II SA/Lu 209/08

PostanowienieWSA w Lublinie2008-08-25

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy studentka utrzymująca się z renty rodzinnej i stypendium, posiadająca dom w stanie surowym i dzierżawiąca gospodarstwo rolne, a także pracująca za granicą, wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego lub że poniesienie tych kosztów groziłoby jej uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym został odmówiony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania ani że poniesienie tych kosztów spowodowałoby uszczerbek w jej koniecznym utrzymaniu. Sąd ocenił, że posiadane przez nią dochody, w tym z pracy za granicą, po odliczeniu kosztów utrzymania, pozwalają na pokrycie kosztów sądowych i ewentualnego wynagrodzenia adwokata.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, studentka utrzymująca się z renty rodzinnej i stypendium, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawczyni posiada dom w stanie surowym, dzierżawi gospodarstwo rolne i podjęła pracę za granicą. Referendarz sądowy ocenił jej sytuację finansową, uwzględniając dochody z pracy za granicą oraz koszty utrzymania, a także potencjalne koszty sądowe i wynagrodzenie adwokata.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Wojewody z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod ulicę p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. Strona skarżąca S. S. wnioskami z dnia 18 lutego 2008 r. i z dnia 11 kwietnia 2008 r. złożonymi na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Referendarz sądowy stwierdził, że: Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej sformułowana w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. oparte są na zwrotach szacunkowych, których samodzielne stosowanie wywołuje konieczność oszacowania wystąpienia określonych w zwrotach szacunkowych stanów faktycznych. Dlatego oceniając zasadność wniosku należy wziąć pod uwagę z jednej strony wysokość obciążeń finansowych związanych z danym postępowaniem, a z drugiej realnie istniejące możliwości finansowe strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy. Koszty niniejszego postępowania tworzyć będą jego koszty sądowe oraz koszt ustanowienia adwokata. Potencjalne koszty sądowe w rozpoznawanej sprawie prócz wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 200 złotych (§ 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.) każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych (§ 2 ust. 1 pkt 7, § 3 w związku z § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192). Stawka minimalnego wynagrodzenia adwokata ustanowionego dla reprezentowania strony skarżącej w sprawie niniejszej wynosi 240 złotych netto (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – Dz.U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) – 292, 80 złote brutto (§2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Z oświadczeń oraz złożonych przez stronę skarżącą dokumentów źródłowych wynika, że samodzielnie prowadzi ona gospodarstwo domowe, jest studentką, utrzymującą się z renty rodzinnej w kwocie [...] złotych oraz stypendium socjalnego w kwocie [...] złotych, które to dochody przeznacza na pokrycie kosztów zamieszkania w akademiku wynoszących [...] złotych miesięcznie. Pozostałe koszty utrzymania takie jak wyżywienie, zakup środków czystości i odzieży strona skarżąca pokrywa ze środków pozostających jej po opłaceniu akademika oraz pomocy finansowej otrzymywanej od matki w kwocie [...] złotych miesięcznie. Strona skarżąca jest właścicielką domu o powierzchni około [...] m2, który w [...] % jest w stanie surowym oraz dzierżawionego w zamian za ponoszenie podatków związanych z przedmiotem dzierżawy gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha. Strona skarżąca w okresie od 30 maja 2008 r. do 31 sierpnia 2008 r. przebywa za granicą, gdzie podjęła pracę. Jej stałe miesięczne dochody za granicą wynoszą [...] euro a stałe miesięczne koszty utrzymania wynoszą [...] euro. Strona skarżąca oświadczyła, że środki pozostające jej po poniesieniu stałych miesięcznych kosztów utrzymania oszczędza ona celem ich późniejszego przeznaczenia na pokrycie kosztów utrzymania podczas studiów. W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca nie wykazała, że realnie nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów niniejszego postępowania bądź, aby poniesieni pełnych kosztów postępowania groziło jej uszczerbkiem w koniecznych kosztach utrzymania. Stosownie do unormowania art. 32 w związku z art. 31 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (tekst jednolity: Dz.U. z 2005 r. Nr 1, poz. 2 ze zm.) prawnym środkiem płatniczym na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są znaki pieniężne emitowane przez NBP opiewające na złote i grosze. Z tego powodu dla przeprowadzenia oceny możliwości ponoszenia przez stronę skarżącą kosztów postępowania jej zarobki podane w walucie niebędącej prawnym środkiem płatniczym na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej podlegają przeliczeniu na złote polskie. Dochód z podjętej za granicą przez stronę skarżącą pracy wynosi w złotych polskich równowartość kwoty [...] euro to jest [...] złotych (kwota uzyskana po przeliczeniu zarobków podanych przez stronę skarżącą według kursu euro opublikowanego w Tabeli A kursów średnich Narodowego Banku Polskiego, Tabela nr 165/A/NBP/2008 z dnia 25 sierpnia 2008 r. a więc według kursu obowiązującego w dniu rozpoznawania wniosku). Stałe miesięczne koszty utrzymania strony skarżącej wynoszą zaś w złotych polskich równowartość kwoty [...] euro to jest [...] złotych (kwota uzyskana po przeliczeniu kwoty wydatków podanych przez stronę skarżącą według kursu euro opublikowanego w Tabeli A kursów średnich Narodowego Banku Polskiego, Tabela nr 165/A/NBP/2008 z dnia 25 sierpnia 2008 r. a więc według kursu obowiązującego w dniu rozpoznawania wniosku). Po poniesienie przez stronę skarżącą stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego do jej dyspozycji pozostaje kwota wynosząca w złotych polskich równowartość [...] euro to jest [...] złotych (kwota uzyskana po przeliczeniu kwoty wydatków podanych przez stronę skarżącą według kursu euro opublikowanego w Tabeli A kursów średnich Narodowego Banku Polskiego, Tabela nr 165/A/NBP/2008 z dnia 25 sierpnia 2008 r. a więc według kursu obowiązującego w dniu rozpoznawania wniosku). Ocena zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy następuje poprzez porównanie realnie istniejących możliwości finansowych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy do wysokości obciążeń finansowych ciążących na tej stronie w związku z toczącym się postępowaniem. Porównanie wysokości kwoty pozostającej do dyspozycji strony skarżącej po poniesieniu przez nią stałych miesięcznych kosztów utrzymania do wysokości poszczególnych kosztów sądowych, które strona może być zobowiązana ponieść w toku niniejszego postępowaniem oraz do wysokości minimalnego wynagrodzenia adwokata wskazuje, że strona skarżąca ma realne możliwości poniesienia wszelkich kosztów niniejszego postępowania. Biorąc zaś pod uwagę to, że kwota pozwalająca stronie skarżącej ponieść wszelkie koszty niniejszego postępowanie jest kwotą pozostającą do jej dyspozycji po poniesieniu przez nią stałych miesięcznych kosztów utrzymania, nie można również przyjąć, aby poniesienie kosztów niniejszego postępowania skutkowało uszczerbkiem w kosztach utrzymania koniecznego stronie skarżącej. Tym samym brak jest podstaw do przyznania stronie skarżącej prawa pomocy tak w zakresie całkowitym jak i w zakresie częściowym. Jednocześnie zaznaczyć należy, że ze względu na to, iż ocena zasadności winsoku o przyznanie prawa pomocy dokonywana jest w oparciu o realnie istniejące możliwości finansowe strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy bez znaczenia dla jej wyniku pozostaje to, że zaoszczędzone przez stronę środki finansowe ma ona zamiar w przyszłości przeznaczyć na pokrycie kosztów utrzymania podczas studiów. Zamiar przeznaczenia zaoszczędzonych środków finansowych w przyszłości na określony cel nie powoduje, bowiem że nie można ich zakwalifikować, jako oszczędności a więc środków finansowych, którymi strona realnie może swobodnie dysponować bez wywołania uszczerbku w środkach przeznaczanych na pokrycie wydatków związanych z kosztami utrzymania. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło