II SA/Lu 247/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia WSA Jacek Czaja, Protokolant Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2014 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie użytkowania części lokalu bez pozwolenia w zakresie wniosku o wykładnię wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 26 września 2013 r., sygn. akt II SA/Lu 247/13 postanawia I. oddalić wniosek; II. przyznać [...] D. P. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w wysokości 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług. Wyrokiem z dnia 26 września 2013 r. sygn. akt II SA/Lu 247/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę M. B. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie użytkowania przez A. K., bez uzyskania pozwolenia na użytkowanie, pomieszczeń na piętrze budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] w miejscowości S., gmina P. Odpis tego wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącej w dniu 30 października 2013 r. (potwierdzenie odbioru – k. 46). W dniu 8 listopada 2013 r. (data nadania) M. B. złożyła pismo, w którym wniosła o uzupełnienie powyższego orzeczenia, albowiem – jak wskazała – A. K. samowolnie przystąpił do użytkowania budynku samowolnie rozbudowanego i nadbudowanego w miejscowości S., zaś zgodnie z prawem do użytkowania obiektu budowlanego można przystąpić po uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie. Skarżąca podniosła, że tam, gdzie przepisy nakładają na osoby fizyczne obowiązek, winien się również znaleźć przepis określający konsekwencje niedopełnienia obowiązku, ponieważ brak stosownych sankcji powoduje, że przepis staje się martwy. Jej zdaniem wymierzenie kary określonej w art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego jest możliwe wtedy, gdy po stronie inwestora ciążyła powinność ubiegania się o uzyskanie pozwolenia na użytkowanie, a powinny podmiot z naruszeniem swego obowiązku nie czyni tego i samowolnie przystępuje do użytkowania zrealizowanego obiektu. Istotą kary administracyjnej, jaką stanowi opłata z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego, jest bowiem przymuszenie do respektowania nakazów i zakazów. W związku z powyższym skarżąca zażądała "uzupełnienia kwestii przez WSA w Lublinie, gdyż nie została ona poparta wykładnią całej ustawy, a ma istotne znaczenie". Na rozprawie przed Sądem w dniu 29 kwietnia 2014 r. pełnomocnik skarżącej zmodyfikował powyższy wniosek w ten sposób, że wniósł o dokonanie wykładni wyroku z dnia 26 września 2013 r. poprzez wyjaśnienie kwestii braku możliwości nałożenia kary przewidzianej w art. 57 Prawa budowlanego w sytuacji, gdy obiekt budowlany jest realizowany bez pozwolenia na budowę. Jednocześnie pełnomocnik M. B. wniósł o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu oświadczając, że nie zostały one uiszczone w całości, ani w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Wniosek skarżącej o dokonanie wykładni wyroku z dnia 26 września 2013 r. nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 158 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sąd, który wydał wyrok, rozstrzyga postanowieniem wątpliwości, co do jego treści. W doktrynie i judykaturze przyjmuje się, że konieczność dokonania wykładni wyroku zachodzi wówczas, gdy jego treść jest sformułowana w sposób niejasny, który może budzić wątpliwości, co do samego rozstrzygnięcia, zakresu powagi rzeczy osądzonej, a także sposobu jego wykonania. Wykładni podlega przy tym zarówno sentencja wyroku, jak i jego uzasadnienie. Wniosek o wykładnię nie może jednak zmierzać do wyjaśnienia zawartych w uzasadnieniu orzeczenia wyrażeń prawniczych i znaczenia słów, ani do polemiki ze stanowiskiem sądu orzekającego w sprawie i wskazaniami co do dalszego postępowania. Nie mieści się również w ramach wykładni, o której mowa w komentowanym przepisie, żądanie przez stronę wyjaśnienia przez sąd powodów zajętego w sprawie stanowiska, które legło u podstaw rozstrzygnięcia, skoro zostało ono w sposób jasny uzasadnione w jego motywach. Żądanie wnioskodawcy, stanowiące w istocie polemikę ze stanowiskiem sądu, zmierzające do nowej interpretacji rozstrzygnięcia w zakresie przyjętym przez skarżącego, wykracza znacznie poza wykładnię wyroku sformułowaną w art. 158 p.p.s.a. Wykładnia taka nie może bowiem zmierzać do zmian merytorycznych polegających na reinterpretacji uzasadnienia czy jego poszerzenia o inne elementy istotne zdaniem wnioskodawcy (por. B. Dauter, B. Gruszyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, 4. wydanie, Warszawa 2011, str. 451; a także postanowienia NSA: z dnia 4 lutego 2005 r., sygn. akt OZ 1312/04, niepubl.; z dnia 3 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FZ 33/08, LEX nr 480386; z dnia 23 czerwca 2003 r., sygn. akt I SA./Łd 1517/02, Lex nr 480190; również postanowienie SN z 8 stycznia 1998 r., sygn. akt III AO 25/97, Lex nr 35059). W świetle powyższych rozważań nie budzi wątpliwości, iż dokonanie wykładni wyroku tut. Sądu z dnia 26 września 2014 r. w zakresie, w jakim domaga się tego skarżąca, wykracza poza dyspozycję powołanego na wstępie art. 158 p.p.s.a. Jak bowiem wyjaśnił na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2014 r. pełnomocnik skarżącej, istotą jej żądania było wyjaśnienie kwestii braku możliwości nałożenia kary przewidzianej w art. 57 Prawa budowlanego w sytuacji, gdy obiekt budowlany jest realizowany bez pozwolenia na budowę. Tymczasem kwestia ta została przez Sąd szczegółowo omówiona w uzasadnieniu powyższego orzeczenia. Sąd zajął w tym zakresie jednoznaczne stanowisko, które poparł odwołaniem się do poglądu orzecznictwa i doktryny. Przyjęty przez Sąd pogląd jest spójny z treścią samego rozstrzygnięcia zapadłego wyroku. Dlatego też stanowisko Sądu w przedmiocie możliwości wymierzenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego w sytuacji, gdy stanowi on samowolę budowlaną, nie powinno budzić żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Kwestionowanie przez skarżącą tego stanowiska nie jest natomiast możliwe w drodze instytucji wykładni. Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 158 p.p.s.a. orzekł, jak w pkt I sentencji postanowienia. Orzeczenie o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, zawarte w pkt II sentencji, znajduje natomiast uzasadnienie w art. 250 p.p.s.a. oraz § 19 pkt 1 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 461).