II SA/Lu 199/13

WyrokWSA w Lublinie2013-05-28

Skład orzekający: Grażyna Pawlos-Janusz, Witold Falczyński, Maria Wieczorek-Zalewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji przyznającą usługi opiekuńcze w ograniczonym wymiarze godzinowym i bez uwzględnienia dni wolnych od pracy, mimo stwierdzonej niepełnosprawności skarżącej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przyznanie usług opiekuńczych w wymiarze trzech godzin dziennie nie narusza przepisów ustawy o pomocy społecznej i mieści się w granicach uznania administracyjnego, ponieważ skarżąca nie wymaga stałej pomocy w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych, a jej stan zdrowia pozwala na samodzielne wykonywanie niektórych czynności. Sąd stwierdził również, że organy prawidłowo odniosły się do kwestii nieprzyznawania usług w dni wolne od pracy, uznając, że skarżąca może przygotować posiłki i opał z wyprzedzeniem, a jej mąż również może partycypować w tych czynnościach. Pomoc społeczna ma charakter subsydiarny i nie służy całkowitemu wyręczaniu osoby.
Stan faktyczny
Skarżąca T. W. wniosła o przedłużenie usług opiekuńczych w wymiarze 6 godzin dziennie. Organ pierwszej instancji przyznał jej usługi w wymiarze 3 godzin dziennie, z ograniczeniem do dni roboczych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Po uchyleniu przez WSA pierwszej decyzji Kolegium, organ ponownie rozpoznał sprawę i utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżąca kwestionowała wymiar godzinowy, brak przyznania pomocy w dni wolne od pracy oraz okres przyznania świadczenia. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędzia NSA Witold Falczyński,, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 maja 2013 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie usług opiekuńczych I. oddala skargę; II. przyznaje [...] A. S. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług. II SA/Lu 199/13 U Z A S A D N I E N I E Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] decyzją z dnia 18 stycznia 2013 r., nr [...], po rozpoznaniu odwołania T. W., od decyzji z dnia 2 stycznia 2012 r., nr [...], wydanej z upoważnienia Wójta Gminy [...] przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], przyznającej usługi opiekuńcze – utrzymało w mocy tę decyzję. Decyzja Kolegium zapadła w następujących okolicznościach sprawy. W dniu 5 grudnia 2011 r. T. W. zwróciła się do Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] o "przedłużenie usług opiekuńczych" na okres od 1 stycznia 2012 r. do 31 października 2013 r. w wymiarze 6 godzin dziennie. Wskazała, iż domaga się "pomocy osób drugich w samodz. egzystencji - czynności życiowe normalne plus okoliczność ogrzewania centr. (kocioł KWD)". W dniu 6 grudnia 2011 r. przeprowadzono z T. W. aktualizację wywiadu środowiskowego, z której wynikało, że decyzją z dnia 5 października 2011 r. miała ona przyznany specjalny zasiłek celowy w kwocie 400 zł na zakup drewna. Wnioskodawczyni prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jej dochód wynosi 834,64 zł. Zajmuje pokój i pomieszczenie gospodarcze w budynku na posesji przy ul. W. [...] w [...], której połowę użytkuje mąż Z. W., pozostający z nią w separacji orzeczonej przez sąd. Pomieszczenie gospodarcze, które poza pokojem zajmuje wnioskodawczyni, spełnia również funkcję kuchni. Strona korzysta ze wspólnej kuchni i łazienki. Mieszkanie jest ogrzewane za pomocą kotła, który znajduje się w pomieszczeniu gospodarczym. T. W. otrzymuje emeryturę w kwocie 634,64 zł, z której, po potrąceniach komorniczych, zostaje jej kwota 452,60 zł. Na dochód strony składa się również kwota 200 zł otrzymywanej co miesiąc pomocy z rządowego programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania". Wnioskodawczyni wymaga stałego leczenia z powodu astmy oskrzelowej, niewydolności krążenia, narządów rodnych i kręgosłupa. W oparciu o te ustalenia wskazaną na wstępie decyzją organ pierwszej instancji: 1. przyznał T. W. pomoc w formie usług opiekuńczych w wymiarze 3 godzin dziennie - w okresie od 2 stycznia 2012 r. do 30 kwietnia 2012 r. z wyłączeniem sobót, niedziel i dni świątecznych; 2. stwierdził, że pełna odpłatność za usługi opiekuńcze wynosi 8,90 zł za godzinę, z czego kwotę 5,34 zł (60 %) za godzinę ma pokrywać T. W.; 3. stwierdził, że zakres przedmiotowy usług obejmuje pomoc przy paleniu w piecu c.o. z przynoszeniem opału, pomoc w prowadzeniu gospodarstwa domowego, przygotowanie posiłków oraz zakupy; 4. odstąpił od żądania zwrotu od T. W. zwrotu wydatków na udzielone świadczenia w całości; 5. nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 14 marca 2012 r., nr [...]. W uzasadnieniu decyzji Kolegium podzieliło stanowisko wyrażone w decyzji organu pierwszej instancji. Zdaniem organu fakt, iż odwołującej przyznano usługi opiekuńcze w zakresie pomocy w paleniu w piecu c.o. nie oznacza, że pomoc ta ma być świadczona także w soboty, niedziele i dni świąteczne. Przyznanie takiej pomocy nie oznacza, że odwołująca ma być całkowicie zastępowana w tych czynnościach. Skargę na powyższą decyzję wniosła T. W., zarzucając naruszenie przez organy administracji art. 7, art. 75 i art. 107 § 3 k.p.a. Skarżąca zakwestionowała zarówno wymiar godzinowy przyznanej pomocy, jak i nieprzyznanie jej pomocy w soboty, niedziele i dni świąteczne. Wskazała, że ze względu na liczne schorzenia pomoc przy paleniu w piecu centralnego ogrzewania jest jej niezbędna również w te dni. Skarżąca podniosła ponadto, że usługi opiekuńcze powinny zostać jej przyznane do dnia 31 października 2013 r., tj. do dnia, do którego orzeczono wobec niej umiarkowany stopień niepełnosprawności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, po rozpoznaniu tej skargi, prawomocnym wyrokiem z dnia 28 września 2012 r., II SA/Lu 365/12, uchylił zaskarżoną decyzję, z uwagi na nienależyte odniesienie się Kolegium w uzasadnieniu tej decyzji do zarzutu skarżącej dotyczącego nieprzyznania jej usług opiekuńczych w soboty, niedziele i dni świąteczne. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy decyzją z dnia 18 stycznia 2013 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia 2 stycznia 2012 r., nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ ten wskazał, że orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności [...] z dnia 25 października 2010 r., utrzymanym w mocy przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności [...] w dniu 6 grudnia 2010 r., odwołująca zaliczona została do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności i wymaga korzystania z systemu środowiskowego wsparcia, to jest m.in. z usług opiekuńczych. U wnioskodawczyni stwierdzono naruszenie sprawności organizmu powodujące konieczność częściowej pomocy osób drugich w pełnieniu ról społecznych oraz niezdolność do pracy, przy czym wskazano, że schorzenie nie powoduje konieczności zapewnienia tej osobie opieki i pomocy (pielęgnacji) w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, czyli nie wymaga ona całkowitej opieki w wykonywaniu higieny osobistej, przygotowaniu i spożywaniu posiłków lub poruszaniu się w domu. Zdaniem Kolegium stan faktyczny w niniejszej sprawie został ustalony przez organ pierwszej instancji prawidłowo. W oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy wystarczającym było przyznanie odwołującej się usług opiekuńczych w wymiarze 3 godzin dziennie na okres od 2 stycznia 2012 r. do 30 kwietnia 2012 r. w określonym w decyzji organu pierwszej instancji. Pomimo przyznania usług opiekuńczych, odwołująca się w okresie od 7 czerwca 2010 r. do 9 marca 2011 r. (w tym długi okres zimowy), nie korzystała z tych usług i dawała sobie bez nich radę. Organ wskazał, iż odwołująca nie jest osobą obłożnie chorą, widywana jest sama lub w towarzystwie męża, gdy robi zakupy, chodzi do lekarza i załatwia sprawy urzędowe w Urzędzie Gminy [...] i Ośrodku Pomocy Społecznej w [...]. Organ odwoławczy stwierdził, że nie odliczył zajęcia komorniczego od dochodu odwołującej, gdyż takiego odliczenia nie przewidują art. 8 ust. 3 i 4 ustawy o pomocy społecznej. Dochód odwołującej z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, to jest z listopada 2011 r. w kwocie 834,64 zł został wyliczony prawidłowo i przekraczał on kryterium dochodowe z ustawy o pomocy społecznej wynoszące 477 zł. W ocenie Kolegium niezasadny był zarzut odwołującej się co do wadliwego nadania decyzji organu pierwszej instancji rygoru natychmiastowej wykonalności. Decyzja ta nie uwzględniała w całości żądania strony, a zatem gdyby nie wydanego rozstrzygnięcia w tym zakresie, zgodnie z art. 130 § 1 K.p.a., wobec wniesienia przez stronę odwołania, decyzja ta nie podlegałaby wykonaniu. Organ podkreślił również, że fakt, iż odwołująca została uznana za niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym do 31 października 2013 r. nie oznacza, że na taki okres muszą być jej przyznane usługi opiekuńcze. Zgodnie z art. 3 ust. 3 i ust. 4 ustawy o pomocy społecznej, rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy (ust. 3). Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (ust. 4). Przyznając pomoc w zakresie usług opiekuńczych, organ uwzględnia nie tylko potrzeby osób korzystających z pomocy, ale także swoje możliwości budżetowe, a budżet jest zaplanowany do 31 grudnia danego roku kalendarzowego. Zaskarżona decyzja nie uniemożliwia odwołującej starania się o przyznanie usług opiekuńczych od 1 maja 2012 r. Uchybienie polegające na powołaniu w podstawie prawnej decyzji art. 7 pkt 6 ustawy o pomocy społecznej nie miało wpływu na wynik sprawy. Kolegium szeroko odniosło się również do zarzutu odwołującej się co do nieudzielenia usług opiekuńczych w soboty, niedziele i dni świąteczne, uznając ten zarzut za niezasadny. Organ drugiej instancji podkreślił, że z akt administracyjnych sprawy, w tym z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego, wynika, iż wbrew twierdzeniom odwołującej się piec centralnego ogrzewania ogrzewa nie tylko pomieszczenia zajmowane przez stronę, ale także pomieszczenia zajmowane przez jej męża Z. W., który jest osobą sprawną fizycznie i nic nie stoi na przeszkodzie, by także on palił w tym piecu. Organ odwoławczy wyjaśnił również, iż Prezes Kolegium, po rozpoznaniu wniosku odwołującej się z dnia 18 grudnia 2012 r., postanowieniem dnia 31 grudnia 2012 r., nr [...], odmówił wyłączenia od udziału w sprawie członków Kolegium: [...]. Ponadto stwierdził, iż brak jest podstaw do wyłączenia z urzędu powyższych członków Kolegium na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. Skargę od decyzji Kolegium z dnia 18 stycznia 2013 r. wniosła T. W., powtarzając zarzuty i ich motywy podniesione w jej skardze na decyzję organu z dnia 14 marca 2012 r., nr [...]. Dodatkowo wskazała, że Kolegium nie odniosło się do jej zarzutu dotyczącego braku wyłączenia pracownicy organu pierwszej instancji [...] na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutu niewyłączenia pracownicy organu pierwszej instancji wskazanej w skardze Kolegium wyjaśniło, że postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2012 r., nr [...], organ pierwszej instancji odmówił wyłączenia wskazanej osoby od udziału w postępowaniu. Postanowienie to wydane zostało w oparciu o art. 24 § 3 K.p.a. i nie wynika z niego, by omawiana pracownica podlegała wyłączeniu od udziału w sprawie na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. Na rozprawie przed Sądem pełnomocnik skarżącej – mąż Z. W. popierając skargę, wniósł o wydanie orzeczenia w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: "P.p.s.a.", w zw. z art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. Złożył jednocześnie dokumenty w postaci kserokopii: skierowanych do T. W. pism Wojewody [...] i Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności [...] z dnia 9 czerwca 2009 r. i 27 stycznia 2010 r., zaświadczenia lekarskiego z dnia 5 października 2010 r., karty informacyjnej leczenia szpitalnego z dnia 28 sierpnia 2012 r., oświadczenia T. W. z dnia 24 września 2012 r. i orzeczenia o niepełnosprawności z dnia 11 czerwca 2002 r. dotyczącego Z. W.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skargi nie można uznać za zasadną, albowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Zgodnie z art. 153 Sąd rozpoznający niniejszą sprawę oraz organy administracji obu instancji związani są oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w powołanym wyżej prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 28 września 2012 r., wydanym w sprawie II SA/Lu 365/12. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd uznał za prawidłowe ustalenia organów administracji, z których wynika, że skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe (pozostaje w separacji z mężem, zamieszkałym w tym samym domu). Jest niepełnosprawna w stopniu umiarkowanym i w związku z tym wymaga korzystania z systemu środowiskowego wsparcia, to jest m.in. z usług opiekuńczych. U skarżącej stwierdzono naruszenie sprawności organizmu powodujące konieczność częściowej pomocy osób drugich w pełnieniu ról społecznych oraz niezdolność do pracy, przy czym schorzenie nie powoduje konieczności zapewnienia jej opieki i pomocy (pielęgnacji) w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, co oznacza, że skarżąca nie wymaga całkowitej opieki w wykonywaniu higieny osobistej, przygotowaniu i spożywaniu posiłków, czy poruszaniu się w domu (orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności [...] z dnia 25 października 2010 r. utrzymane w mocy przez Wojewódzki Zespół Do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności [...] w dniu 6 grudnia 2010 r., wywiad środowiskowy, zaświadczenie lekarskie z dnia 1 sierpnia 2011 r.). Skarżąca nie jest osobą obłożnie chorą, sama lub w towarzystwie męża robi zakupy, chodzi do lekarza i załatwia sprawy urzędowe w Urzędzie Gminy i Ośrodku Pomocy Społecznej w [...]. W świetle stanowiska Sądu wyrażonego w tym wyroku, rozstrzygnięcie organów administracji o przyznaniu skarżącej usług opiekuńczych w wymiarze trzech godzin dziennie nie narusza przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362 ze zm.) i mieści się w granicach uznania administracyjnego. Zasadnie bowiem wskazało Kolegium, że skarżąca nie jest osobą wymagającą stałej pomocy w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych. Stan jej zdrowia nie pozwala jedynie na wykonywanie pewnych czynności, w szczególności związanych z przynoszeniem opału do domu, obsługą pieca centralnego ogrzewania, robieniem zakupów, czy przygotowaniem posiłków. Sąd uznał za niezasadny zarzut skarżącej dotyczący nieprzyznania usług opiekuńczych do dnia 31 października 2013 r., do którego ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności, wskazując, że żaden przepis ustawy o pomocy społecznej, w tym jej art. 50, nie precyzuje okresu, na jaki powinny być przyznane usługi opiekuńcze. Rozstrzygnięcie tej kwestii zostało pozostawione uznaniu organów administracji, którego organy w niniejszej sprawie nie nadużyły. Zdaniem Sądu, słusznie wskazało Kolegium, iż nie ma przeszkód, by skarżąca ubiegała się o przyznanie jej usług opiekuńczych na dalszy okres. Uchylenie zaskarżonej w tej sprawie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 14 marca 2012 r., nr [...], uzasadniało jednak, w ocenie Sądu, nieodniesienie się przez Kolegium do zawartego w odwołaniu zarzutu nieudzielenia usług opiekuńczych w soboty, niedziele i dni świąteczne. Ponownie rozpoznając sprawę Kolegium w należyty sposób, to jest zgodnie z wymogami art. art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a. oceniło i odniosło się do wskazanego wyżej zarzutu strony skarżącej. Organ odwoławczy zasadnie zwrócił uwagę, że zakres przedmiotowy przyznanych skarżącej usług opiekuńczych obejmuje pomoc przy paleniu w piecu centralnego ogrzewania wraz z przynoszeniem opału, a także pomoc w prowadzeniu gospodarstwa domowego, przygotowanie posiłków oraz zakupy. W świetle całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w pełni uzasadnione jest stanowisko tego organu, iż nic nie stoi na przeszkodzie, by przed sobotą i niedzielą oraz dniami świątecznymi, wykwalifikowana opiekunka skarżącej samodzielnie albo też przy pomocy skarżącej, gdyby skarżąca ze względu na stan zdrowia mogła współdziałać z nią w wykonywaniu czynności życia codziennego, dokonała większych zakupów lub też przygotowała większą ilość jedzenia (posiłków). W takim przypadku, w soboty, niedzielą i dni świąteczne (nawet, gdy trwają one trzy kolejne dni) skarżąca mogłaby samodzielnie, to jest bez udziału opiekunki, przygotowane uprzednio posiłki jedynie odgrzać bądź skorzystać w inny sposób ze zgromadzonych produktów żywnościowych czy też innych artykułów koniecznych do zaspokojenia podstawowych potrzeb skarżącej, uprzednio zakupionych i przygotowanych do użycia. Nie budzi także wątpliwości twierdzenie Kolegium, iż osoba opiekująca się skarżącą może tak zorganizować swoje obowiązki, aby przed dniami, w jakie osoba ta nie świadczy pomocy skarżącej, przygotowała i przyniosła większą ilość opału, to jest węgla i drewna, do pieca centralnego ogrzewania, w ilości wystarczającej do prawidłowego funkcjonowanie tego pieca przez okres sobót, niedziel i dni świątecznych. Kolegium trafnie odwołało się do stanowiska wyrażonego w wyroku Sądu z dnia 28 września 2012 r., II SA/Lu 365/12, iż odwołująca nie jest osobą obłożnie chorą i jest sprawna fizycznie, a tym samym napalenie w piecu przyniesionym węglem i drewnem nie przekracza możliwości odwołującej. W tych okolicznościach przyznane skarżącej usługi opiekuńcze stanowią pomoc w wykonywaniu przyznanych usług, a nie służą całkowitemu zastępowaniu odwołującej przez opiekunkę. Taka jest bowiem rola świadczeń z pomocy społecznej, które mają na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, jakich nie są one w stanie pokonać samodzielnie, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości (art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej). Z ustaleń organu pierwszej instancji, których prawidłowość potwierdził Sąd w powołanym wyroku, piec centralnego ogrzewania ogrzewa zarówno pomieszczenia zajmowane przez skarżącą, jak i pozostałe pomieszczenia zajmowane przez męża odwołującej Z. W. Oznacza to, że również mąż skarżącej może i powinien troszczyć się o dopilnowanie prawidłowego działania pieca ogrzewającego między innymi jego pomieszczenia. Niewątpliwie również w przypadku, gdyby skarżąca nie mogła skorzystać z pomocy męża w tym zakresie ani nie była w stanie uczynić tego samodzielnie, to mogłaby wynająć osobę, która napali jej w piecu. W kwestii tej należy mieć na względzie, iż, jak wskazano wyżej, pomoc społeczna ma charakter jedynie subsydiarny, to jest uzupełniający w stosunku do obowiązku samodzielnego rozwiązywania przez osoby i rodziny własnych problemów życiowych. Pomoc ta nie służy wyręczaniu podmiotów ubiegających się o jej udzielenie z obowiązku własnej aktywności, a ma na celu wspomaganie ich we własnych działaniach zmierzających do zapewnienia im życia w godnych warunkach. W ocenie Sądu organy administracji orzekające w sprawie nie przekroczyły granic uznania administracyjnego przyznając skarżącej pomoc w zakresie mniejszym niż oczekiwała. Trzeba przy tym zauważyć, że skarżąca posiada stały dochód w postaci emerytury, której wysokość przekracza ustawowe kryterium dochodowe uprawniające do ubiegania się o przyznanie świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej na zasadach ogólnych. Pomimo tego skarżąca objęta jest od lat systematyczną pomocą udzielaną ze środków Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]. Sądowi wiadome jest z urzędu, że w okresie od 1 stycznia 2010 r. do 30 września 2012 r. skarżąca otrzymała świadczenia w postaci: usług opiekuńczych, których koszt wyniósł 8 420,00 zł, świadczeń pieniężnych na dożywianie w kwocie 6 600,00 zł oraz zasiłków celowych specjalnych w kwocie 2 150,00 zł. Łączna wysokość pomocy udzielonej skarżącej w tym okresie wyniosła więc 17 170,00 zł (k. 1 akt adm. II inst. sprawy II SA/Lu 132/13). Nie można podzielić podnoszonych w toku postępowania administracyjnego zarzutów skarżącej, iż działania organów powodują zagrożenie jego zdrowia i życia. Jakkolwiek skarżąca nie uzyskała w rozpoznawanej sprawie usług opiekuńczych w satysfakcjonującym ją zakresie, to, jak wskazano wyżej, nie jest ona pozbawiona pomocy. Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przepisu art. 10 K.p.a., wskazać należy, iż warunkiem koniecznym uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jest wykazanie, iż takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Do strony stawiającej zarzut należy wykazanie związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy. Zarzut naruszenia art. 10 i 81 K.p.a., poprzez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków, może odnieść skutek jedynie wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, iż zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. T. W. będąc jedyną stroną postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie korzystała z możliwości udziału w sprawie, składając w toku postępowania pisma procesowe na poparcie swych twierdzeń. Skarżąca nie wykazała w żaden sposób, by została pozbawiona możliwości udowodnienia swoich twierdzeń czy też możliwości złożenia wyjaśnień i by uchybienie tym przepisom mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Nie wykazała ona w szczególności, by fakt niezawiadomienia jej przed wydaniem decyzji organu pierwszej instancji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych, uniemożliwił jej możliwość brania czynnego udziału w postępowaniu. Bezzasadne są także zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia przez organy administracji innych przepisów postępowania. Zgodnie z art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Nie ulega wątpliwości, że wskazana przez skarżącą pracownica organu pierwszej instancji nie podlegała wyłączeniu od udziału w niniejszej sprawie na podstawie tego przepisu, albowiem nie brała ona udziału w wydaniu decyzji organów niższej instancji. Podejmowanie czynności w innych sprawach z udziałem skarżącej nie stanowi zaś ustawowej przesłanki wyłączenia pracownika organu. Skarżąca nie wskazała przy tym żadnych innych podstaw wyłączenia tej osoby od udziału w sprawie. Niezależnie od tego należy wskazać, że postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2012 r., Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] odmówił wyłączenia od udziału w postępowaniu w sprawie pracownicy socjalnej wskazanej w skardze. Odnosząc się do dowodów złożonych na rozprawie przez pełnomocnika skarżącej wskazać należy, iż nie miały one wpływu na wynik sprawy. W piśmie z dnia 9 czerwca 2009 r. Wojewoda [...] poinformował skarżącą o treści obowiązujących przepisów prawa z zakresu rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych, w tym o zakresie usług socjalnych (społecznych). Z pisma Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności [...] z dnia 27 stycznia 2010 r. wynika jedynie, że zespoły orzekające powiatowych i wojewódzkich zespołów do spraw orzekania o niepełnosprawności nie są uprawnione do precyzyjnego określenia w wydawanych przez nie orzeczeniach konkretnych czynności, w jakich osoba, której orzeczenie dotyczy, wymaga pomocy lub ilości dni w miesiącu, gdy ta pomoc jest potrzebna. Zaświadczenie lekarskie z dnia 5 października 2010 r. potwierdza stan zdrowia skarżącej, który wynika z dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy. Oświadczenie skarżącej z dnia 24 września 2012 r. dotyczące jej stanu zdrowia i codziennych czynności życiowych oraz karta informacyjna leczenia szpitalnego z dnia 28 sierpnia 2012 r. pochodzą z dat po upływie okresu, na jaki przyznano skarżącej wnioskowane usługi, a więc nie mają znaczenia dla sprawy. Orzeczenie o niepełnosprawności z dnia 11 czerwca 2002 r. nie dotyczy skarżącej, lecz jej męża, a ponadto z orzeczenia tego nie wynika, by osoba ta nie była zdolna do samodzielnej egzystencji, a w szczególności, by nie mogła ona palić w piecu centralnego ogrzewania. Ponownie należy więc podkreślić, iż stan faktyczny w rozpoznawanej sprawie ustalony został prawidłowo przez organy administracji publicznej, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 K.p.a. Z tych wszystkich względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 P.p.s.a. oraz § 19 pkt 1 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 litera "c" i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło