II SA/Lu 498/13

PostanowienieWSA w Lublinie2013-08-20

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, której miesięczne wydatki przekraczają miesięczne dochody, należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, której miesięczne wydatki na utrzymanie konieczne (w tym spłata kredytu hipotecznego, opłaty za mieszkanie, media, wyżywienie) przewyższają miesięczne dochody z renty i dochód z gospodarstwa rolnego, należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdyż nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, uzasadniając to wysokimi kosztami utrzymania (spłata kredytu hipotecznego, opłaty za mieszkanie, media, wyżywienie) przewyższającymi jej dochody z renty i renty syna, a także dochód z gospodarstwa rolnego. Po analizie złożonych dokumentów i kolejnych wezwaniach do uzupełnienia, referendarz sądowy stwierdził, że wydatki strony skarżącej faktycznie przewyższają jej dochody, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano T. H. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. H. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego p o s t a n a w i a przyznać T. H. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, o wyznaczenie którego zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w L. Strona skarżąca, w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego), na urzędowym formularzu symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Wniosek uzasadniła tym, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z synem, z którym zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2 i utrzymuje się ze swojej renty rodzinnej w kwocie [...] złotych brutto i renty chorobowej syna w kwocie [...] złotych brutto. Strona skarżąca oświadczyła, że na jej stałe miesięczne koszty utrzymania koniecznego gospodarstwa domowego składają się wydatki na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na budowę domu, wynoszące miesięcznie [...] złotych i opłaty związane z utrzymaniem mieszkania wynoszące [...] złotych. Strona skarżąca podkreśliła, że niemal całość renty syna pochłania zakup leków dla niego. Strona skarżąca jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha oraz domu o powierzchni [...] m2, który obecnie znajduje się w stanie surowym. Do winsoku dołączono kserokopię decyzji ZUS, z której wynika, że strona skarżąca miesięcznie otrzymuje rentę w kwocie [...] złotych netto oraz kserokopię odcinaka doręczenia/wypłaty renty syna, z której wynika, iż otrzymuje on rentę w kwocie [...] złotych netto. Mając na uwadze to, że analiza oświadczenia strony skarżącej oraz nadesłanych kserokopii dokumentów wykazała, że strona skarżąca miesięcznie jedynie na spłatę kredytu hipotecznego oraz opłaty za mieszkanie wydaje kwotę [...] złotych przy deklarowanych dochodach w kwocie [...] złotych netto wezwano stronę skarżącą do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń. Odpowiadając na wezwanie strona skarżąca nadesłała oświadczenie z dnia 15 lipca 2013 r., z którego wynika, że strona skarżąca wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata oraz, iż na jej stałe miesięczne koszty utrzymania koniecznego składają się wydatki na energię elektryczną w kwocie [...] złotych, opłata czynszu za mieszkanie w kwocie [...] złotych, koszt zakupu gazu – [...] złotych oraz koszty wyżywienia – [...] złotych. Strona skarżąca oświadczyła też, że jedynym stałym dochodem jej gospodarstwa domowego jest jej renta i renta syna. Strona skarżąca nadesłała również odcinek wypłaty/odbioru renty syna, z którego wynika, że wynosi ona [...] złotych brutto, zaświadczenie z właściwego urzędu gminy z dnia 10 lipca 2013 r., z którego wynika, że storna skarżąca jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha przeliczeniowych i współwłaścicielem gruntów o powierzchni [...] ha, decyzję ZUS dotyczącą strony skarżącej, z której wynika, że pobiera ona rentę w kwocie [...] złotych netto, kserokopię dowodu wpłaty należności za energię elektryczną na kwotę [...] złotych, wyliczenie wysokości czynszu za mieszkanie, z którego wynika, że wynosi on [...] złotych oraz dwa wyciągi z rachunków bankowych. Ponowna analiza wysokości wykazanych wydatków i dochodów strony skarżącej wykazała, że jej wydatki przewyższają miesięczne dochody. Dążąc do ustalenia skąd pochodzą i w jakiej są wysokości środki finansowe pozwalające ponosić wydatki przewyższające wysokością dochody strony skarżącej skierowano do niej wezwanie z dnia 25 lipca 2013 r. W odpowiedzi na nie strona skarżąca nadesłała pismo z dnia 7 sierpnia 2013 r., w którym oświadczyła, że w ponoszeniu kosztów utrzymania koniecznego pomagają jej dzieci oraz, iż po śmierci żony uzyskała z PZU świadczenie w wysokości [...] złotych. Strona skarżąca oświadczyła również, że od dnia 9 lipca 2013 r. podjęła pracę sezonową. Referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Z oświadczenia strony skarżącej złożonego na druku PPF wynika, że jej stałe miesięczne koszty utrzymania koniecznego obejmują spłatę rat kredytu hipotecznego, które miesięcznie wynoszą [...] złotych. Z oświadczenia z dnia 15 lipca 2013 r. wynika, że stałe miesięczne koszty utrzymania koniecznego gospodarstwa domowego strony skarżącej obejmujące koszty utrzymania mieszkania, zużycia gazu i energii elektrycznej oraz wyżywienia wynoszą [...] złotych. Zatem miesięcznie strona skarżącą na koszty utrzymania koniecznego przeznacza kwotę [...] złotych. Jednocześnie z odcinka wypłaty/doręczenia renty syna wynika, że wynosi ona netto [...] złotych zaś z decyzji ZUS, iż renta strony skarżącej wynosi [...] złotych netto. Miesięczny dochód netto gospodarstwa domowego strony skarżącej z tytułu renty strony skarżącej i jej syna wnosi więc [...] złotych netto. Średni miesięczny dochód z uprawy gospodarstwa rolnego wynosi zaś [...] złotych (wysokość dochodu stanowi 1/12 kwoty uzyskanej przez pomnożenie powierzchni gospodarstwa rolnego strony skarżącej przez wysokość przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym z 1 ha przeliczeniowego wynikającą z obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 21 września 2012 r. w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2011 r. – M.P. z 2012 r. Nr 671). Tym samym łączny średni miesięczny dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej wynosi [...] złotych i jest o [...] złote niższy od deklarowanych miesięcznych wydatków. Jak oświadczyła strona skarżąca wydatki przekraczające wysokością dochody może ona ponosić jedynie dzięki wsparciu finansowemu udzielonemu przez dzieci. Z tego powodu przyjąć należy, że dochód strony skarżącej nie jest w stanie pokryć wydatków związanych z jej najistotniejszymi potrzebami życiowymi, co uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło