. [...] w L., która w tej części nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądził od Rady Miejskiej na rzecz Firmy "A" kwotę 540 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński - sprawozdawca, Sędziowie Asesor WSA Jerzy Drwal, Sędzia WSA Ewa Ibrom, Protokolant ref.-staż Agnieszka Kocot, po rozpoznaniu w dniu 19 października 2004 r. sprawy ze skargi Firmy "A" na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów Nr [...] położonej przy ul. [...] w L., która w tej części nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku II. zasądza od Rady Miejskiej na rzecz Firmy "A" kwotę 540 (pięćset czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
[...] D.T., A.T., N.T. – Spółka jawna wniosła w dniu 12 marca 2004r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie za pośrednictwem Rady Miejskiej skargę na uchwałę tejże Rady z dnia 26 września 2002r. Nr 1688/LV/2002 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. – część II. Uchwałą tą dokonano zmian miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego obowiązujących w obszarze miasta L. – część II obejmujących południowo-zachodni obszar miasta, zawarty między A.K. , ulicami G. i M., rzeką B. do mostu kolejowego na szlaku L.-W. i linią kolejową L.-W.
W uzasadnieniu skargi wskazano, iż w dniu 2 lipca 2001r. D.T. i N.T. (wspólnicy skarżącej Spółki) złożyli zarzuty do projektu zmiany planów zagospodarowania przestrzennego obowiązujących w obszarze miasta L. – część II.
Zarzuty te zostały przez Radę Miejską potraktowane jako protest i uchwałą z dnia 24 stycznia 2002r. nie uwzględnione.
Naczelny Sąd Administracyjny – Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie po rozpoznaniu skargi [...] s.j. prawomocnym wyrokiem z dnia 2 grudnia 2003r. sygn. akt II SA/Lu 625/02 stwierdził nieważność powyższej uchwały jako podjętej z naruszeniem art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm.).
Zdaniem strony skarżącej w świetle treści art. 18 ust. 2 pkt 11 powyższej ustawy nie można przystąpić do uchwalania planu zagospodarowania przestrzennego lub zmian do niego przed rozstrzygnięciem przez sąd administracyjny skarg na uchwały dotyczące zarzutów wniesionych do projektu planu.
Uchwała dotycząca miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podjęta przed rozpoznaniem tych skarg jest nieważna ze względu na treść art. 27 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym stanowiącego, iż każde naruszenie przepisów art. 18 powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części. W tej mierze powołano się na pogląd NSA wyrażony w wyroku z dnia 1.04.1999r. Sygn. akt II SA/Gd 1627/98 (ONSA 2000, z.4, poz. 144).
Skarżąca Spółka jawna [...] jest właścicielem działki nr 71/3 położonej przy ul. J.P. Z tego względu ustalenia uchwały Nr 1688/LV/2002 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. – Część II, w sposób bezpośredni naruszają jej prawo własności.
Strona skarżąca w dniu 2 stycznia 2004r. wystąpiła do Rady Miasta na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) z pismem wzywającym do stwierdzenia nieważności uchwały Nr 1688/LV/2002. W odpowiedzi z dnia 9 lutego 2004r. Rada Miasta stwierdziła, iż: "rozpatrzenie tej sprawy będzie możliwe – z zachowaniem stosowanego przez Radę trybu – po uzyskaniu orzeczenia NSA – Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z dnia 3 grudnia 2003r. w sprawie sygn. akt II SA/Lu 625/02 wraz z uzasadnieniem".
Wobec odmowy zajęcia stanowiska przez Radę Miasta skarżąca Spółka wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały a nadto o zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie argumentując, że procedura sporządzania planu została przeprowadzona zgodnie z wymogami ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Stwierdzono, iż sposób wykonywania prawa własności dla nieruchomości skarżących został ukształtowany ustaleniami miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego poprzedniej generacji. W miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta L. – Część II , którego ustalenia są treścią uchwały Nr 1688/LV/2002, przeznaczenie przedmiotowej nieruchomości nie zostało zmienione, a zatem i sposób wykonywania prawa własności pozostał taki sam.
Ponadto strona przeciwna poinformowała, że od wyroku NSA – Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z dnia 2 grudnia 2003r. stwierdzającego nieważność uchwały Nr 1278/XLVI/2002 Rady Miejskiej z dnia 24 stycznia 2002r. w sprawie rozpatrzenia protestu wniesionego do projektu zmiany planów zagospodarowania przestrzennego obowiązujących w obszarze miasta L. – część II, została wniesiona skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
Pojęcie "sprawa z zakresu administracji publicznej" ma charakter materialnoprawny i obejmuje sprawy należące do właściwości organu administracji, a istotnym kryterium przyjęcia, że konkretna uchwała została podjęta w sprawie z zakresu administracji, jest "przynależność norm prawnych stanowiących podstawę jej wydania do norm prawa administracyjnego (publicznego) i wynikający z tej normy charakter przedmiotu regulacji w drodze uchwały" (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8.11.1996r. sygn. III ARN 26/96).
Uchwała rady gminy podjęta w sprawie planu miejscowego spełnia powyższe warunki, wobec czego może być zaskarżona do sądu administracyjnego w trybie cyt. art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Strona skarżąca dopełniła obowiązku wezwania Rady Miejskiej do usunięcia naruszenia prawa co zostało dokonane w piśmie z dnia 9 stycznia 2004r. Wezwanie to okazało się bezskutecznym, o czym świadczy treść pisma Przewodniczącego Rady Miasta do strony skarżącej z dnia 9 lutego 2004r. jak też stanowisko zajęte w odpowiedzi na skargę.
Jest poza sporem, że skarżąca Spółka jawna [...] – D.T., A. T. i N.T. jest właścicielem działki Nr 71/3 położonej przy ul. J.P.
Ustalenia uchwały o zmianach w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, obejmującej także tę działkę, naruszają zatem jej (Spółki) interes prawny, wobec czego była ona uprawniona do wniesienia skargi na tę uchwałę, a wcześniej na uchwałę Rady Miejskiej w sprawie wniesionego przez Spółkę środka prawnego kwestionującego ustalenia projektu zmian planów, który to środek błędnie zakwalifikowano jako protest.
Stanowisko zaprezentowane w odpowiedzi na skargę sprowadza się w istocie do polemiki z poglądem wyrażonym w tej kwestii w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z dnia 2 grudnia 2003r. sygn. akt II SA/Lu 625/02. Pogląd ten podzielił jednak Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę kasacyjną od powyższego wyroku, wniesioną przez Miasto, wyrokiem z dnia14 lipca 2004 r., sygn. akt OSK 412/04. Z tego względu zbędnym jest powtarzanie argumentacji przytoczonej w uzasadnieniach obu tych wyroków.
Skoro zatem wniesiony przez Spółkę [...] środek prawny kwestionujący ustalenia projektu zmian planów był w rzeczywistości zarzutem, to trafnie podnosi skarga, iż niedopuszczalne było podjęcie uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przed rozpoznaniem przez sąd administracyjny skargi na uchwałę rady gminy o odrzuceniu tego zarzutu. Z treści art. 18 ust. 2 pkt 11 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) wynika bowiem, że przedstawiony radzie gminy do uchwalenia projekt planu powinien uwzględniać orzeczenia sądu administracyjnego wydane w związku ze złożonymi zarzutami. Innymi słowy projekt planu nie może być uchwalony przed rozstrzygnięciem przez sąd administracyjny złożonych zarzutów.
W sprawie niniejszej przedstawiona kolejność czynności, w odniesieniu do nieruchomości stanowiącej własność strony skarżącej, nie została zachowana ze względu na błędne zakwalifikowanie wniesionego przez Spółkę [...] środka prawnego jako protestu. Skoro jednak środek ten został ostatecznie uznany w postępowaniu sądowo administracyjnym za zarzut, to uchwalenie zmian miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego było niedopuszczalne, zaś uchwała w sprawie zmian planów miejscowych , przynajmniej w części dotyczącej działki stanowiącej własność strony skarżącej, dotknięta jest nieważnością. W myśl bowiem art. 27 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, naruszenie trybu postępowania oraz właściwości organów określonych w art. 18 powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części.
W trakcie rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym strona skarżąca sprecyzowała żądanie skargi w ten sposób, że domagała się stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały w części dotyczącej działki Nr 71/3.
Z przedstawionych wyżej względów i na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) należało orzec jak w sentencji. Stwierdzeniu nieważności uchwały ( w części określonej w sentencji) nie stał na przeszkodzie fakt upływu okresu ponad jednego roku od dnia jej podjęcia, bowiem uchwała w sprawie planu miejscowego stanowi akt prawa miejscowego (art. 94 ust. 1 w zw. z art. 101 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym).
W części, co do której stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały, Sąd orzekł o jej niewykonalności do czasu uprawomocnienia się wyroku na podstawie art. 152 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnia przepis art. 200 tejże ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło