II SA/Lu 352/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska,, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Starszy asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2012 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. D. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 lutego 2008 r., sygn. akt II SA/Lu 894/07 p o s t a n a w i a odrzucić skargę o wznowienie postępowania. Pismem z dnia 24 kwietnia 2012 r. skarżący A. D. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę o wznowienie postępowania w sprawie sygn. akt II SA/Lu 894/07, zakończonej prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 lutego 2008 r. Wyrokiem tym Sąd oddalił skargę A. D. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia 1 października 2007 r. odmawiającą nałożenia na J. Ł. oraz W. i J. Ł. obowiązku wykonania czynności zmierzających do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, powołując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane. Skarżący od powyższego wyroku nie wnosił skargi kasacyjnej. W przedmiotowej sprawie wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy, uchylenie wskazanego wyroku, przywołanej decyzji organu odwoławczego oraz nakazanie rozbiórki części budynku garażu (ściany podłużnej) usytuowanej przy granicy z działką skarżącego, w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. Uzasadniając swe żądania wskazał natomiast, że podstawą wznowienia jest wykrycie przez niego środków dowodowych w postaci zdjęć Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej działki nr 213 należącej do J. Ł. oraz . i J. Ł. położonej w W. wykonanych w 1989 r., które to zdjęcia wskazują, że sporny budynek nie został jeszcze wtedy wybudowany. Zdjęcie z dnia 24 października 1989 r. wskazuje, że spornego budynku jeszcze nie było. Drugie ze zdjęć z dnia 3 lipca 1997 r. wskazuje natomiast, że sporny budynek został już wybudowany. Dalej wskazał, iż nie udało mu się pozyskać zdjęć z kluczowych lat 1990-1995 ze względu na brak takowych w zbiorach CODGiK. Wskazał, iż również na mapie z 1998 r. będącej w zbiorach Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] sporny garaż nie widnieje i pojawia się dopiero na mapie z 2000 r. Tym samym - jego zdaniem - przedstawione wyżej środki dowodowe obalają zeznania J. Ł. i przedstawionych prze niego świadków, a uprawdopodabniają wersje skarżącego wskazującą na fakt wybudowania spornego budynku po 1995 r. Na zakończenie dodał, iż w posiadanie wskazanych zdjęć wszedł w dniu 23 marca 2012 r., stąd został zachowany 3 miesięczny termin do złożenia skargi o wznowienie postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga A. D. o wznowienie postępowania sądowego podlega odrzuceniu. Na wstępie należy zaakcentować, że instytucja wznowienia postępowania sądowego, której uruchomienia domaga się skarżący, ma charakter wyjątkowy. Opiera się ona bowiem na przysługującej poza tokiem instancji skardze o ponowne przeprowadzenie procesu zakończonego prawomocnym orzeczeniem i zastąpienie zapadłego w sprawie orzeczenia nowym rozstrzygnięciem. Nadzwyczajny charakter tego środka prawnego, skierowanego przeciwko prawomocnemu, a więc niewzruszalnemu w drodze zwyczajnych środków odwoławczych orzeczeniu powoduje, że instytucja ta może być wykorzystana wyłącznie wtedy, gdy znajdzie to oparcie w prawie, a katalog podstaw wznowieniowych jest katalogiem zamkniętym, nie zezwalającym na rozszerzającą wykładnię wymienionych w nim przesłanek. Głównym powodem takiego ukształtowania instytucji wznowienia postępowania sądowego jest konieczność zapewnienia stabilności prawomocnych orzeczeń sądowych. Zgodnie z treścią art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Zgodnie natomiast z treścią art. 273 § 2 p.p.s.a., który jak wynika z analizy treści skargi jest podstawą żądania skarżącego stanowi, że można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Jak stanowi art. 277 p.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji – od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Tryb postępowania ze skargą o wznowienie postępowania reguluje natomiast art. 280 § 1 i art. 281 p.p.s.a. Pierwszy przepis stanowi, iż sąd właściwy do wznowienia postępowania bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga w tym przedmiocie została wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. Badanie to polega jedynie na stwierdzeniu, czy skarżący wskazał podstawę wznowienia wymienioną w katalogu przesłanek wznowieniowych. O istnieniu wskazanej podstawy wznowienia rozstrzyga natomiast sąd na rozprawie, o czym stanowi drugi z przywołanych przepisów. Sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada więc czy skarga opiera się na ustawowej przesłance warunkującej wznowienie (odrzucając skargę w przypadku stwierdzenia jej braku), a dopiero następnie bada, czy wskazane przez skarżącego podstawy wznowienia zaistniały w rzeczywistości. W rezultacie skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu zarówno wtedy, gdy nie opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jak i wtedy, gdy zostanie ustalone, że powołana w skardze ustawowa podstawa nie zachodzi (por. wyrok NSA z 23 maja 2006 r., I FSK 30/06, niepubl.). Samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom regulującym omawiane kwestie nie oznacza bowiem oparcia skargi na ustawowej podstawie wznowienia. Innymi słowy brak ustawowej podstawy wznowienia, o której mowa w art. 281 p.p.s.a. oznacza, że podstawa ta, mimo jej wskazania w skardze, w rzeczywistości nie istnieje. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy i dokonując oceny, czy rozpoznawana skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia stwierdzić należy, iż wbrew twierdzeniom skarżącego, powołany przez niego art. 273 § 2 p.p.s.a., który uzależnia dopuszczalność żądania wznowienia postępowania od późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu w rzeczywistości nie znajduje zastosowania, gdyż wymieniona w tym przepisie podstawa w sprawie nie zachodzi. Przede wszystkim należy wskazać, że możliwość wznowienia postępowania na podstawie art. 273 § 2 p.p.s.a. jest uzależniona od zaistnienia łącznie (podkreślenie Sądu) trzech przesłanek. Po pierwsze, wykrycia po uprawomocnieniu się wyroku nowych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które istniały w toku postępowania, ale nie zostały w nim powołane. Po drugie, możliwości ich wpływu na wynik sprawy i po trzecie, niemożności skorzystania z nich przez stronę w poprzednim postępowaniu. W grę wchodzą zatem tylko okoliczności faktyczne i środki dowodowe istniejące już w czasie trwania prawomocnie zakończonego postępowania, nie zaś powstałe po tej dacie, przy tym nie tylko nieujawnione ale i nieujawnialne, czyli takie, o jakich strona nie wiedziała i z obiektywnych przyczyn (a więc nie wskutek opieszałości, zaniedbań, zapomnienia czy błędnej oceny) wiedzieć nie mogła. Nadto - co w sprawie najistotniejsze - późniejsze wykrycie obejmuje jedynie okoliczności faktyczne i środki dowodowe, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a zatem dotyczące podstawy faktycznej żądanego przez stronę rozstrzygnięcia sprawy (tj. uzasadniające przytoczony w skardze stan faktyczny) i na tyle istotne, że ich uwzględnienie spowodowałoby wydanie innego rozstrzygnięcia. Innymi słowy nowe okoliczności lub środki dowodowe będą stanowić podstawę wznowienia postępowania tylko wówczas, gdy mogą w sposób wiarygodny podważyć prawdziwość przyjętych w wyroku ustaleń faktycznych. Jest to o tyle istotne, gdyż w postępowaniu o wznowienie nie jest dopuszczalne badanie prawidłowości oceny materiału dowodowego w prawomocnie zakończonym postępowaniu sądowym. Mając powyższe na uwadze nie można podzielić stanowiska skarżącego, że przedłożona przez niego obecnie dokumentacja fotograficzna Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej stanowi środek dowodowy, który mógłby wpłynąć na wynik sprawy, do którego to warunku odwołuje się art. 273 § 2 p.p.s.a. Bezspornym bowiem jest, na co wskazuje również sam skarżący, iż jedno ze zdjęć zostało wykonane w dniu 24 października 1989 r., drugie natomiast 30 czerwca 1997 r. Sporny budynek uwidoczniony jest jedynie na późniejszej fotografii. Oczywistym zatem jest, iż przedłożona dokumentacja fotograficzna nie wskazuje na sposób zabudowy działki nr 213 istniejący w okresie pomiędzy datami wykonania obydwu zdjęć. Tym samym nie można na ich podstawie wykluczyć, iż stanowiący przedmiot sporu budynek nie powstał przed 1995 r., jak przyjął to organ, a następnie Sąd w prawomocnie zakończonym postępowaniu. Przedstawionej oceny nie podważa również dołączona do skargi kopia mapy zasadniczej z 1998 r., a to przede wszystkim dlatego, że mapa ta nie ma charakteru "nowości" w rozumieniu omawianego przepisu. Jak jednoznacznie wynika z twierdzeń skarżącego, był on w posiadaniu tej mapy nie tylko w okresie prowadzenia postępowania, którego wznowienia obecnie się domaga, lecz dużo wcześniej, bo w dacie jej wykonania. Natomiast okoliczność, że organy nadzoru budowlanego nie chciały tego dowodu przyjąć w ramach prowadzonego postępowania nie może mieć w obecnym postępowaniu znaczenia. Jednocześnie należy wskazać, że skarżący kwestionując działanie organów, a następnie Sądu w tym zakresie winien skorzystać z przysługujących mu wówczas środków odwoławczych. Podsumowując, w ocenie Sądu powoływane przez skarżącego okoliczności nie stanowią podstawy wznowienia postępowania określonej w art. 273 § 2 p.p.s.a. Przedstawione bowiem przez skarżącego środki dowodowe, nie mają wpływu na wynik sprawy sądowoadministracyjnej, gdyż nie podważają dokonanej w nim oceny materiału dowodowego. Stanowisko takie wyłącza z kolei możliwość merytorycznego rozpoznania złożonej skargi o wznowienie. Z przytoczonych powodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę A. D. o wznowienie postępowania w sprawie II SA/Lu 894/07 na podstawie art. 281 p.p.s.a.