II SA/Lu 280/12

PostanowienieWSA w Lublinie2012-08-31

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, której przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, można odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli jej sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, której przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli jej sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Prawo pomocy może być przyznane w całości jedynie tym osobom fizycznym, które wykażą, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co obejmuje zarówno zwolnienie od kosztów sądowych, jak i ustanowienie adwokata.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazała, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, nie posiada żadnych źródeł dochodu i nie ma możliwości ponoszenia kosztów postępowania. Wcześniej przyznano jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Referendarz sądowy rozpoznał ponowny wniosek, oceniając, czy sytuacja materialna strony uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Rozstrzygnięcie
1) przyznano B. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata; 2) odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego w sprawie egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym p o s t a n a w i a 1) przyznać B. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata o wyznaczenie, którego zwróci się do Okręgowej Rady Adwokackiej; 2) odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Strona skarżąca na urzędowym formularzu symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek uzasadniła tym, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2 i nie posiada żadnych źródeł dochodu. Do wniosku dołączono niepotwierdzoną za zgodność z oryginałem kserokopię decyzji ZUS odmawiającą stronie skarżącej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy. Referendarz sądowy stwierdził, że: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270, dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przechodząc do oceny zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że w sprawie niniejszej postanowieniem referendarza sądowego z dnia 26 kwietnia 2012 r. stronie skarżącej przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Tym samym jej ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych jest bezzasadny i nie podlega uwzględnieniu. Zatem ponowny wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy traktowany powinien być jak wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Mając jednak na uwadze to, że postanowieniem referendarza sądowego z dnia 26 kwietnia 2012 r. stronie skarżącej przyznano już w toku niniejszego postępowania prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych, kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym tym razem poprzez ustanowienie adwokata skutkuje tym, iż w istocie strona skarżąca wnosi obecnie o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jak wynika bowiem z art. 243 § 1 p.p.s.a. w toku postępowania sądowoadministracyjnego przyznawane jest jedno prawo pomocy, które stosownie do unormowania art. 245 § 1 p.p.s.a. może być przyznane w całości lub w części. Przyznanie prawa pomocy w całości obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Zatem mając przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i żądając ustanowienia adwokata strona skarżąca wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata powinien być więc rozpoznawany nie tylko z uwzględnieniem przesłanek wynikających z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. ale i z uwzględnieniem przesłanek wynikających z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W myśl tego przepisu prawo pomocy może być przyznane w całości jedynie tym osobom fizycznym, które wykażą, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przy czym w orzecznictwie NSA przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724). Z taką sytuacji mamy doczynienia w sprawie niniejszej. Strona skarżąca nie posiada żadnych środków finansowych. Tym samym poniesienie przez nią kosztów ustanowienia adwokata spowoduje z jednej strony uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego a z drugiej osobę tę zaliczyć należy do osób rzeczywiście ubogich, których sytuacja życiowa uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło