II SA/Lu 397/13
WyrokWSA w Lublinie2013-07-16
Skład orzekający: Jerzy Dudek, Grażyna Pawlos-Janusz, Krystyna Sidor
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania zasiłku celowego na zakup opału, uznając, że nie zaistniały przesłanki zdarzenia losowego, klęski żywiołowej lub ekologicznej, a dochód strony przekracza kryterium ustawowe?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały przepisy prawa materialnego. Nie stwierdzono zaistnienia zdarzenia losowego, klęski żywiołowej lub ekologicznej, które uzasadniałyby przyznanie zasiłku celowego na podstawie art. 40 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej. Ponadto, dochód strony, uwzględniający świadczenie na dożywianie, przekraczał kryterium dochodowe, a sytuacja życiowa nie kwalifikowała się jako "szczególnie uzasadniony przypadek" do przyznania specjalnego zasiłku celowego na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy.Stan faktyczny
Skarżąca T. W. wniosła o przyznanie zasiłku celowego na zakup opału, powołując się na "klęskę bezprawia". Organ pierwszej instancji odmówił przyznania zasiłku, uznając, że nie zaistniały przesłanki zdarzenia losowego lub klęski żywiołowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, podzielając stanowisko organu pierwszej instancji i wskazując, że dochód skarżącej przekracza kryterium ustawowe. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, wadliwe ustalenie dochodu oraz sfałszowanie wywiadu środowiskowego.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca) Sędzia NSA Krystyna Sidor, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 lipca 2013 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego I. oddala skargę; II. przyznaje adwokatowi A. S. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług.
II SA/Lu 397/13
U Z A S A D N I E N I E
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 13 marca 2013 r., nr [...], po rozpoznaniu odwołania T. W., od decyzji z dnia 9 stycznia 2013 r., nr [...], wydanej z upoważnienia Wójta Gminy [...] przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], odmawiającej przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup opału – utrzymało w mocy tę decyzję.
Decyzja ta zapadła w następujących okolicznościach sprawy.
W dniu 10 grudnia 2012 r. T. W. złożyła do Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] wniosek (datowany na 8 grudnia 2012 r.) o przyznanie świadczenia w kwocie 242,00 zł na podstawie art. 40 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej na zakup opału, domagając się jednocześnie wyłączenia od udziału w sprawie pracownic socjalnych: [...].
W dniu 20 grudnia 2012 r. przeprowadzona została aktualizacja rodzinnego wywiadu środowiskowego, w trakcie której ustalono, że dochód strony stanowi emerytura w kwocie 691,25 zł, a wskutek potrąceń komorniczych w kwocie 199,79 zł skarżąca otrzymuje 491,46 zł. Ponadto wnioskodawczyni otrzymuje świadczenie pieniężne na dożywianie w kwocie 200 zł miesięcznie.
Postanowieniem z dnia 4 stycznia 2013 r., nr [...], Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], działając z upoważnienia Wójta Gminy [...], odmówił wyłączenia wskazanych pracownic.
Decyzją z dnia 9 stycznia 2013 r., nr [...], organ pierwszej instancji odmówił przyznania T. W. zasiłku celowego. Organ ten wskazał, że art. 40 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej pozwala na przyznanie zasiłku celowego osobie, która poniosła straty w wyniku zdarzenia losowego albo klęski żywiołowej lub ekologicznej. Zdaniem organ w sprawie nie zaistniały okoliczności wskazane w tym przepisie, a więc brak było podstaw do przyznania wnioskowanego świadczenia. Organ przywołał także przepis art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, stwierdzając, że skarżąca nie znajduje się w sytuacji nadzwyczajnej uzasadniającej przyznanie jej dodatkowej pomocy.
Odwołanie od tej decyzji wniosła T. W., zarzucając organowi działanie na jej szkodę z naruszeniem prawa.
Postanowieniem z dnia 4 marca 2013 r., nr [...], Prezes Kolegium odmówił wyłączenia od orzekania w niniejszej sprawie członków organu: [...] oraz stwierdził brak podstaw do wyłączenia wskazanych członków Kolegium na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 18 kwietnia 2012 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy uznał za prawidłowe ustalenia Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] oraz w całości podzielił stanowisko tego organu. Kolegium podkreśliło, że stwierdzenie odwołującej się, jakoby w niniejszej sprawie miała miejsce "klęska bezprawia" nie znajduje żadnego uzasadnienia. Strona nie wyjaśniła zresztą w żaden sposób, na czym polegać ma wspomniana "klęska".
Ponadto Kolegium wskazało, że brak jest podstaw w sprawie do przyznania stronie specjalnego zasiłku celowego na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy, albowiem sytuacji odwołującej się nie można zakwalifikować jako przypadku szczególnie uzasadnionego.
Organ drugiej instancji uznał za niezasadne zarzuty strony podniesione w odwołaniu. Żadna z pracownic socjalnych wymienionych w odwołaniu nie podlegała wyłączeniu od rozpoznania sprawy. Ponadto postanowieniem z dnia 4 stycznia 2013 r. organ pierwszej instancji odmówił wyłączenia, na wniosek odwołującej się, pracownic socjalnych: [...]. Udział tych pracownic w innych sprawach dotyczących odwołującej się nie stanowił podstawy do ich wyłączenia z urzędu od udziału w niniejszej sprawie na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a.
Zdaniem Kolegium, nie można uznać, że kwestionariusz wywiadu środowiskowego z dnia 20 grudnia 2012 r. jest wadliwy. Odwołująca się złożyła własnoręczny podpis pod częścią (działem) II aktualizacji wywiadu środowiskowego. Z mocy art. 4 i art. 106 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej, na odwołującej się, wbrew jej twierdzeniom, spoczywał obowiązek podania wszystkich informacji, przewidzianych do ujawnienia w części (dziale) I wywiadu. Wywiadu środowiskowego nie zastępują pisma składane przez odwołującą się, w szczególności pisma składane w innych sprawach toczących się z jej wniosków. Niezasadne są zarzuty strony, że nie składała wniosku o przyznanie świadczenia na zakup opału, gdyż w wywiadzie środowiskowym z dnia 20 grudnia 2012 r., który podpisała, stwierdziła, że kwota 242,00 zł, jakiej żąda we wniosku z dnia 8 grudnia 2012 r., stanowi "dopłatę do zakupu węgla". Nieuzasadnione było również, zdaniem Kolegium, dołączenie do akt sprawy wnioskowanych przez stronę dokumentów z lat 2003 do 2012 r. Fakt, iż piec centralnego ogrzewania został przeniesiony do innego pomieszczenia w budynku nr [...] przy ul. [...] w [...], w którym zamieszkuje skarżąca wraz z mężem pozostającym z nią w separacji, nie ma znaczenia dla sprawy.
W skardze do Sądu oraz w piśmie procesowym z dnia 15 lipca 2013 r. T. W. wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji. Skarżąca zarzuciła organom uniemożliwienie jej wzięcia czynnego udziału w postępowaniu oraz wadliwe ustalenie jej dochodu. Podstawę do uchylenia wskazanych decyzji – w ocenie skarżącej – stanowi również fakt ponownego orzekania przez tych samych pracowników organów obu instancji, "wyłączonych" od udziału w sprawie wskutek uchylenia decyzji tych organów wyrokami Sądu wydanymi w innych sprawach z jej udziałem. Ponadto organ pierwszej instancji swoje rozstrzygnięcie oparł na sfałszowanym wywiadzie środowiskowym z dnia 20 grudnia 2012 r. Zdaniem skarżącej wrogie działania pracowników organów administracji powodują zagrożenie jej życia i zdrowia, co potwierdzać mają załączone przez nią kopie dokumentów.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skargi nie można uznać za zasadną, albowiem zaskarżone postanowienie prawa nie narusza.
W myśl art. 7 K.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
Zgodnie z art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a następnie na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona.
Obowiązki te ciążą zarówno na organie pierwszej, jak i drugiej instancji. Stosownie bowiem do przepisu art. 136 i 138 K.p.a. przedmiotem postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją organu pierwszej instancji.
Należy podkreślić, że prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy jest niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. W rozpoznawanej sprawie organy administracji przeprowadziły postępowanie zgodnie z regułami wynikającymi z powołanych przepisów art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a. i prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy.
We piśmie z dnia 8 grudnia 2012 r., nazwanym "skarga, wnioski, uwagi", które złożone zostało w organie pierwszej instancji w dniu 10 grudnia 2012 r., skarżąca zwróciła się o "dodatkowe orzeczenie 242 zł w związku z art. 40 ust. 1, 2 (klęska bezprawia)". W tym samym piśmie skarżąca wskazywała na niedostateczną wysokość pomocy udzielonej jej na zakup opału ("oczekiwanie 1750 zł w sezonie grzewczym na zakup opału" – s. 1 akt adm. I inst.). Ponadto, jak słusznie zauważyło Kolegium, w dniu 20 grudnia 2012 r., w trakcie wywiadu środowiskowego skarżąca wyjaśniła, że wnosi o "dopłatę do zakupu węgla".
Prawidłowo zatem organy uznały, że skarżąca domaga się przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup węgla.
W świetle art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r. poz. 182), zwanej dalej "ustawą", pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Rodzaj, forma i rozmiar świadczeń z pomocy społecznej powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, a potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 3 i 4 ustawy). Jedną z form pomocy społecznej jest świadczenie pieniężne w postaci zasiłku celowego.
Zgodnie z art. 40 ust. 1 i ust. 2 ustawy, który skarżąca wskazała jako podstawę prawną wniosku z dnia 8 grudnia 2012 r., zasiłek celowy może być przyznany osobie lub rodzinie, jakie poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego, klęski żywiołowej lub klęski ekologicznej. Przyznanie tego zasiłku, jak wynika z art. 8 ust. 1 ustawy, nie jest uzależnione od spełnienia kryterium dochodowego. Przepis ten stanowi bowiem, że prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje po spełnieniu kryterium dochodowego, ale "z zastrzeżeniem art. 40, art. 41 pkt 1, art. 53a i 91", co oznacza, iż reguła ta nie odnosi się do świadczeń pieniężnych przyznawanych ma podstawie wymienionych przepisów.
Prawidłowe jest stanowisko organów, że podniesiona we wniosku przez skarżącą okoliczność, to jest bliżej nieokreślona przez nią "klęska bezprawia", nie daje podstaw do przyznania wnioskowanego zasiłku. Skarżąca nie wykazała zaistnienia jakichkolwiek innych zdarzeń, mających charakter zdarzenia losowego, klęski żywiołowej lub klęski ekologicznej, wskutek których podniosła ona straty, uzasadniające przyznanie wnioskowanego świadczenia.
Niezależnie od tego organy administracji, mając na względzie dobro skarżącej (art. 100 ust. 1 ustawy), rozważały przyznanie jej specjalnego zasiłku celowego, o jakim mowa w art. 41 pkt 1 ustawy.
Z wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 20 grudnia 2012 r. wynika, że skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, pozostaje w separacji z mężem, który mieszka w tym samym budynku. Na dochód skarżącej wynoszący łącznie 891,25 zł, składa się emerytura w kwocie 691,25 zł miesięcznie i świadczenie pieniężne na żywność w kwocie 200 zł miesięcznie, przyznane stronie na okres od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2012 r. Odwołująca się nie spełnia więc kryterium dochodowego z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy, wynoszącego 542,00 zł.
Niezasadne są zarzuty skarżącej dotyczącej wadliwego ustalenia jej dochodu przez organy administracji.
Zgodnie z art. 8 ust. 3 ustawy za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o:
1) miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych;
2) składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach;
3) kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób.
W myśl zaś ustępu 4 tego artykułu do dochodu ustalonego zgodnie z ust. 3 nie wlicza się:
1) jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego;
2) zasiłku celowego;
3) pomocy materialnej mającej charakter socjalny albo motywacyjny, przyznawanej na podstawie przepisów o systemie oświaty;
4) wartości świadczenia w naturze;
5) świadczenia przysługującego osobie bezrobotnej na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z tytułu wykonywania prac społecznie użytecznych.
Fakt, iż z przysługującej skarżącej renty potrącane są egzekwowane przez komornika należności niealimentacyjne w kwocie 199,79 zł i w związku z tym skarżąca otrzymuje kwotę 491,46 zł, w świetle powołanych art. 8 ust. 3 i ust. 4 ustawy, nie ma wpływu na wysokość dochodu w rozumieniu ustawy.
Również świadczenie pieniężne, przyznane skarżącej na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 grudnia 2005 r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz. U. nr 267, poz. 2259 ze zm.), nie podlega wyłączeniu przy ustalaniu dochodu strony. Świadczenie to nie stanowi "jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego", gdyż zostało przyznane stronie okresowo na cały 2012 r. Nadto nie jest ono zasiłkiem celowym w rozumieniu przepisów ustawy, gdyż pomimo pewnych cech wspólnych łączących wskazane świadczenie pieniężne z zasiłkiem celowym, ustawodawca uregulował odrębnie przesłanki przyznania obu tych świadczeń (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 10 stycznia 2012 r., IV SA/Gl 464/11, niepubl., dostępny w CBOSA). Nie ulega przy tym wątpliwości, że wskazane świadczenie pieniężne nie zostało wymienione wyraźnie w art. 8 ust. 4 ustawy, mającym charakter wyliczenia enumeratywnego, co wskazuje na konieczność wliczania tego świadczenia do dochodu, pomimo iż posiada ono zbliżony charakter do wymienionego w tym przepisie zasiłku celowego (por. S. Nitecki, Komentarz do ustawy o pomocy społecznej, Wrocław 2013, s. 142-143).
Nawet jednak, w przypadku odliczenia od dochodu skarżącej kwoty otrzymywanego przez nią świadczenia pieniężnego przyznanego w ramach programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania", dochód ten przekraczałby ustawowe kryterium dochodowe.
Zgodnie z art. 41 pkt 1 ustawy, w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi.
Przyznanie tego świadczenia oparte jest na konstrukcji uznania administracyjnego. Organ administracji ma w tej sytuacji zapewniony pewien zakres swobody, co do oceny, czy wnioskodawcy spełniającemu kryterium dochodowe należy zasiłek celowy przyznać oraz – w przypadku uznania zasadności udzielenia tej formy pomocy – w jakiej wysokości to świadczenie ustalić. Ocena takiej decyzji dokonana przez sąd administracyjny sprowadza się do sprawdzenia, czy w toku wydawania decyzji organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego.
"Szczególnie uzasadniony przypadek", o jakim mowa w tym przepisie, ma miejsce w sytuacji życiowej osoby lub rodziny, która ponad wszelką wątpliwość, bez konieczności wnikliwych zabiegów interpretacyjnych istniejącego stanu rzeczy, pozwala stwierdzić, że aż tak drastyczne, tak dotkliwe w skutkach i tak daleko ingerujące w plany życiowe zdarzenia nie należą do zdarzeń codziennych ani nawet do zdarzeń nadzwyczajnych. Są to zdarzenia występujące zupełnie okazjonalnie, wymagające wielu niefortunnych zbiegów wydarzeń, wykraczające poza możliwości ludzkiej zapobiegliwości (W. Maciejko [w:] W. Maciejko, P. Zaborniak, Ustawa o pomocy społecznej. Komentarz, Warszawa 2009, s. 229-230; por. także wyrok NSA z dnia 15 listopada 2011 r., I OSK 1082/11, niepubl., dostępny w CBOSA).
Organy administracji prawidłowo oceniły, iż w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek", pozwalający na przyznanie specjalnego zasiłku celowego. Organ pierwszej instancji wymienił szczegółowo wydatki skarżącej, ustalone w toku wywiadu środowiskowego oraz wskazał, że nie zmieniły się one od czasu poprzedniego wywiadu środowiskowego. Skarżąca, ur. 15 maja 1946 r., ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności, leczy się z powodu astmy, schorzeń układu krążenia i cukrzycy. Wymaga stałego przyjmowania leków, okresowo z powodu duszności jej sprawność fizyczna jest bardzo ograniczona. Okoliczności te jednak, jak prawidłowo oceniły organy, nie świadczą, iż skarżąca znajduje się w nadzwyczaj trudnej sytuacji życiowej uzasadniającej przyznanie specjalnego zasiłku celowego, o jakim mowa w art. 41 pkt 1 ustawy. T. W. posiada stały dochód w postaci emerytury, której wysokość przekracza ustawowe kryterium dochodowe uprawniające do ubiegania się o przyznanie świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej na zasadach ogólnych. Pomimo tego skarżąca objęta jest od lat systematyczną pomocą udzielaną ze środków Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]. Z akt sprawy wynika bowiem, że w okresie od 1 stycznia 2003 r. do 31 grudnia 2012 r. skarżąca otrzymała świadczenia w postaci: świadczeń pieniężnych na dożywianie w kwocie 12 550,00 zł, usług opiekuńczych, których koszt wyniósł 10 364,00 zł, zasiłków okresowych w kwocie 896,40 zł, zasiłków celowych w kwocie 11 138,97 zł. Łączna wysokość pomocy udzielonej skarżącej w tym okresie wyniosła więc 34 949,37 zł (k. 1-2 akt adm. II inst.).
Nie można podzielić podnoszonych w toku postępowania administracyjnego zarzutów skarżącej, iż działania organów powodują zagrożenie jego zdrowia i życia. Jakkolwiek skarżąca nie uzyskała w rozpoznawanej sprawie świadczenia, to nie jest ona pozbawiona pomocy.
Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przepisu art. 10 K.p.a., wskazać należy, iż warunkiem koniecznym uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jest wykazanie, iż takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Do strony stawiającej zarzut należy wykazanie związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy. Zarzut naruszenia art. 10 i 81 K.p.a., poprzez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków, może odnieść skutek jedynie wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, iż zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych.
T. W. będąc jedyną stroną postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie korzystała z możliwości udziału w sprawie, składając w toku postępowania pisma procesowe na poparcie swych twierdzeń. Skarżąca nie wykazała w żaden sposób, by została pozbawiona możliwości udowodnienia swoich twierdzeń czy też możliwości złożenia wyjaśnień i by uchybienie tym przepisom mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Nie wykazała ona w szczególności, by fakt niezawiadomienia ją przed wydaniem decyzji organu pierwszej instancji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych, uniemożliwił jej możliwość brania czynnego udziału w postępowaniu.
Bezzasadne są także zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia przez organy administracji innych przepisów postępowania.
Zgodnie z art. 24 § 1 K.p.a. pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie:
- w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji (pkt 5);
- z powodu której wszczęto przeciw niemu dochodzenie służbowe, postępowanie dyscyplinarne lub karne (pkt 6).
Nie ulega wątpliwości, że wskazywane przez skarżącą pracownice organu pierwszej instancji nie podlegały wyłączeniu od udziału w niniejszej sprawie na podstawie tego przepisu, albowiem nie brały one udziału w wydaniu decyzji organów niższej instancji. Podejmowanie czynności w innych sprawach z udziałem skarżącej nie stanowi zaś przesłanki wyłączenia pracowników organu. Skarżąca, jak wynika z akt administracyjnych sprawy, nie wskazała przy tym żadnych innych podstaw wyłączenia tychże osób od udziału w sprawie.
Wbrew twierdzeniom skarżącej z kserokopii pism dołączonych przez nią do skargi nie wynika, by w niniejszej sprawie zachodziła podstawa do wyłączenia pracowników socjalnych określona w art. 24 § 1 pkt 6 K.p.a.
Niezależnie od tego należy wskazać, że postanowieniem z dnia 4 stycznia 2013 r., nr [...], Kierownik OPS w [...], na podstawie art. 24 § 3 K.p.a., odmówił wyłączenia od udziału w postępowaniu w tej sprawie pracownic socjalnych wskazanych we wniosku skarżącej (k. 21 akt adm. I inst.). Ponadto Prezes SKO w [...] postanowieniem z dnia 4 marca 2013 r., nr [...], odmówił wyłączenia od orzekania w rozpoznawanej sprawie członków organu: [...] na podstawie art. 24 § 3 K.p.a. oraz stwierdził brak podstaw do wyłączenia wskazanych członków Kolegium na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. (k. 21 akt adm. II inst.).
Skarżąca nie wykazała w żaden sposób, by treść rodzinnego wywiadu środowiskowego z dnia 20 grudnia 2012 r. została sfałszowana, a tym samym, by nie mógł on stanowić podstawy do ustalania sytuacji skarżącej.
Z tych wszystkich względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 powołanej wyżej ustawy oraz § 19 pkt 1 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 litera "c" i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło