II SA/Lu 464/15
WyrokWSA w Lublinie2015-12-15
Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Witold Falczyński, Grażyna Pawlos-Janusz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać wykonanie określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, jeśli inwestor odstąpił od zakresu robót wskazanych w zgłoszeniu, mimo że roboty te można zakwalifikować jako remont?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma prawo wydać decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, nawet jeśli roboty te można zakwalifikować jako remont, pod warunkiem że inwestor odstąpił od zakresu robót wskazanych w zgłoszeniu. W takiej sytuacji organ jest zobowiązany do wszczęcia postępowania naprawczego na podstawie art. 50 i 51 Prawa budowlanego, aby zbadać legalność i zgodność z prawem zrealizowanych robót.Stan faktyczny
H. F. złożyła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładającą na S. O. obowiązek wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót w budynku mieszkalnym do stanu zgodnego z prawem. Skarżąca podnosiła, że wykonano nowe fundamenty i ściany zamiast remontu, a odległości między działkami są zbyt małe. Organ nadzoru budowlanego ustalił, że inwestor odstąpił od zakresu robót wskazanych w zgłoszeniu, co uzasadniało wszczęcie postępowania naprawczego.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę H. F.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca),, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński,, Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 1 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi H. F. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych I. oddala skargę; II. przyznaje [...] K. N. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie tytułem kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług.
Decyzją z dnia [...]. znak: [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania H. F. od decyzji Powiatowego Inspektora N. B. w P. z dnia [...] nakładającej na S. O. obowiązek wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót w budynku mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr [...] położonej w K. przy ul. [...], do stanu zgodnego z prawem polegających na: 1. wzmocnieniu więźby dachowej poprzez wykonanie jętek o przekroju 6 x 12 cm, przy każdej parze krokwi: 2. wykonaniu zakończenia wieńca , poprzez wykonanie odcinka wewnętrznego łączącego dwa końce wieńca ścian zewnętrznych; 3. ociepleniu ścian zewnętrznych wykonanych z betonu komórkowego styropianem grubości 15 cm w terminie do 31 sierpnia 2015 r. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że w toku oględzin ustalono, że na działce nr [...] w K. znajduje się częściowo rozebrany budynek mieszkalny drewniany oraz będący w budowie budynek mieszkalny dobudowany bezpośrednio do budynku drewnianego.. Pod budynkiem mieszkalnym, poza fragmentem o długości ok. 2,10 m od strony działki nr [...] wykonano fundament żelbetowy o szerokości 25 cm i głębokości 90 cm. Na fundamentach wykonano ściany z bloczków z betonu komórkowego o wysokości 2,05 m, poza fragmentem od strony działki 2955 na długości ok. 2,10 m i wysokości 6 bloczków, gdzie jest stara ściana, nad którą wykonano nową część na wysokości ok. 0,50 m. Na ścianie wykonano wieniec żelbetowy o wysokości 30 cm i szerokości 24 cm. Na wieńcu zamontowano dwuspadową konstrukcję dachu ze spadkiem w kierunku działek nr [...] W obiekcie znajdują się dwie ściany starego budynku. Od strony działek nr [...] znajduje się po jednym otworze okiennym. Roboty budowlane rozpoczęte zostały przez S. O. w czerwcu 2013 r. na podstawie zgłoszenia robót budowlanych dokonanego w Starostwie Powiatowym w P. w dniu 19 września 2012 r., które dotyczyło remontu dwóch ścian budynku mieszkalnego polegającego na uzupełnieniu ubytków.
W dniu 12 stycznia 2015 r. PINB przeprowadził rozprawę administracyjną, w czasie której ustalił, że przedmiotowy budynek składał się z dwóch części. Część o długości ok. 9 m została rozebrana. Do pozostałej części w latach późniejszych dobudowane zostało zadaszenie nad wejściem, ograniczone z dwóch stron ścianami. S. O. dokonał wymiany dwóch ścian drewnianych na ściany z pustaka oraz wymiany ścian ganku. W ocenie organu I instancji roboty te stanowią remont istniejącego budynku i ganku, jednakże roboty wykraczają poza zakres robót określonych w dokonanym zgłoszeniu. Dlatego też postanowieniem z dnia 11 lutego 2015 r. PINB wstrzymał roboty budowlane i zobowiązał inwestora do przedłożenia w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, oceny technicznej samowolnie wykonanych robót budowlanych. Postanowienie to na skutek zażalenia wniesionego przez H. F. zostało uchylone i sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy uznał bowiem, że skoro roboty budowlane nie były prowadzone , to brak było podstaw do ich wstrzymania .
Wykonując postanowienie z dnia 11 lutego 2015 r. inwestor przy piśmie z dnia 3 marca 2015 r. przedłożył wymaganą ocenę techniczną. Wobec powyższego Powiatowy Inspektor N. B. w P. nałożył na S. O. obowiązek wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia tych robót do stanu zgodnego z prawem. Organ uznał bowiem, że zakres wykonanych robót stanowi remont, zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane. Jednakże z uwagi na to, że inwestor odstąpił od zakresu robót wskazanego w zgłoszeniu organ nadzoru budowlanego zobowiązany był do przeprowadzenia postępowania na podstawie art. 50 – 51 ustawy Prawo budowlane.
W skardze na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego skarżąca H. F. wnosi o jej uchylenie . Podnosi, że stary budynek nie posiadał fundamentów, a obecnie wykonano nowe fundamenty żelbetowe. Na nich zostały wykonane ściany. W Starostwie Powiatowym został złożony wniosek o remont dwóch ścian, a faktycznie wykonano budowę, natomiast odległości między działkami są bardzo małe. Uważa, że należy sprawdzić mapy geodezyjne z roku 1965, 2009 i 2013, gdzie widać inny kształt budynku.
W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosi o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie składu orzekającego kontrolowana decyzja nie narusza bowiem prawa.
W rozpoznawanej sprawie ocenie Sądu podlega decyzja Inspektor Nadzoru Budowlanego wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm,), nakładająca na S. O. obowiązek wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych w budynku mieszkalnym, zlokalizowanym na działce nr ewide[...] w K. przy ul. [...] do stanu zgodnego z prawem, które to roboty szczegółowo wymienione zostały w decyzji. Według tego przepisu właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.
Możliwość wydania decyzji nakładającej taki obowiązek na inwestora ograniczona jest terminem, o którym mowa w art. 50 ust. 4 ustawy, tj. terminem 2 miesięcy od doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych.
W sprawie niniejszej organ nadzoru budowlanego wydał w dniu 11 lutego 2015 r. na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych związanych z remontem budynku mieszkalnego przy ul. [...] w K. oraz nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia oceny technicznej samowolnie wykonanych robót. Następnie w dniu [...] r. wydał na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy decyzję nakładającą na inwestora obowiązek wykonania określonych czynności.
Decyzja o jakiej mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 została zatem wydana przez właściwy organ przed upływem dwóch miesięcy od wydania postanowienia w trybie art. 50 ust. 1 pkt 1, co oznacza że został zachowany wymagany przepisem termin.
Analizę przepisów prawnych regulujących kwestie związane z wykonanymi robotami budowlanymi rozpocząć należy od art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego, który zawiera definicję remontu. Zgodnie z tą definicją , przez pojęcie remontu należy rozumieć wykonanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyte w stanie pierwotnym. W czasie oględzin stwierdzono, że w ramach prac remontowych elementy budynku (ściany, fundamenty) zastąpiono nowocześniejszymi materiałami. Te okoliczności pozwoliły przyjąć organom orzekającym w niniejszej sprawie, że prowadzony jest remont budynku, a nie jego budowa. Podobne stanowisko zaprezentowane zostało w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2011 r. sygn. akt II OSK 1234/10, które Wojewódzki Sąd Administracyjny w całości podziela.
Inwestor jest zobowiązany dokonać zgłoszenia takich robót organowi administracji architektoniczno-budowlanej na 30 dni przed terminem zamierzonego ich rozpoczęcia, co w niniejszej sprawie zostało przez inwestora wykonane. Postępowanie administracyjne uruchomione zgłoszeniem , poza przypadkami wniesienia przez organ w drodze decyzji sprzeciwu lub nałożenia na inwestora w drodze postanowienia obowiązku uzupełnienia brakujących dokumentów, nie kończy się żadnym aktem administracyjnym. Organ, który nie wniósł sprzeciwu w 30 dniowym terminie liczonym od dnia doręczenia mu zgłoszenia, ani też nie nałożył obowiązku uzupełnienia dokumentów, traci także kompetencje do dalszego działania w sprawie. W szczególności nie może on pozbawić inwestora uprawnienia do wykonywania zgłoszonych robót budowlanych poprzez uruchomienie jednego z przewidzianych w procedurze administracyjnej nadzwyczajnych trybów postępowania.
Jeżeli jednak w postępowaniu toczącym się w trybie art. 30 Prawa budowlanego doszło do naruszenia przepisów prawa, organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest do zbadania kwestii naruszenia prawa w oparciu o tryb przewidziany w art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. Celem działania organu w tym trybie jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Aby zatem zobowiązać inwestora do wykonania określonych czynności polegających czy to na dokonaniu rozbiórki obiektu czy też wprowadzeniu zmian niezbędnym jest jednoznaczne stwierdzenie, że istniejący stan rzeczy narusza obowiązujący porządek prawny.
W niniejszej sprawie bezsporne jest, że inwestor dokonał zgłoszenia zamiaru wykonania remontu dwóch ścian przedmiotowego obiektu ( poprzez uzupełnienie ubytków) na działce położonej w K. przy ul. [...] oraz, że Starosta nie wniósł sprzeciwu od tego zgłoszenia
Bezsporny również jest fakt, że w toku wykonywania remontu budynku drewnianego wraz z gankiem zmieniono technologię wykonania tego remontu. Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania, podczas robót okazało się, że stare ściany były spróchniałe, w związku z czym inwestor w ich miejsce zastosował pustaki. Stwierdzić zatem należy, że inwestor dokonał odstępstw od dokonanego zgłoszenia w zakresie technologii remontu budynku.
Słusznie więc rozstrzygające w sprawie organy uznały, że dokonane odstępstwo upoważnia do wydania nakazu wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem, a tym samym do zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.
W sytuacji, gdy inwestor zmian tych dokonał bez zgłoszenia, organ nadzoru budowlanego ma obowiązek wszcząć postępowanie naprawcze. W niniejszej sprawie organy nadzoru budowlanego prawidłowo zakwalifikowały wykonane roboty budowlane jako remont. Odnosząc powyższą ocenę do zarzutów skargi w pierwszej kolejności należy podnieść należy, że organy prawidłowo skierowały decyzję do S. O.. Jest on bowiem właścicielem działki nr [...], położonej przy ul. [...] w K. i inwestorem wykonywanych robót związanych z remontem, a ponadto to on dokonał w Starostwie Powiatowym w P. zgłoszenia zamiaru wykonania remontu ( vide skrócony wypis ze skorowidza działek z dnia 7 czerwca 2013 r. oraz zgłoszenie z dnia 19 września 2012 r. w aktach administracyjnych dołączonych do sprawy sygn. akt II SA/Lu 346/15). Niezasadny jest także zarzut wykonywania robót związanych z budową, a nie remontem. Do zarzutu tego odniesiono się we wcześniejszej części uzasadnienia. Pomimo zawartego w skardze wniosku Sąd nie miał możliwości przeanalizowania "mapek geodezyjnych", bowiem żadne dokumenty nie zostały dołączone do skargi.
Uznając zatem zarzuty skargi za nieuzasadnione, podkreślić należy , że w postępowaniu naprawczym rzeczą organu nadzoru budowlanego jest zbadanie legalności i zgodności ze sztuką budowlaną zrealizowanych robót. W sprawie niniejszej organ wskazał jakie roboty budowlane inwestor powinien wykonać celem doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Roboty te zostały szczegółowo opisane w ocenie technicznej sporządzonej przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane.
Mając na względzie wszystkie powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy orzeczono na podstawie art. 250 powyższej ustawy w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło