II SA/Lu 461/18

PostanowienieWSA w Lublinie2018-11-19

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że poniesienie kosztów sądowych spowoduje uszczerbek w jej kosztach utrzymania koniecznego, uzasadniający przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Skarżąca nie wykazała, aby poniesienie kosztów sądowych wymaganych na obecnym etapie postępowania spowodowało uszczerbek w jej kosztach utrzymania koniecznego. Posiadane przez nią oszczędności pozwalają na pokrycie tych kosztów bez uszczerbku dla bieżących wydatków. Przyznanie prawa pomocy w takiej sytuacji nie realizowałoby celu, jakim jest zapewnienie dostępu do sądu osobom faktycznie pozbawionym środków finansowych.
Stan faktyczny
Skarżąca K. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia w całości od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy przyznania uprawnień kombatanckich. Wnioskodawczyni podała, że utrzymuje się z renty rodzinnej, posiada mieszkanie i oszczędności, ale ponosi stałe koszty utrzymania. Starszy referendarz sądowy rozpatrywał wniosek, analizując jej sytuację finansową.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Inne z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżąca, w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego), na druk PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Wniosek uzasadniła tym, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkuje w spółdzielczym, własnościowym mieszkaniu o powierzchni [...] m2 o wartości [...] złotych i utrzymuje się z renty rodzinnej w kwocie [...]złotych. Miesięcznie na stałe koszty utrzymania konieczne skarżąca wydaje kwotę [...]złotych. Skarżąca wykazała, że posiada oszczędności w kwocie [...]złotych oraz kredyt w kwocie [...]złotych. Do akt skarżąca dołączyła decyzję ZUS o waloryzacji renty rodzinnej, z której wynika, że otrzymuje rentę w kwocie [...]złotych netto. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustalenie wystąpienia przesłanki uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym wymaga porównania aktualnych możliwości finansowych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy do wysokości kosztów, które musi ponieść w toku postępowania, przy uwzględnieniu wysokości stałych kosztów utrzymania koniecznego. Pozostające po poniesieniu kosztów postępowania środki finansowe muszą bowiem umożliwić pokrycie wydatków związanych z kosztami utrzymania koniecznego strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy i jej rodziny. Przy czym w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że prawo pomocy powinno być przyznawane osobom ubogim, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osobom posiadającym dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej stwierdzić należy, że skarżąca nie wykazała, aby poniesienie przez nią kosztów sądowych wymaganych na obecnym etapie postępowania spowodowało uszczerbek w jej kosztach utrzymania koniecznego a tym samym, iż jest osobą ubogą, nie mającą środków do życia bądź, której dochód nie pozwala pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym. Koszty sądowe wymagane na obecnym etapie niniejszego postępowania każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych. Same zaś oszczędności zgromadzone przez skarżącą wynoszą [...] złotych. Zatem skarżąca nie sięgając do bieżących dochodów może pokryć koszty sądowe związane z niniejszym postępowaniem. Przy czym poniesienie tych kosztów nie spowoduje uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego, gdyż jak wynika z oświadczenia skarżącej koszty utrzymania koniecznego ponosi z bieżących dochodów. Zauważyć też należy, że przyznanie skarżącej prawa pomocy chroniłoby jej oszczędności wzbogacając jej prywatny majątek kosztem środków publicznych, które przeznaczane są na pokrycie kosztów postępowania, aby zapewnić dostęp do sądu osobom, którym brak środków finansowych bądź majątku ten dostęp uniemożliwia (por. postanowienie NSA z dnia 14 października 2014 r., sygn. akt II FZ 1509/14 czy z dnia 5 marca 2014 r., sygn. akt II FZ 247/14 – oba publikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Takie działanie nie odpowiadałoby społecznemu poczuciu sprawiedliwości i nie realizowałoby cel przyznawania prawa pomocy. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. postanowił jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło