II SA/Lu 295/13
WyrokWSA w Lublinie2013-10-08
Skład orzekający: Maria Wieczorek-Zalewska, Witold Falczyński, Grażyna Pawlos-Janusz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zatwierdzająca projekt scalenia gruntów może zostać uznana za nieważną z powodu rażącego naruszenia prawa, w szczególności zasady równości wobec prawa, gdy część działki leśnej została przekazana innemu właścicielowi wbrew przyjętej zasadzie pozostawienia takich gruntów dotychczasowym właścicielom?Ratio decidendi
Decyzja zatwierdzająca projekt scalenia gruntów może zostać uznana za nieważną, jeśli postępowanie nieważnościowe wykaże rażące naruszenie prawa, w tym zasady równości wobec prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie wykazało należytej staranności w ustaleniu, czy część działki nr [...] stanowiła grunt leśny i czy zasada pozostawienia działek leśnych dotychczasowym właścicielom została naruszona tylko w stosunku do tej działki. Brak kompletnego materiału dowodowego i niewłaściwa ocena zarzutów strony naruszyły zasady postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
A. K., następca prawny J. K., wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzającej projekt scalenia gruntów z 1994 r., zarzucając rażące naruszenie prawa, w tym zasady równości wobec prawa, ponieważ część jego działki leśnej została przekazana innemu właścicielowi wbrew przyjętej zasadzie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności, uznając, że działka nie była gruntem leśnym i że postępowanie scaleniowe było prawidłowe. WSA uchylił decyzje SKO, uznając, że organ nie wykazał należytej staranności w ustaleniu stanu faktycznego i prawnego oraz nie rozpatrzył wszystkich zarzutów strony.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2012 r. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz A. K. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca), Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Protokolant Referent Marzena Okoń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 października 2013 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz A. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] – po ponownym rozpatrzeniu sprawy – utrzymało w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...], odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] października 1994 r., nr [...], wydanej w sprawie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów wsi L., gmina P.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Decyzją z dnia [...] października 1994 r., nr [...] Kierownik Urzędu Rejonowego w [...] zatwierdził projekt scalenia gruntów wsi L., gmina P., o powierzchni ogólnej 145,12 ha. Decyzja ta uzyskała walor ostateczności. Postępowaniem scaleniowym zakończonym tym rozstrzygnięciem objęto m.in. grunty będące w posiadaniu J. K., oznaczone jako działki nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] o łącznej powierzchni 0,73 ha. W wyniku scalenia, w zamian za ww. grunty, zostały wydzielone grunty zamienne oznaczone nr : [...], [...], [...], [...] i [...], o łącznej powierzchni 1,23 ha.
We wniosku z dnia [...] maja 2012 r. A. K. – następca prawny J. K. – zwrócił się do Wojewody [...] o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji scaleniowej na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Uzasadniając swe żądanie wnioskodawca stwierdził, że przedmiotowa decyzja "winna zostać uznana za nieważną w części dotyczącej części działki nr [...], stanowiącej las o powierzchni 0,02 ha, ponieważ wydana została z rażącym naruszeniem prawa - art. 9 ust. 3, art. 10 ust. 1 i art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów oraz art. 69 Konstytucji PRL".
Wnioskodawca wyjaśnił, że wniesione do scalenia działki nr [...] i [...] były częściowo zalesione. Na działce nr [...] znajdował się las o powierzchni 0,04 ha, zaś na działce [...] - o powierzchni 0,02 ha. Zdaniem A. K., właściciele działek objętych przedmiotowym scaleniem na zebraniach dotyczących scalenia informowani byli, że las nie będzie objęty scaleniem, lecz pozostanie w dotychczasowych granicach. Dodatkowo – jak podkreślił wnioskodawca – wszyscy oni w "liście życzeń" co do przebiegu scalenia jednoznacznie deklarowali, aby las pozostawić w starym stanie, w tym również J. K., który zaznaczył, by "las i działki nr [...] i [...] pozostawić bez zmian, pozostały ekwiwalent wydzielić obojętnie przy której działce".
A. K. wskazał, że po scaleniu z działki nr [...] wydzielono las, który pozostał własnością jego ojca (działka nr [...]), natomiast las wydzielony z działki nr [...] otrzymał S. J. (jako część działki nr [...]). Jego zdaniem, w wyniku scalenia, wszystkie działki obejmujące lasy pozostawione zostały w dotychczasowych granicach, jako własność dotychczasowych właścicieli, a zasadę tę naruszono tylko w stosunku do części działki nr [...] o powierzchni 0,02 ha, należącej do J. K. Wnioskodawca nadmienił, że po scaleniu działka nr [...] była nadal użytkowana przez jego ojca, czego nie kwestionował S. J., ani później jego następca prawny. Fakt przekazania tej działki w drodze scalenia S. J. ujawniony zaś został dopiero w roku ubiegłym w toku ubiegania się o dopłaty bezpośrednie z funduszy Unii Europejskiej.
Powyższy wniosek w dniu [...] czerwca 2012 r. Wojewoda [...] przekazał według właściwości Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Z.
Po wszczęciu postępowania nieważnościowego w przedmiotowej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...], orzekając na podstawie art. 157 § 1 w zw. z art. 158 § 1 k.p.a., odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji scaleniowej Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] października 1994 r.
W uzasadnieniu Kolegium wyjaśniło, iż w toku niniejszego postępowania zwróciło się do Starosty [...] o udostępnienie akt sprawy zakończonej tą decyzją. Na podstawie otrzymanej dokumentacji scaleniowej ustalono, że pozostające przed scaleniem w posiadaniu J. K. działki nr [...] i [...] stanowiły grunt rolno-leśny i – w ocenie organu – nie były to działki leśne. Żadna z tych działek nie stanowiła bowiem samodzielnej działki leśnej o powierzchni 0,10 ha, a zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach, las stanowi grunt o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha. Nadto organ podkreślił, że zgodnie z rejestrem pomiarowo-klasyfikacyjnym i szacunkowym, po przeprowadzeniu przedmiotowego scalenia J. K. otrzymał ekwiwalent m.in. w postaci działki nr [...] o powierzchni 0,05 ha (kl. Ls V). Rozwiązanie to uwzględniono m.in. w "wykazie zaprojektowanych ekwiwalentów" w części dotyczącej gospodarstwa nr [...] (należącego do J. K.), jaki i w wykazie działek otrzymanych po scaleniu, który J. K. podpisał osobiście z adnotacją: "projekt przyjęty bez zastrzeżeń".
W związku z powyższym Kolegium stwierdziło, że uwagi i zastrzeżenia A. K. wobec objętej jego wnioskiem decyzji scaleniowej z dnia 17 października 1994 r. są bezpodstawne, a wskazane w tym wniosku przepisy (art. 9 ust. 3, art. 10 ust. 1 i art. 11 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów) zostały prawidłowo zastosowane. Ponadto - jak podkreślił organ - strona nawet nie wskazała, na czym naruszenie tych norm miałyby polegać. W konsekwencji Kolegium uznało, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy A. K. wniósł o uchylenie powyższej decyzji Kolegium, podtrzymując jednocześnie żądanie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] października 1994 r. Następca prawny J. K. stwierdził, że organ, rozpatrując jego wniosek, odniósł się jedynie do zarzutów dotyczących naruszenia art. 9 ust. 3, art. 10 ust. 1 i art. 11 ust.1 ustawy o scaleniu i wymianie gruntów, zaś pominął kwestię rażącego naruszenia przedmiotową decyzja innych przepisów prawa, a w szczególności art. 69 Konstytucji wyrażającego zasadę równości wobec prawa. Jednocześnie strona rozwinęła swe zarzuty wyjaśniając, że uchybienie art. 9 ust. 3 ustawy o scaleniu i wymianie gruntów związane było z nieprzeprowadzeniem przez organ scaleniowy szacunku drzewostanu na działkach leśnych, a art. 10 ust. 1, z niepodaniem oszacowanej wartości drzewostanu do wiadomości publicznej. Z kolei naruszenia art. 11 ust. 1 powołanej ustawy miało polegać na tym, iż za las wydzielony z działki nr [...] nie wydzielono ekwiwalentu w postaci lasu (działka nr [...] stanowiła – zdaniem strony – ekwiwalent jedynie za działkę nr [...]).
A. K. zakwestionował ponadto stanowisko organu, jakoby dawne działki jego ojca o nr [...] i [...] nie stanowiły częściowo lasu, z uwagi na fakt, że nie były one samodzielnymi działkami leśnymi o powierzchni 0,10 ha. Strona podkreśliła, że pojęcia lasu nie należy utożsamiać z pojęciem nieruchomości gruntowej, czy też gruntu leśnego. Las znajdujący się na wskazanych działkach był natomiast z trzech stron otoczony lasem położonym w obrębie działek sąsiednich, przez co należy uznać, że działki te wchodziły w skład dużego kompleksu leśnego o powierzchni powyżej 0,10 ha.
Po ponownym rozpatrzeniu przedmiotowej sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] – zaskarżoną w niniejszej sprawie – utrzymało w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] sierpnia 2012 r.
Organ podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko, iż objęcie projektem scalenia należącej do J. K. działki nr [...] nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej ten projekt, albowiem działka ta – jako, że jej powierzchnia nie przekraczała 0,10 ha – nie stanowiła samodzielnej działki leśnej. Organ uznał, że w kwestionowanym postępowaniu scaleniowym, zarówno przed, jak i po scaleniu, dokonano właściwego szacunku nieruchomości. Projekt scalenia J. K. zaakceptował zaś bez zastrzeżeń. Za posiadane działki o powierzchni 0,73 ha otrzymał on ekwiwalent w postaci działek o łącznej powierzchni 1,23 ha, w tym działkę nr [...] o powierzchni 0,05 ha, stanowiącą grunt klasy Ls V.
Nadto Kolegium nie stwierdziło naruszenia wskazanych przez A. K. przepisów art. 9 ust. 3, art. 10 ust. 1 i art. 11 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, uznając, że zostały one prawidłowo zastosowane w przeprowadzonym przez organ I instancji postępowaniu scaleniowym.
Kolegium podkreśliło, że scalenie gruntów stanowi zabieg zbiorowy, podejmowany w ramach uznania administracyjnego i nawet naruszenie indywidualnego interesu uczestników nie podważa legalności decyzji scaleniowej, jeżeli zachowana została podstawowa zasada wydzielania gruntów, określona w art. 8 ust. 1 ustawy o scaleniu i wymianie gruntów, który stanowi, że uczestnicy scalenia otrzymują grunty o równej wartości szacunkowej w zamian za dotychczas posiadane, a za równą wartość szacunkową uważa się również wartość o różnicy nieprzekraczającej 3%.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie A. K. wniósł o uchylenie obu wydanych w niniejszej sprawie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], a także o uchylenie decyzji scaleniowej Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] października 1994 r., a nadto o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:
- art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez uznanie, że nie zachodzi podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] października 1994 r. jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, w szczególności z naruszeniem art. 67 ust. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej (t.j. Dz. U. z 1976 r. Nr 7, poz. 36 ze zm.) oraz przepisów art. 8, art. 11, art. 12, art. 14 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (t.j. Dz. U. z 1989 r. Nr 58, poz. 349);
- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieodniesienie się do zarzutu skarżącego naruszenia konstytucyjnej zasady równości obywateli wobec prawa oraz nieustalenie zasad kwestionowanego przez skarżącego scalenia.
W uzasadnieniu skargi skarżacy stwierdził, że stanowisko wyrażone w niniejszej sprawie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze jest błędne. W jego ocenie należące do jego ojca przed scaleniem działki nr [...] i [...] były częściowo zalesione. W toku postępowania scaleniowego przyjęta została natomiast zasada, że działki leśne mają pozostać własnościa dotychczasowych właścicieli. Zasada ta uwzględniała wolę dotychczasowych właścicieli tych działek, wyrażoną w tzw. “liście życzeń". Zgodnie z tą zasadą, z działki nr [...] wydzielono las, który pozostał własnością J. K. Podobnie klkanascie innych działek leśnych w sąsiedztwie nie zmieniło właściciela. Jedynie w stosunku do działki nr [...] odstąpiono od przyjętej zasady, bowiem została ona przekazana S. J. O okoliczności tej zarówno S. J. jak i J. K. dowiedzieli się dopiero w 2012 r. Do tego czasu las na działce nr [...] użytkował J. K., a następnie skarżący jako jego nastepca prawny, zaś S. J. nie miał wobec takiego stanu żadnych roszczeń.
Zdaniem skarżącego odstąpienie w toku postępowania scaleniowego od zasady pozostawienia gruntów leśnych dotychczasowym właścicielom wyłącznie w stosunku do jednej działki, naruszało zasadę równości wobec prawa wyrażoną w art. 1 oraz art. 67 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (z dnia 22 lipca 1952 r.). Skarżący wyjasnił, że wprawdzie w swym wniosku błędnie wskazał na naruszenie art. 69 Konstytucji RP zamiast art. 67 ust. 2 Konstytucji RP, jednak nie zwalniało to Kolegium od obowiązku ustosunkowania się do tego zarzutu. Odstępując od tej powinności organ – zdaniem strony – naruszył przepis art. 107 § 3 k.p.a.
Skarżący sprostował również wyrażone w jego wniosku z dnia 21 maja 2012 r. zarzuty naruszenia art. 9 ust. 3, art. 10 ust. 1 i art. 11 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, wyjaśniając, że chodziło mu o naruszenie odpowiednio art. 11 ust. 3, art. 12 ust. 1 i art. 14 ust. 1 tej ustawy. Odnosząc się do obecnie wskazanych jako naruszone decyzją z dnia 17 października 1994 r. regulacji, skarżący podniósł, że w aktach sprawy brak jest dokumentu potwierdzającego sporządzenie wyceny drzewostanu. Niesporządzenie takiej wyceny stanowi natomiast naruszenie procedury scaleniowej. Ponadto w aktach sprawy brak jest dokumentów potwierdzających wybór rady uczestników scalenia, ogłoszenia wyników oszacowania lasów, sadów, ogrodów, chmielników i innych upraw specjalnych oraz podjęcia uchwały przez uczestników scalenia, wyrażającej zgodę na dokonany szacunek. Zdaniem skarżącego oznacza to, że w postępowaniu scaleniowym czynności te nie zostały podjęte, albo, że w niniejszym postępowaniu nieważnościowym Kolegium nie dysponowało pełną dokumentacją scaleniową.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Jej przedmiotem jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. utrzymująca w mocy wcześniejsze rozstrzygnięcie tego organu z dnia [...] sierpnia 2012 r., odmawiające stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] października 1994 r. zatwierdzającej projekt scalenia gruntów wsi L., gmina P.
Na wstępie należy podkreślić, iż zaskarżona decyzja zapadła w postępowaniu nieważnościowym. Postępowanie wszczynane na podstawie art. 157 § 2 k.p.a. jest jednym z postępowań nadzwyczajnych, dających możliwość wzruszenia decyzji ostatecznej. Jest ono samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest ustalenie, czy dana decyzja jest dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a., zaś ujawnienie w decyzji przynajmniej jednej z nich może skutkować stwierdzeniem jej nieważności. Co istotne, dokonując oceny, czy zachodzą przesłanki z art. 156 § 1 k.p.a. organ orzekający bada stan faktyczny i prawny z daty wydania kwestionowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji.
W rozpoznawanej sprawie skarżący domagał się stwierdzenia nieważności decyzji scaleniowej Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] października 1994 r. jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, co odpowiada przesłance określonej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Rażące naruszenie prawa przedmiotową decyzją obejmowało – zdaniem skarżącego – przede wszystkim zasadę równości wobec prawa, określoną w art. 67 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lipca 1952 r. (t.j. Dz. U. z 1976 r. Nr 7, poz. 36 ze zm.), dalej jako “Konstytucja z 1952 r." Zdaniem strony uchybienie tej konstytucyjnej normie wynikało z faktu, że w toku postępowania scaleniowego przyjęto zasadę, iż działki leśne pozostaną własnością dotychczasowych właścicieli, jednak od reguły tej odstąpiono w odniesieniu do działki J. K. nr [...], w obrębie której znajdował się las o powierzchni 0,02 ha, zakwalifikowany jako grunt kl. Ls. W wyniku scalenia działka ta została bowiem przekazana na własność S. J.
Zasadnicze znaczenie w niniejszym postępowaniu nieważnościowym miało zatem ustalenie, czy istotnie w skład działki nr [...] wchodził grunt leśny oraz, czy zasadne jest przekonanie skarżącego o przyjęciu w toku postępowania scaleniowego zasady pozostawienia dotychczasowym właścicielom działek leśnych. Gdyby bowiem przekonanie skarżącego co do obu tych kwestii było prawidłowe, a dodatkowo potwierdziłby się jego zarzut, iż powołana zasada została naruszona tylko w stosunku do działki nr [...], czyniłoby to zasadnym jego zarzut, iż wobec J. K. w postępowaniu scaleniowym rażąco naruszona została zasada, iż wszyscy mają prawo równego traktowania przez władzę publiczną.
Tymczasem Samorządowe Kolegium Odwoławcze, odnosząc się do powyższych kwestii, stwierdziło jedynie, że działka nr [...] nie stanowiła gruntu leśnego, albowiem nie była to samodzielna działka leśna o powierzchni powyżej 0,10 ha. W tym zakresie organ powołał się na definicję lasu wyrażoną w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 12, poz. 59 ze zm.), zgodnie z którą lasem jest grunt o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony:
a) przeznaczony do produkcji leśnej lub
b) stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo
c) wpisany do rejestru zabytków.
W ocenie Sądu przekonanie organu o braku możliwości uznania działki nr [...] za grunt leśny nie zostało uzasadnione w sposób wystarczający. Należy bowiem podkreślić, że o kwalifikacji gruntu jako lasu w oparciu o kryterium przeznaczenia rozstrzygają dane z ewidencji gruntów, a w sprawie nie budzi wątpliwości, że część dawnej działki nr [...] o powierzchni 0,02 ha w ewidencji oznaczona była jako grunt leśny o symbolu Ls. W świetle zaś powołanego wyżej art. 3 pkt 1 ustawy o lasach, to że dana działka, sama w sobie, ma powierzchnię mniejszą niż 0,10 ha, nie pozbawia jej statusu gruntu leśnego w sytuacji graniczenia z innymi gruntami leśnymi, tworzącymi łącznie zwartą powierzchnię ponad 0,10 ha. (por. wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2006 r., sygn. akt II FSK 1506/05, Lex nr 270321 oraz wyrok WSA w Białymstoku z dnia 7 czerwca 2005 r., sygn. akt II SA/Bk 130/05, Lex nr 173757). Wprawdzie podstawowym elementem definicji lasu jest odwołanie się do pojęcia gruntu, jednak pojęcie to należy odróżniać od pojęcia nieruchomości (por. B. Rakoczy: Komentarz do art. 3 ustawy o lasach, publ. LEX 2011).
W związku z powyższym stwierdzić należy, że dla oceny charakteru spornej części dawnej działki nr [...] pod kątem przyznania jej statusu lasu, koniecznym było ustalenie, czy na działkach z nią sąsiadujących znajdował się grunt leśny, który łącznie z gruntem leśnym w obrębie przedmiotowej działki tworzył zawartą powierzchnię przekraczającą 0,10 ha. Kolegium nie poczyniło jednak żadnych ustaleń w tym zakresie, jak również w żaden sposób nie zweryfikowało twierdzenia skarżącego o przyjęciu w spornym postępowaniu scaleniowym zasady pozostawienia działek leśnych dotychczasowym właścicielom. Brak rzetelnego wyjaśnienia tych okoliczności, które znalazłoby odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, świadczy o naruszeniu przez Kolegium wymogów określonych w przepisach art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Powołane wyżej przepisy postępowania zostały w niniejszej sprawie naruszone również w zakresie oceny pozostałych zarzutów skarżącego w odniesieniu do spornej decyzji z dnia [...] października 1994 r. Skarżący zarzucał jej bowiem naruszenie określonych zasad postępowania scaleniowego, w tym niedopełnienie powinności dokonania szacunku drzewostanu na działkach leśnych, czy też podania wyników tych oszacowań do publicznego wglądu. Do zarzutów tych organ ustosunkował się w zaskarżonej decyzji jedynie lakoniczną wzmianką, iż "nie stwierdza naruszenia wskazanych przez skarżącego przepisów (...), gdyż zostały one prawidłowo zastosowane w prowadzonym przez organ pierwszej instancji postępowaniu scaleniowym". Tymczasem twierdzenie to nie znajduje nawet poparcia w zgromadzonym materiale dowodowym, który zdaniem Sądu ma charakter niekompletny i nie pozwala na rzetelną ocenę zachowania przez organ scaleniowy wymogów określonych w przepisach ustawy o scalaniu i wymianie gruntów. Należy bowiem zauważyć iż zgromadzone w aktach sprawy dokumenty z kwestionowanego postępowania scaleniowego mają charakter wyrywkowy i odnoszą się w zasadzie wyłącznie do gospodarstwa J. K.
Końcowo należy podkreślić, że o bezpodstawności zarzutów A. K. wobec decyzji z dnia [...] października 1994 r. nie może świadczyć sam fakt, iż jego ojciec J. K. przyjął projekt scalenia zatwierdzony powyższą decyzją bez zastrzeżeń, czemu dał wyraz w adnotacji zamieszczonej w wykazie oświadczeń do tego projektu (k. 23-24 kat adm.). W szczególności argument ten pozostaje bez znaczenia w odniesieniu do zarzutu naruszenia zasady równości wobec prawa poprzez pozbawienie J. K. własności gruntu leśnego w obrębie działki nr [...], skoro po scaleniu, aż do roku ubiegłego, działka ta – jak podnosił skarżący – użytkowana była najpierw przez jego ojca, a następnie przez skarżącego, a stanu tego nie kwestionował S. J., który działkę tę otrzymał jako zamienną po scaleniu, ani później jego następca prawny (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 283/07, Lex nr 343751).
Podsumowując należy stwierdzić, że postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie przeprowadzone zostało z naruszeniem zasad określonych w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a uzasadnienia wydanych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] rozstrzygnięć nie odpowiadają wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Jako, że uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, koniecznym jest wyeliminowanie z obrotu prawnego wydanych decyzji, celem ponownego zbadania sprawy.
Ponownie prowadząc postępowanie nieważnościowe w sprawie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] października 1994 r. organ administracji w pierwszej kolejności skompletuje akta postępowania scaleniowego tą decyzją zakończonego i na podstawie kompletnego materiału dowodowego oceni wszystkie zarzuty skarżącego wobec powyższej decyzji, uwzględniając przy tym wnioski zawarte w uzasadnieniu niniejszego wyroku, a dokonaną ocenę i jej motywy szczegółowo przedstawi w uzasadnieniu swej decyzji. Nadto organ będzie miał na uwadze, że w postępowaniu nieważnościowym nie może ograniczyć się do kontroli podniesionych zarzutów, ale musi zbadać, czy nie doszło do innego naruszenia prawa niż wskazane przez stronę.
Mając na względzie przedstawione wyżej okoliczności Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w pkt I sentencji wyroku.
Orzeczenie o kosztach postępowania, zawarte w pkt II sentencji, znajduje zaś uzasadnienie w art. 200 powołanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło