II SA/Lu 470/05
PostanowienieWSA w Lublinie2005-06-10
Skład orzekający: Sędzia NSA Maciej Kierek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy gmina, której organ wydał decyzję w pierwszej instancji, ma legitymację procesową do wniesienia skargi na decyzję organu odwoławczego?Ratio decidendi
Gmina, której organ wydał decyzję w pierwszej instancji, nie posiada legitymacji procesowej do wniesienia skargi na decyzję organu odwoławczego. Organ administracji publicznej, który rozstrzygał sprawę administracyjną, nie ma interesu prawnego we wniesieniu skargi na orzeczenie organu odwoławczego wydane na skutek instancyjnej kontroli jego decyzji, chyba że występuje w obrocie prawnym jako strona stosunku cywilnoprawnego.Stan faktyczny
Gmina Miejska wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta i przyznała własność nieruchomości E. T. oraz małż. K. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi, podnosząc brak legitymacji procesowej Gminy Miejskiej. Sąd uznał, że Gmina nie ma interesu prawnego we wniesieniu skargi.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Maciej Kierek po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy Miejskiej reprezentowanej przez Prezydenta Miasta na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], znak: [...] w przedmiocie przyznania własności nieruchomości p o s t a n a w i a odrzucić skargę.
W dniu [...] Prezydent Miasta, reprezentując Gminę Miejską wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], znak: [...] w przedmiocie przyznania własności nieruchomości domagając się jej uchylenia. Zaskarżoną decyzją SKO uchyliło w całości decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...], Nr [...] i orzekło co do istoty sprawy w ten sposób, że przyznało E. T. (udział ½), M. i M. małż. K. (udział ½) nieodpłatnie własność nieruchomości oznaczonej nr [...], położonej w [...] przy ul. [...].
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi, wskazując iż Gmina Miejska, reprezentowana przez Prezydenta Miasta nie jest legitymowana do wniesienia skargi do sądu. Organ powołał się na stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2005 r. sygn. akt OSK 1017/04 oraz w postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 10 marca 2005 r. sygn. akt II SA/Lu 197/05.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 50 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) uprawnionym do wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego jest każdy, kto ma w tym interes prawny, a także Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Skargę może wnieść również inny podmiot, któremu ustawy przyznają takie prawo. (§2)
W ocenie Sądu Gmina Miasta reprezentowana przez Prezydenta Miasta nie ma w niniejszej sprawie legitymacji do wniesienia skargi.
Sąd podziela bowiem stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 16 lutego 2005 r. sygn. akt OSK 1017/04 (opubl. w "Rzeczpospolita" z dnia 21 lutego 2005 r.), jak również w uchwale 7 sędziów z dnia 19 maja 2003 r. sygn. akt OPS 1/03 (ONSA 2003/4/115) oraz w uzasadnieniu wyroku z dnia 1 czerwca 2004 r. sygn. akt OSK 301/04 (OSP 2005/2/17), iż organ administracji publicznej (rządowej i samorządowej), który rozstrzygał sprawę administracyjną nie ma interesu prawnego we wniesieniu skargi na orzeczenie organu odwoławczego wydane na skutek instancyjnej kontroli jego decyzji.
Podnieść mianowicie należy, że organ administracyjny może występować w obrocie prawnym w dwóch rolach – jako organ nadrzędny, powołany do rozstrzygania spraw administracyjnych, posiadający władztwo administracyjne (imperium) oraz jako strona stosunku administracyjnoprawnego lub cywilnoprawnego. Tylko w tym drugim przypadku organ administracji publicznej ma interes prawny we wniesieniu skargi do sądu administracyjnego. Natomiast w sytuacji, gdy organ ten rozpatrując sprawę administracyjną prowadzi postępowanie wyjaśniające i wydaje orzeczenie, nie może kwestionować rozstrzygnięcia organu odwoławczego, choćby dotyczyło ono sfery prawnej tego organu. (por. postanowienie NSA z 18 lipca 2001 r. sygn. akt I SA 398/00, opubl. Lex nr 54728).
Zgodzić się należy ponadto z poglądem wyrażonym w uzasadnieniu orzeczenia NSA z 16 lutego 2005 r. sygn. akt OSK 1017/04, iż włączenie organów samorządowych do systemu organów administracji publicznej, prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie, znacznie ogranicza zakres uprawnień procesowych tych jednostek jako osób prawnych. W zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcje organu administracji publicznej, nie jest on (ani też żaden z pozostałych organów danej jednostki) uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej. Niedopuszczalnym jest, aby jednostka samorządu terytorialnego (w tym przypadku gmina) zajmowała w konkretnej sprawie różne pozycje – raz organu wydającego decyzję, innym razem strony postępowania w zależności od etapu załatwiania sprawy z zakresu administracji publicznej.
Gmina, której organ wydał decyzję w pierwszej instancji, nie ma legitymacji procesowej do wniesienia skargi na decyzję organu odwoławczego.
Z tego względu skarga Gminy Miasta reprezentowanej przez Prezydenta Miasta podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 §1 pkt 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło