II SA/Lu 403/09

PostanowienieWSA w Lublinie2009-09-01

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, prowadząca wspólne gospodarstwo domowe z córką i wnuczką, której dochody nie pochłaniają w całości kosztów utrzymania koniecznego, a córka wspiera finansowo swoje dzieci, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co jest przesłanką do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Posiada stałe dochody, a koszty utrzymania nie pochłaniają całości dochodu gospodarstwa domowego, które obejmuje również wsparcie finansowe dla innych członków rodziny. Niemniej jednak, poniesienie kosztów sądowych spowodowałoby uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Strona skarżąca K. G. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej decyzji o warunkach zabudowy. Strona przedstawiła dokumenty dotyczące dochodów i wydatków gospodarstwa domowego, w którym mieszka z córką i wnuczką. Referendarz sądowy ocenił, że dochody gospodarstwa domowego nie są w całości przeznaczane na utrzymanie konieczne, a córka wspiera finansowo swoje dzieci, co uniemożliwia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jednakże, poniesienie kosztów sądowych mogłoby spowodować uszczerbek w utrzymaniu koniecznym, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano K. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych; odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (ustanowienia adwokata).

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 1 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi K. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy p o s t a n a w i a I. przyznać K. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Strona skarżąca K. G. wezwana do wypełnienia urzędowego formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF wniosła w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego) wypełniony i podpisany urzędowym formularz wniosku żądając przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Strona skarżąca dwukrotnie wezwana do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń wykonała wezwania. Referendarza sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej sformułowana w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. oparte są na zwrotach szacunkowych, których samodzielne stosowanie wywołuje konieczność oszacowania wystąpienia określonych w zwrotach szacunkowych stanów faktycznych. Koszty sądowe niniejszego postępowania prócz wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 500 złotych (§ 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.) oraz wpisu sądowego od potencjalnej skargi kasacyjnej wynoszącego 250 złotych (§ 3 w związku z § 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi) każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192). Stawka minimalnego wynagrodzenia adwokata ustanowionego w sprawie niniejszej dla reprezentowania strony skarżącej wynosi 240 złotych netto (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – Dz.U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) – 292,80 złotych brutto (§2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Z oświadczeń strony skarżącej i przedłożonych przez nią dokumentów źródłowych wynika, że prowadzi ona wspólne gospodarstwo domowe wraz z pełnoletnią córką i pozostającą na ich utrzymaniu pełnoletnią wnuczką, która jest osobą bezrobotną bez prawa do pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Na dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej składa się jej renta w kwocie [...] złotych netto i renta jej córki w kwocie [...] złotych netto. Łączny dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej wynosi [...] złotych netto. Strona skarżąca zaznaczyła, że całość miesięcznego dochodu jej gospodarstwa domowego przeznaczana jest na pokrycie kosztów utrzymania koniecznego a także, iż córka część swojej renty miesięcznie przeznacza na wsparcie swoich dwóch córek. Z przedłożonych dokumentów źródłowych wynika, że miesięcznie tytułem kosztów utrzymania koniecznego strona skarżąca wydaje na gaz kwotę [...] złotych zaś na leki kwotę [...] złotych (kwoty te ustalono na podstawie faktury VAT nr [...] i dołączonych do niej paragonów). Strona skarżąca jest właścicielem domu o powierzchni [...] m2. Przed przystąpieniem do oceny możliwości ponoszenia przez stronę skarżącą kosztów niniejszego postępowania zaznaczyć należy, że prócz informacji zawartych we wskazanych wyżej dokumentach źródłowych, referendarz sądowy nie uwzględnił informacji zawartych w nadesłanych przez stronę skarżącą niepotwierdzonych za zgodność z oryginałem kserokopiach dokumentów źródłowych. Niepotwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie dokumentów źródłowych nie posiadają bowiem waloru dokumentu a tym samym nie mają mocy dowodowej. Ponadto zaznaczyć należy również, że to, iż podane przez stronę skarżącą na druku PPF kwoty dochodu jej gospodarstwa domowego stanowią kwoty netto ustalone zostało w oparciu o oświadczenia z dnia 30 sierpnia 2009 r. Strona skarżąca wskazując w nim te same kwoty dochodu, które wskazała na druku PPF oświadczyła, że są one w całości przeznaczane na pokrycie kosztów utrzymania koniecznego. Skoro zaś kwoty te w całości przeznaczane są na pokrycie kosztów utrzymania koniecznego to przyjąć należy, że w istocie są one kwotami netto. Przechodząc do oceny zasadności wniosku strony skarżącej stwierdzić należy, że nie można przyjąć aby nie była ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów niniejszego postępowania. Strona skarżąca osiąga stałe miesięczne dochody w kwocie [...] złotych netto i prowadzi gospodarstwo domowe wraz z córka posiadającą odrębne źródło dochody. Strona skarżąca nie ponosi więc samodzielnie kosztów utrzymania koniecznego. Ponadto koszty utrzymania koniecznego gospodarstwa domowego strony skarżącej nie pochłaniają w całości dochodów tegoż gospodarstwa domowego. Jak wynika bowiem z oświadczenia strony skarżącej z dnia 30 sierpnia 2009 r., prowadząca z nią wspólne gospodarstwo domowe jej córka co miesiąc wspiera finansowo swoje dwie córki. Przyjąć więc należy, że dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej wystarcza nie tylko na pokrycie stałych miesięcznych kosztów utrzymania ale i na udzielenie wsparcia finansowego pozostałym członkom rodziny strony skarżącej. Dlatego nie można przyjąć aby wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym był zasadny. Okoliczności te pozwalają jednak na rozważenie możliwości przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym. W ocenie referendarza sądowego porównanie wysokości dochodu gospodarstwa domowego strony skarżącej do wysokości każdego jednego z kosztów niniejszego postępowania, przy uwzględnienie, że dochód ten służy utrzymaniu w istocie trzech osób, pozwala przyjąć, iż poniesienie kosztów sądowych niniejszego postępowania spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego stronie skarżącej i osobom pozostającym z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Dlatego też referendarz sądowy zwolnił stronę skarżąca w całości od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. To samo porównanie, w ocenie referendarza sądowego, dowodzi również, że strona skarżąca jest w stanie bez narażenia na uszczerbek utrzymania koniecznego siebie i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym ponieść minimalne koszty ustanowienia adwokata. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło