II SA/Lu 180/19
PostanowienieWSA w Lublinie2019-04-17
Skład orzekający: Asesor WSA Jerzy Parchomiuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku oczywistej bezzasadności skargi, która kwalifikuje się do odrzucenia z powodu prawomocnego osądzenia sprawy, można przyznać stronie prawo pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi, nawet jeśli zachodzą przesłanki materialne. Skarga wniesiona w sprawie, która została już prawomocnie osądzona, kwalifikuje się do odrzucenia jako oczywista bezzasadna, co wyklucza możliwość przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą umorzenia nienależnie pobranych świadczeń. Wystąpiła również z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego. Sąd stwierdził, że sprawa, której dotyczy skarga, była już przedmiotem kontroli sądu i została prawomocnie osądzona wyrokiem z dnia 6 grudnia 2018 r., w którym uchylono zaskarżoną decyzję.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Jerzy Parchomiuk po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2018 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia nienależnie pobranych świadczeń postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Pismem z dnia 30 października 2018 r. skarżąca wniosła skargi na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 16 marca 2018 r. w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia oraz z 6 lipca 2018 r. w przedmiocie odmowy umorzenia nienależnie pobranych świadczeń. W odpowiedzi na wezwanie sądu do określenia przedmiotu skargi, skarżąca w piśmie procesowym z 11 marca 2019 r. oświadczyła, że przedmiotem jej skargi jest zarówno decyzja z 16 marca 2018 r. (sprawa zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Lu 942/18), jak i decyzja z 6 lipca 2018 r. Zarządzeniem z 28 marca 2019 r. skarga M. R. na decyzję z 6 lipca 2018 r. została wyłączona do odrębnego, niniejszego postępowania.
Pismem z 12 marca 2019 r. skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W świetle art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.), prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Innymi słowy – nawet jeśli zachodzą przesłanki związane z trudną sytuacją materialną strony, określone w art. 246 p.p.s.a., oczywista bezzasadność skargi wyłącza możliwość przyznania stronie prawa pomocy. Należy przy tym nadmienić, że odmowa przyznania prawa pomocy z powodu oczywistej bezzasadności skargi należy do wyłącznej kompetencji sądu, rozstrzygnięcia takiego nie może wydać referendarz sądowy (art. 258 § 2 pkt 4 p.p.s.a.).
W kwestii interpretacji terminu "oczywistej bezzasadności skargi" w rozumieniu art. 247 p.p.s.a., w orzecznictwie i piśmiennictwie przyjmuje się, że chodzi o sytuacje, gdy bez głębszej analizy prawnej, "na pierwszy rzut oka", nie ulega wątpliwości, że skarga nie może być uwzględniona. Taki przypadek zachodzi zwłaszcza w sytuacjach, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia (por. M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, 7 wyd., Warszawa 2018, s. 819 i powoływane tam orzecznictwo).
Jedną z przesłanek odrzucenia skargi jest sytuacja, gdy sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona (art. 58 § 1 pkt 4). Okolicznością znaną skarżącej jest fakt, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 6 lipca 2018 r. w przedmiocie odmowy umorzenia nienależnie pobranych świadczeń była już przedmiotem kontroli sądu. Prawomocnym wyrokiem z 6 grudnia 2018 r. (sygn. akt II SA/Lu 725/18) Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
W tej sytuacji oczywistym jest, że skarga będzie podlegała odrzuceniu, jako wniesiona w sprawie, która została już prawomocnie osądzona. Zaistniała zatem przesłanka oczywistej bezzasadności skargi, która wyklucza możliwość przyznania prawa pomocy.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 247 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło