II SA/Lu 292/18
PostanowienieWSA w Lublinie2018-06-25
Skład orzekający: Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego jest uzasadnione, gdy jego rozbiórka wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego jest uzasadnione, gdy jego wykonanie może spowodować znaczne szkody majątkowe lub niemajątkowe, które nie będą mogły być wynagrodzone przez późniejszy zwrot świadczenia lub przywrócenie stanu pierwotnego, lub gdy spowoduje trudne do odwrócenia skutki prawne lub faktyczne. Rozbiórka obiektu przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy może prowadzić do iluzorycznej ochrony prawnej strony, zwłaszcza gdy obiekt stanowi źródło dochodu.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę altany sześciokątnej, która stanowi integralną część jedynego źródła jej dochodu – obiektu gastronomicznego. Budowa obiektu była dofinansowana ze środków Unii Europejskiej, a jego rozbiórka wiązałaby się ze zwrotem tych środków. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego - w zakresie wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji p o s t a n a w i a wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
H. R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., znak: [...] nakazującą H. R. i R. R. wykonanie rozbiórki altany sześciokątnej, znajdującej się na działce o nr ewid. [...] w miejscowości [...], gm. [...].
W skardze, obok zarzutów kwestionujących legalność zaskarżonej decyzji, skarżąca wniosła o wstrzymanie jej wykonania. Skarżąca uzasadniając wniosek podniosła, że budynek objęty decyzją o nakazie rozbiórki stanowi integralną część jedynego źródła jej dochodu, jakim jest obiekt gastronomiczny. Ponadto budowa tego obiektu została zrealizowana, jak wyjaśnia skarżąca, z projektu dofinansowania z Unii Europejskiej, a jego rozbiórka będzie implikowała zwrot środków przeznaczonych na budowę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do przepisu art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) dalej jako "p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl § 3 cytowanego przepisu sąd, na wniosek skarżącego, może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem przesłankę wyrządzenia znacznej szkody należy interpretować jako szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04 – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006r., sygn. akt II SA/Bk 352/06, LEX nr 192964).
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowane jest stanowisko, że rozbiórka obiektu budowlanego przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, z tego powodu, że w razie uwzględnienia skargi może okazać się, że decyzja o rozbiórce była wadliwa, a wobec tego może powstać kwestia powrotu do stanu, który istniał przed wykonaniem zaskarżonej decyzji. Wyrządzenie szkody lub trudnych do odwrócenia skutków może dotknąć przede wszystkim właściciela obiektu. Rozbiórka obiektu przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd może sprawić, że w razie ewentualnego uwzględnienia skargi, udzielona właścicielowi obiektu ochrona sądowa może okazać się iluzoryczna (por.orzeczenia NSA z dnia 8 września 2009 r., sygn. akt II OZ 828/10, LEX nr 743922, z dnia 23 marca 2011 r. sygn. akt II OSK 476/11, LEX nr 957429, z dnia 16 października 2014 r. II OZ 1099/14 LEX nr 1550923).
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności, które przemawiają za uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Ewentualna szkoda poniesiona przez skarżącą, wskutek rozbiórki obiektu, wiązałaby się z utratą nakładów finansowych poniesionych nie tylko w związku z budową, ale także, z wykonaniem nałożonego obowiązku. Tym samym wykonanie nakazu rozbiórki byłoby równoznaczne z zaistnieniem w majątku skarżącej znacznej szkody, tym bardziej dotkliwej, że przedmiotowy budynek stanowi integralną część obiektu gastronomicznego będącego jedynym źródłem utrzymania skarżącej i jej rodziny.
Należy przy tym podkreślić, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zapewnia stronie skarżącej jedynie tymczasową ochronę jej praw, gdyż w myśl art. 61 § 6 p.p.s.a. rozstrzygnięcie Sądu w tym zakresie traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę lub uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę.
W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 61 § 3 oraz § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło