II SA/Lu 449/12

WyrokWSA w Lublinie2012-09-20

Skład orzekający: Maria Wieczorek-Zalewska, Joanna Cylc-Malec, Iwona Tchórzewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania specjalnego zasiłku celowego na zakup bojlera osobie, której dochód przekracza kryterium dochodowe, jest zasadna, jeśli sytuacja życiowa tej osoby jest szczególnie uzasadniona?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły przyznania specjalnego zasiłku celowego osobie, której dochód przekraczał ustalone kryterium dochodowe. Pomimo trudnej sytuacji życiowej i zdrowotnej skarżącej, jej dochody oraz dotychczas otrzymywana pomoc społeczna nie uzasadniały przyznania dodatkowego świadczenia w ramach uznania administracyjnego, zwłaszcza przy ograniczonych środkach publicznych i potrzebach innych osób.
Stan faktyczny
Skarżąca T.W. wniosła o przyznanie specjalnego zasiłku celowego na zakup bojlera. Organ pierwszej instancji oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiły przyznania świadczenia, uznając, że dochód skarżącej przekracza ustalone kryterium dochodowe, a jej sytuacja nie jest szczególnie uzasadniona. Skarżąca zaskarżyła decyzję SKO, zarzucając błędy w ustaleniu kryterium dochodowego oraz nieprawidłowe uzasadnienie decyzji, wskazując na swoją trudną sytuację życiową, zdrowotną i materialną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec,, Sędzia SO del. Iwona Tchórzewska (sprawozdawca), Protokolant Starszy referent Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 września 2012 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku celowego oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze , po rozpatrzeniu odwołania T.W. od decyzji z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...], wydanej z upoważnienia Wójta Gminy Niemce przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w przedmiocie odmowy przyznania T.W. specjalnego zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup bojlera, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 41 pkt 1, art. 8 ust. 1, ust. 3 i ust. 4, art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 3 i ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) w związku z § 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 127, poz. 1055) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że w dniu [...] stycznia 2012 r. T.W. zwróciła się o przyznanie świadczenia na zakup bojlera. Organ pierwszej instancji ustalił, że w styczniu 2012 r. dochód T.W. wynosił [...] zł z czego kwota [...] zł potrącana jest na poczet zaległości komorniczych. Dochód ustalono w styczniu 2012 r., gdyż nastąpiła utrata dochodu w postaci świadczenia pieniężnego na zakup żywności przyznanego do dnia 31 grudnia 2011 r. T.W. nadal prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, zajmuje pokój i pomieszczenie gospodarcze ogrzewane centralnym ogrzewaniem. W tym samym budynku mieszka mąż wnioskodawczyni Z. W., który prowadzi własne gospodarstwo domowe. Małżonkowie pozostają w separacji. Zgodnie z oświadczeniem wnioskodawczyni ponosi ona wydatki: na energię elektryczną - [...] zł, wywóz nieczystości - [...] zł, telefon - [...] zł, leki i środki sanitarne - [...] zł. Wnioskodawczyni przedstawiła fakturę za leki z dnia [...] stycznia 2012 r. na kwotę [...] zł oraz dwie niezrealizowane recepty. T.W. leczy się z powodu astmy oskrzelowej oraz schorzeń układu krążenia i wymaga systematycznego przyjmowania lekarstw. W dniu [...] października 2010 r. Powiatowy Zespół Do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności zaliczył T. W. do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. W związku z uzyskiwaniem przez skarżącą dochodu przekraczającego kryterium dochodowe organ pierwszej instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia przepis art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, uznając jednakże, iż brak jest przesłanek do przyznania T.W. specjalnego zasiłku celowego z przeznaczeniem na pokrycie kosztów zakupu bojlera. Organ podniósł, że sam stan chorobowy wnioskodawczyni, o zmiennym stopniu nie daje podstaw do przyjęcia, iż w sprawie wystąpił szczególnie uzasadniony przypadek uzasadniający przyznanie specjalnego zasiłku celowego osobie przekraczającej kryterium dochodowe, tym bardziej, że przedstawione w dniach 6 grudnia 2011 r. i 20 stycznia 2012 r. faktury za wykupione lekarstwa na kwoty [...] zł i [...] zł nie obciążają w znacznym stopniu budżetu T.W., a innych dowodów ponoszonych kosztów leczenia wnioskodawczyni nie przedstawiła. Organ pierwszej instancji podkreślił, że pomoc społeczna ma udzielać swoim podopiecznym pomocy i wsparcia, nie może być zaś traktowana jako stałe źródło dochodów. W celu zaspokojenia niektórych potrzeb bytowych wnioskodawczyni powinna wykorzystać własne zasoby. Organ wziął pod uwagę okoliczność objęcia T.W. pomocą od wielu lat i wielokrotnego korzystania przez wnioskodawczynię z zasiłków celowych oraz innych form pomocy. W 2010 r. została jej udzielona pomoc w łącznej kwocie [...] zł, w tym przyznano specjalne zasiłki celowe w kwocie [...] zł. W 2011 r. udzielono pomocy w kwocie [...] zł, w tym specjalne zasiłki celowe – [...] zł. W 2012 r. w okresie do 15 lutego 2012 r. oprócz usług opiekuńczych udzielono T.W. pomocy w łącznej kwocie [...] zł, a nadto w dniu [...] lutego 2012 r. została wydana decyzja nr [...], którą przyznano świadczenie pieniężne w wysokości 200 zł miesięcznie na okres od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2012 r. z przeznaczeniem na zakup żywności. W dniu [...] lutego 2012 r. na podstawie wydanej tego dnia decyzji nr [...] wypłacono T.W. specjalny zasiłek celowy w wysokości [...] zł z przeznaczeniem na zakup opału. Ponadto, w ocenie organu pierwszej instancji nie bez znaczenia jest fakt, iż bojlera w równym stopniu korzysta Z. W. Organ zaznaczył, że dysponując ograniczonymi środkami na zadania związane z pomocą społeczną, przy rozpoznawaniu wniosku na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej musi mieć na względzie nie tylko interes wnioskodawcy, lecz także interesy innych osób będących w trudnej sytuacji materialnej, często pozbawionych jakichkolwiek źródeł utrzymania. Przepis art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej przesądza o zupełnie wyjątkowym charakterze specjalnego zasiłku celowego, który może być przyznany "w szczególnie uzasadnionych przypadkach", to jest w sytuacjach zupełnie wyjątkowych, gdyż o możliwości jego przyznania nie decyduje dochód rodziny, a sytuacja życiowa, w której się ona znalazła. Przyznanie specjalnego zasiłku celowego nie jest przy tym obligatoryjne, jak to jest w niektórych wypadkach w stosunku do osób spełniających kryterium dochodowe. T.W. dysponuje zaś własnym dochodem w kwocie [...] zł oraz świadczeniem w wysokości [...] zł na zakup żywności. Organ pierwszej instancji podkreślił, że pomoc społeczna nie jest instytucją refundującą w całości wydatki ponoszone przez osoby korzystające ze wsparcia ośrodka pomocy społecznej, priorytetem jest niesienie pomocy osobom nie posiadającym dochodu lub posiadającym dochód poniżej kryterium dochodowego, czy też udzielanie pomocy w sytuacjach nadzwyczajnych. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie znalazło podstaw do jego uwzględnienia. Kolegium podzieliło ustalenia i wnioski organu pierwszej instancji. Mając na względzie powołane w ramach podstawy prawnej decyzji przepisy ustawy o pomocy społecznej oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej organ odwoławczy stwierdził, że T.W. nie spełnia przewidzianego w ustawie kryterium dochodowego w kwocie 477 zł, gdyż w styczniu 2012 r., kiedy został złożony wniosek, dochód wnioskodawczyni wyniósł [...] zł. W sprawie znajdował zatem zastosowanie art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. Kolegium uznało przy tym za prawidłowe rozstrzygnięcie odmawiające przyznania T.W. specjalnego zasiłku celowego, wskazując na zasadność uznania, że sytuacji wnioskodawczyni nie można zakwalifikować jako szczególnie uzasadnionego przypadku. Organ odwoławczy podkreślił, że decyzja w przedmiocie przyznania specjalnego zasiłku celowego jest decyzją uznaniową, a organ pierwszej instancji należycie swą decyzję uzasadnił i zasadnie przyjął, że przypadek odwołującej się nie jest przypadkiem szczególnie uzasadnionym. Kolegium oceniło zaś jako niezasadne zarzuty odniesione w odwołaniu, wskazując, że wbrew twierdzeniom T.W. przyczyną czynności podejmowanych przez komornika jest okoliczność niespłacania przez skarżącą zaciągniętych pożyczek i kredytów. T.W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...]. Skarżąca zarzuciła, że organy nie ustaliły jej szczególnej sytuacji, na którą składają się: długotrwała choroba, brak środków na lekarstwa, środki higieny i sanitarne, niepełnosprawność, brak środków na żywność, ubóstwo, ciężkie warunki mieszkaniowe, ograniczona ilość i zakres usług opiekuńczych, a także czynności podejmowane przez komornika. Zdaniem skarżącej ograny administracji błędnie określiły kryterium dochodowe, gdyż prawidłowa jego wysokość wynosi [...] zł. Ponadto skarżąca zarzuciła nieprawidłowość sformułowań w uzasadnieniu decyzji organów. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) polegają na kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Daje temu wyraz przepis art. 145 p.p.s.a., który w § 1 stanowi, że sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.), a nadto w punktach 2 i 3 określa podstawy stwierdzenia przez sąd nieważności decyzji (jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach) oraz stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa. Kierując się powyższymi względami Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga jest nieuzasadniona. Przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło bowiem do opisanych naruszeń prawa materialnego, jak i przepisów postępowania administracyjnego. Podstawę prawną kwestionowanego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.). Zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, a w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Stosownie zaś do treści art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, 41, 53a, 78 i 91 przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty określonego w tym przepisie kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej. W myśl art. 9 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej kryteria dochodowe podlegają weryfikacji co 3 lata, z uwzględnieniem wyniku badań progu interwencji socjalnej. Natomiast w ust. 8 art. 9 ustawy przewidziano, że w opisanej w tym przepisie sytuacji kryteria dochodowe ustala Rada Ministrów w drodze rozporządzenia. W oparciu o wskazaną ostatnio delegację ustawową wydane zostało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 127, poz. 1055)., które obowiązywało w dacie wydania kontrolowanych w niniejszej sprawie decyzji. W myśl § 1 pkt 1 lit. a tego rozporządzenia kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej wynosi 477 zł. Jak wynika z decyzji organu pierwszej instancji oraz decyzji Kolegium jako organu odwoławczego, organy rozstrzygając w sprawie przyjęły wskazaną ostatnio kwotę 477 zł kryterium dochodowego w odniesieniu do samotnie gospodarującej T.W. W świetle powołanych wyżej przepisów kryterium dochodowe określone więc zostało prawidłowo. Niezasadny jest natomiast zarzut wadliwości przyjętej w tym zakresie kwoty, która w ocenie skarżącej winna wynosić [...] zł. Podwyższenie – do 150 % kryterium dochodowego, o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej – dochodu osoby samotnie gospodarującej, od którego uzależnione jest przyznanie świadczeń, jest przewidziane w przypadku pomocy w zakresie dożywiania przyznawanej na mocy przepisów ustawy z dnia 29 grudnia 2005 r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz. U. Nr 267, poz. 2259 ze zm.). Natomiast kwestionowane w niniejszej sprawie decyzje administracyjne nie dotyczyły tego rodzaju pomocy i nie zostały wydane w oparciu o przepisy ostatnio wymienionej ustawy. Z kolei zgodnie z art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie zdrowotne (...) oraz kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. Ponadto w myśl ust. 4 art. 8 ustawy do dochodu ustalonego zgodnie z ust. 3 nie wlicza się: jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego, zasiłku celowego, pomocy materialnej mającej charakter socjalny albo motywacyjny, przyznawanej na podstawie przepisów o systemie oświaty, wartości świadczenia w naturze oraz świadczenia przysługującego osobie bezrobotnej na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z tytułu wykonywania prac społecznie użytecznych. Przywołane przepisy art. 8 ust. 3 i 4 ustawy określają zatem precyzyjnie dochody, które powinny być uwzględnione przy określaniu dochodu osoby ubiegającej się o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej. Analiza materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego oraz treści decyzji organów obu instancji prowadzi do wniosku, że powyższe przepisy nie zostały przez organy naruszone, jak również prawidłowo organy przyjęły, iż dochód skarżącej przekraczał kwotę 477 zł stanowiącą kryterium dochodowe uprawniające do przyznania zasiłku celowego na ogólnych zasadach. Z wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu [...] lutego 2012 r. wynikało, że źródłem dochodu T.W. jest świadczenie emerytalne, którego wysokość w styczniu 2012 r. wynosiła [...] zł, a zatem dochód z tego tytułu już przekraczał kwotę kryterium dochodowego. Wprawdzie skarżąca faktycznie otrzymuje kwotę [...] zł miesięcznie, ale okoliczność ta nie ma wpływu na wysokość dochodu w świetle art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, gdyż, co nie jest kwestionowane w sprawie, potrącenia ze świadczenia emerytalnego skarżącej w związku z prowadzoną przez komornika egzekucją nie są dokonywane tytułem alimentów świadczonych na rzecz innych osób (wywiad środowiskowy k. 4 verte akt adm.). Podkreślić zaś jeszcze raz należy, że w art. 8 ust. 3 ustawy zdefiniowane zostało na potrzeby ustawy o pomocy społecznej pojęcie dochodu i zasady jego pomniejszania – wyłącznie o miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. Brak zatem podstaw do obniżenia uzyskiwanego przez skarżącą dochodu o realizowane w drodze egzekucji świadczenia z innych tytułów. Jednocześnie prawidłowo organy wskazały, że decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. przyznano skarżącej od dnia 1 stycznia 2012 r. świadczenie pieniężne w wysokości [...] zł miesięcznie na zakup żywności, wobec czego skarżąca dysponuje także tą kwotą. W konsekwencji tego, co powiedziano wyżej, bezsprzecznie w przypadku skarżącej przekroczone zostało kryterium dochodowe stanowiące niezbędną przesłankę warunkującą przyznanie świadczenia z zakresu pomocy społecznej w postaci zasiłku celowego w oparciu o art. 39 ustawy o pomocy społecznej. Słusznie zatem w zaskarżonych decyzjach rozważono kwestię zasadności przyznania T.W., na wskazany przez nią cel w postaci zakupu bojlera, specjalnego zasiłku celowego na podstawie art. 41 ustawy o pomocy społecznej. Przepis ten bowiem w ust. 1 przewiduje, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nie przekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi. W ocenie Sądu rozstrzygając negatywnie o wniosku skarżącej organy nie dopuściły się naruszenia tego przepisu. W pierwszym rzędzie podkreślić należy, że z przytoczonego brzmienia art. 41 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej wynika, iż decyzja w przedmiocie przyznania specjalnego zasiłku celowego jest wydawana w ramach uznania administracyjnego. Uznanie oznacza zaś przyznanie organowi administracji przy podejmowaniu decyzji pewnego stopnia swobody, pozwalającej na wybór spośród kilku prawnie dopuszczalnych wariantów rozstrzygnięć tego, który organ uważa za najbardziej właściwy. Kontrola legalności decyzji wydawanych w ramach uznania administracyjnego sprowadza się do oceny prawidłowości postępowania organu administracji poprzedzającego wydanie decyzji. W szczególności polega ona na sprawdzeniu czy wydanie decyzji poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem dowodowym oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy zgodnie z regułami postępowania zawartymi w przepisach art. 7, 77 § 1 i 80 kodeksu postępowania administracyjnego, tzn. czy organ w sposób prawidłowy ustalił i rozważył wszystkie okoliczności mogące mieć wpływ na wybór rozstrzygnięcia. Wybór treści rozstrzygnięcia przez organ nie może być bowiem dowolny, ale musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 1996 r., sygn. akt II SA 2875/95, Wokanda 1996/6/32). Zdaniem Sądu w kontrolowanym postępowaniu organy prawidłowo wypełniły dyspozycje wskazanych wyżej przepisów, wszechstronnie wyjaśniając stan faktyczny i nie przekraczając granic uznania administracyjnego. Organ pierwszej instancji w oparciu o przeprowadzony wywiad środowiskowy oraz złożone przez skarżącą dokumenty poczynił szczegółowe ustalenia odnośnie sytuacji rodzinnej, zdrowotnej i mieszkaniowej skarżącej oraz poziomu jej dochodów, a także faktu dokonywania ze świadczenia emerytalnego T.W. potrąceń w związku z egzekucją prowadzoną przez komornika. Ustalenia te, podzielone przez organ odwoławczy, znajdują odzwierciedlenie w dokumentach zawartych w aktach sprawy. Wbrew podniesionym w skardze zarzutom nie jest również dowolna ocena, iż w ustalonej sytuacji T.W. w sprawie nie występuje szczególnie uzasadniony przypadek, o jakim mowa w art. 41 ustawy o pomocy społecznej. Zauważyć należy, że przyznawanie świadczeń na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy ma charakter zupełnie wyjątkowy, ponieważ beneficjenci tych świadczeń nie muszą spełniać ogólnych kryteriów otrzymania pomocy. Odstępstwo od konieczności spełnienia kryterium dochodowego, powyżej którego przyjmuje się możliwość, co do zasady, samodzielnego przezwyciężenia trudności, powoduje, że przyznanie pomocy takim osobom i rodzinom wymaga zaistnienia wyjątkowych okoliczności. Za uznaniem, że takie okoliczności nie mają miejsca i w konsekwencji za odmową przyznania specjalnego zasiłku celowego może zaś przemawiać ograniczona ilość środków finansowych na pomoc społeczną, bardzo liczna grupa osób oczekujących na wsparcie, jak również poziom pomocy dotychczas uzyskanej przez wnioskodawcę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2011 r., I OSK 61/11). Zasadnie zatem rozstrzygając w sprawie organy uwzględniły całość pomocy, jaka została udzielona T.W. w ostatnim okresie. Jak wynika z akt sprawy oraz treści decyzji, skarżąca znajduje się pod stałą opieką Ośrodka Pomocy Społecznej , a Ośrodek przyznając skarżącej pomoc ma na względzie jej trudną sytuację życiową, którą stale monitoruje. Bezspornym jest, że w 2010 r. T.W. została udzielona pomoc w łącznej kwocie [...] zł, a w 2011 r. w wysokości [...] zł, w tym specjalne zasiłki celowe. Także w roku 2012 skarżąca korzysta ze wsparcia w postaci usług opiekuńczych, nadto w okresie do 15 lutego 2012 r. uzyskała pomoc w łącznej kwocie [...] zł, a decyzją z dnia 2 lutego 2012 r. przyznano jej świadczenie pieniężne w wysokości [...] zł miesięcznie z przeznaczeniem na zakup żywności na okres od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2012 r. W dniu 3 lutego 2012 r. wypłacono też T.W. specjalny zasiłek celowy w wysokości [...] zł z przeznaczeniem na zakup opału. Skarżąca dysponuje więc zarówno środkami z mającego charakter stały świadczenia emerytalnego, którego wysokość przekracza kryterium dochodowe, jak również od dłuższego czasu, a także aktualnie uzyskuje realną i trwałą pomoc w ramach świadczeń z opieki społecznej, w tym na okres 2012 r. przyznano skarżącej świadczenia w wysokości [...] zł miesięcznie z przeznaczeniem na zakup żywności. W ustalonych okolicznościach nie można więc uznać, by sytuacja skarżącej, która uzyskuje w szerokim zakresie świadczenia z pomocy społecznej na inne cele bytowe, była tego rodzaju, aby wniosek o przyznanie ponadto zasiłku na zakup bojlera mógł być zakwalifikowany jako szczególnie uzasadniony przypadek, o jakim mowa w art. 41 ustawy o pomocy społecznej. Art. 3. tej ustawy przewiduje, że pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. W świetle tego przepisu słuszne jest zatem stanowisko organów, że celem pomocy społecznej nie jest zapewnienie świadczeniobiorcy stałego wsparcia finansowego w wysokości przez niego oczekiwanej i dla zaspokojenia wszelkich zgłaszanych potrzeb, a jedynie wspieranie takiej osoby, która zobligowana jest w pierwszej kolejności do przezwyciężania we własnym zakresie swych problemów. Trafnie przy tym podniesiono w rozpoznawanej sprawie, że bojler służyć ma zarówno skarżącej, jak i jej mężowi, zatem oboje winni partycypować w kosztach jego zakupu. Nie budzi również wątpliwości stanowisko, że sam stan chorobowy skarżącej, która zaliczona jest do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, nie stanowi o szczególnie uzasadnionym przypadku. W sprawie nie zostało zaś wykazane, by sytuacja życiowa lub zdrowotna skarżącej uległa gwałtownemu pogorszeniu, a jednocześnie skarżąca korzysta ze wsparcia w zaspokojeniu potrzeb w zakresie zakupu żywności i opału. Przytoczony wyżej art. 3 ust. 1 ustawy zakłada, że nie wszystkie potrzeby i nie w każdym zakresie mogą być w ramach pomocy społecznej zrealizowane. Wynika to chociażby z faktu wzrastającej liczby osób oczekujących wsparcia materialnego, co powoduje konieczność racjonalnego gospodarowania przyznanymi na ten cel środkami przez organy pomocy społecznej w celu zapewnienia koniecznej pomocy wszystkim tym, którym jest ona niezbędna, a w szczególności tym, którzy nie posiadają jakichkolwiek dochodów, bądź dochody te są na poziomie nie przekraczającym ustawowego kryterium, na co słusznie zwróciły uwagę organy rozstrzygające w niniejszej sprawie. W konsekwencji powyższego organom nie można zarzucić przekroczenia granic przysługującego im uznania administracyjnego - okoliczność, iż nie wszystkie żądania skarżącej są uwzględniane zgodnie z jej oczekiwaniami nie świadczy bowiem o dowolności w rozpoznawaniu jej sprawy, zaś organy odmawiając przyznania specjalnego zasiłku na zgłoszoną potrzebę zakupu bojlera przedstawiły uzasadnione przyczyny, jakie zadecydowały o odmowie przyznania zasiłku, co nie pozwala zarzucić dowolności przy rozpatrywaniu wniosku. Chybione są również zarzuty dotyczące sposobu formułowania uzasadnień kontrolowanych decyzji, gdyż wbrew ocenie skarżącej organy wyraziły i umotywowały swoje stanowisko w sposób jasny i zrozumiały. Podkreślić również należy, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego oznaczona numerem [...], a nie wymieniona w skardze decyzja nr [...]. Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło