II SA/Lu 399/11
WyrokWSA w Lublinie2011-09-01
Skład orzekający: Krystyna Sidor, Robert Hałabis, Grażyna Pawlos - Janusz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia może zostać utrzymana, jeśli organ odwoławczy umorzył postępowanie wobec części stron bez prawidłowego ustalenia ich interesów prawnych?Ratio decidendi
Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego została uchylona z przyczyn formalnych, ponieważ organ odwoławczy umorzył postępowanie wobec części stron bez prawidłowego ustalenia ich interesów prawnych, co skutkowało brakiem udziału tych stron w postępowaniu. W takiej sytuacji merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy nie może pozostawać w obrocie prawnym do czasu prawidłowego zakończenia postępowania odwoławczego, gdyż narusza to zasady udziału stron i może prowadzić do wznowienia postępowania.Stan faktyczny
Wójt Gminy T. wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na budowę Zakładu Zagospodarowania Odpadów w miejscowości R. Od tej decyzji odwołali się mieszkańcy, w tym B. Ś. i S., oraz Stowarzyszenie, podnosząc liczne zarzuty dotyczące m.in. raportu środowiskowego i lokalizacji inwestycji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. utrzymało decyzję Wójta w mocy, jednocześnie umarzając postępowanie wobec części mieszkańców, co zostało zaskarżone do WSA w Lublinie.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; zasądził od Kolegium na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania po 457 złotych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia SO del. Robert Hałabis, Sędzia NSA Grażyna Pawlos - Janusz, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 sierpnia 2011 r. sprawy ze skargi B. Ś. i Stowarzyszenia [...] w T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję, która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz B. Ś. i Stowarzyszenia [...] w T. po 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia 31 marca 2011r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. po rozpoznaniu odwołania S., B. Ś. i T. K. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy T. z dnia 29 grudnia 2010r. w sprawie ustalenia - na wniosek S. S. P. T. - środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie Zakładu Zagospodarowania Odpadów w miejscowości R.
W toku postępowania inwestor przedłożył "Raport o oddziaływaniu na środowisko Zakładu Zagospodarowania Odpadów w m. R., gm. T. w zakresie wpływu na obszar Natura 2000", który – w wykonaniu wezwań właściwych organów - został kilkakrotnie uzupełniony, a następnie pozytywnie uzgodniony przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Lublinie oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Lublinie.
Decyzją z dnia 29 grudnia 2010 r. organ I instancji ustalił środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie Zakładu Zagospodarowania Odpadów w miejscowości R. Organ określił przedmiotowe przedsięwzięcie jako budowę Zakładu Zagospodarowania Odpadów i składowiska odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne, o szacowanej wielkości przetwarzania odpadów ponad 20000 Mg/rok w miejscowości R. na działkach o numerach ewidencyjnych ...., gmina T., powiat t, województwo lubelskie.
Z decyzji tej wynika, że w ramach inwestycji zostaną zrealizowane: elektroniczna waga samochodowa, budynek sortowni odpadów z linią sortowniczą, pomieszczenie myjni pojemników, środków transportu i surowców wtórnych, wiata do rozdrabniania odpadów wielkogabarytowych, boksy na surowce wtórne, budynek zaplecza technicznego, budynek socjalno-biurowy, kwatera balastu prasowanego, stanowisko pryzm energetycznych, zbiornik odcieków z przepompownią i instalacja zraszania, stanowisko kompostera frakcji organicznej, drogi i place wewnętrzne, zieleń izolacyjna, ogrodzenie terenu zakładu. W ramach inwestycji przewidziano rezerwę terenu pod dalszą rozbudowę o powierzchni 6,8401 ha. Wykonana zostanie również droga dojazdowa stanowiąca połączenie zakładu z drogą publiczną o długości 1370 m.
Zgodnie ze wskazaniami podanymi w raporcie, eksploatacja przedsięwzięcia nie pociągnie za sobą przekroczeń standardów jakości powietrza oraz dopuszczalnego poziomu hałasu w dzień, a emisja gazów i pyłów z projektowanego przedsięwzięcia nie będzie powodowała przekroczeń dopuszczalnych poziomów stężeń poza granicami terenu, do którego inwestor posiada tytuł prawny; na terenie inwestycji przewidziana jest również sztuczna bariera geologiczna.
W uzasadnieniu decyzji organu I instancji wskazano również, że teren Zakładu Zagospodarowania Odpadów położony jest w terenie ... Nr ... "N. –Z." i w całości na obszarze Natura 2000 – "R." ..... W odległości 4,5 km od terenu inwestycji znajduje się obszar Natura 2000 – "Dolina S." ..., a w odległości 3,8 km także obszar Natura 2000 "Z." ... W ocenie organu inwestycja nie spowoduje jednak transgranicznego oddziaływania na środowisko.
Od decyzji organu I instancji odwołanie wnieśli mieszkańcy R., w tym m.in. T. K. i B. Ś., a także S.
Stowarzyszenie podniosło szereg zarzutów dotyczący m.in. wadliwej technologii kompostowania odpadów biodegradalnych, sprzeczności w określeniu przedmiotu działalności Zakładu, nieprawidłowe określenie właściciela terenu inwestycji, niezgodność przedmiotowej decyzji z decyzją o ustaleniu inwestycji celu publicznego oraz postanowieniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska poprzez różne określenie działek, na których ma być zlokalizowana planowania inwestycja, niezgodność decyzji z charakterystyką planowanego przedsięwzięcia dotyczącą ilości odpadów, niezgodność zlokalizowania drogi dojazdowej z rozporządzeniem Ministra Środowiska w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących lokalizacji budowy, eksploatacji i zamknięcia, jakim powinny odpowiadać poszczególne typy składowisk gdyż składowiska odpadów niebezpiecznych oraz składowiska odpadów inne niż niebezpieczne i obojętne nie mogą być lokalizowane w strefach zasilania głównych i użytkowych zbiorników wód podziemnych .... w dolinach rzek, w pobliżu zbiorników wód śródlądowych, na terenach źródliskowych, bagiennych i podmokłych, nieuwzględnienie w raporcie faktu występowania na terenie objętym inwestycją gatunków ptaków wpisanych do Załącznika I Dyrektywy Ptasiej Natura 2000 m.in. derkacza, gąsiorka, bociana czarnego, orlika krzykliwego oraz pominięcie aspektu mikologii, nieuwzględnienie przez autorów raportu najbardziej korzystnego, wnioskowanego przez S. wariantu "W.", brak w raporcie analizy możliwych sytuacji awaryjnych oraz próby oceny skuteczności działań przeciwpożarowych, a także uwzględnienie w raporcie tylko I etapu budowy, obejmującego obszar 3,7 ha, ale nie całego przedsięwzięcia o pow. ponad 6 ha i zlokalizowanie Zakładu w terenie przewidywanym na utworzenie Transgranicznego Obszaru Chronionego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. nie uwzględniło odwołań, gdyż uznało, że zgodnie z mającymi zastosowanie w niniejszej sprawie przepisami ustawy z dnia 27 kwietnia 2000r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U z 2008r. Nr 25, poz. 150 z późno zm.) odmowa wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia mogłaby nastąpić jedynie w przypadku: niezgodności lokalizacji planowanego przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jeżeli został on uchwalony (art. 56 ust 1), odmowy uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez właściwe organy ochrony środowiska oraz organy państwowej inspekcji sanitarnej w trybie art. 48 ust. 2 ustawy, nieuzupełnienia w wyznaczonym terminie braków wniosku o wydanie decyzji, gdy z postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie niż proponowany, a wnioskodawca nie zgadza się na ten, wskazany przez organ, wariant dopuszczony do realizacji (art. 55 ustawy).
W niniejszej sprawie nie zachodzą powyższe okoliczności, dlatego - zdaniem Kolegium – nie można było odmówić wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.
Kolegium szczegółowo odniosło się również do zarzutów zgłoszonych przez S.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wnieśli B. Ś. i S., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Zdaniem skarżących, organ odwoławczy nie rozpatrzył należycie wszystkich zarzutów odwołania.
W szczególności podnieśli, że istnieją wątpliwości, jaki rzeczywiście obszar będzie zajmować planowane przedsięwzięcie i na jakich działkach będzie ono zlokalizowane, skoro ma ono przebiegać dwuetapowo, a sporządzony w sprawie raport odnosi się wyłącznie do obszaru objętego I etapem tj. do działek nr ...., co w ocenie skarżących narusza to art. 46 ust. 2a ustawy - Prawo ochrony środowiska.
Ponadto ustalenia raportu – ich zdaniem - są sprzeczne z procesem technologii kompostowania odpadów biodegradowalnych, nie uwzględniają aspektów mikologii i nie zawierają analizy możliwych sytuacji awaryjnych oraz próby oceny skuteczności działań przeciwpożarowych; zaskarżona decyzja narusza również § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 marca 2003 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących lokalizacji, budowy, eksploatacji i zamknięcia, jakim powinny odpowiadać poszczególne typy składowisk odpadów.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
W świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem, przy czym zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zwanej dalej ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. podlega uchyleniu z przyczyn formalnych, które Sąd uwzględnił z urzędu.
Decyzja ta dotyczy decyzji organu I instancji – Wójta Gminy T. z dnia 29 grudnia 2010r., od której odwołanie wniosło – poza S. oraz B. Ś. i T. K. - także kilkadziesiąt innych osób – mieszkańców wsi R., m.in. R. P.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. uznało jednak, że nie posiadają oni przymiotu strony postępowania i odrębną decyzją z dnia 31 marca 2011r. umorzyło postępowanie odwoławcze w stosunku do "mieszkańców wsi R.".
Następnie - na skutek skargi R. P. - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 1 września 2011r., sygn. akt II SA/Lu 398/11 uchylił decyzję Kolegium umarzającą postępowanie i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania temu organowi zlecając prawidłowe określenie stron postępowania w sprawie będącej przedmiotem decyzji organu I instancji tj. ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie Zakładu Zagospodarowania Odpadów w miejscowości R. - poprzez przeanalizowanie interesów prawnych poszczególnych osób wnoszących odwołanie i precyzyjne określenie adresatów decyzji.
W ocenie Sądu, uchylenie powyższej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. uniemożliwia rozpoznanie niniejszej sprawy ze skargi B. Ś. i S. Zaskarżona decyzja utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy T. stanowi bowiem merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, które nie może pozostawać w obrocie prawnym w sytuacji, gdy istnieje prawdopodobieństwo, że organ wydał to rozstrzygnięcie bez rozpatrzenia zarzutów wszystkich stron postępowania. Wobec bowiem uchylenia przez tut. Sąd decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze – postępowanie to ponownie jest w toku i teoretycznie może zakończyć się wydaniem kolejnej decyzji merytorycznej odnoszącej się do tej samej decyzji organu pierwszej instancji, co zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja, co byłoby niedopuszczalne. (por. wyrok NSA z dnia 25 maja 2011r., II OSK 2326/10). Organ odwoławczy wydając decyzję o umorzeniu postępowania w stosunku do części osób odwołujących się powinien powstrzymać się z merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy co najmniej do czasu upływu terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Uchylenie przez Sąd decyzji o umorzeniu postępowania wobec niektórych osób wnoszących odwołanie ze względu na nienależyte ustalenie przez organ ich interesów prawnych, powoduje bowiem jednocześnie wątpliwość czy w niniejszym (merytorycznym) postępowaniu zapewniono udział wszystkim stronom – pozbawienie strony udziału w postępowaniu stanowi natomiast podstawę wznowienia postępowania zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, co może prowadzić do uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. "b" ppsa.
Z powyższych względów, zaskarżona decyzja podlega uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ppsa; o kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 203 pkt 1 cyt. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło