II SA/Lu 546/10

PostanowienieWSA w Lublinie2010-10-12

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stronie skarżącej przysługuje prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) czy częściowym, biorąc pod uwagę jej sytuację materialną i wysokość kosztów postępowania?
Ratio decidendi
Strona skarżąca jest zwolniona z mocy prawa z kosztów sądowych, co czyni bezzasadnym jej wniosek o zwolnienie w tym zakresie. Natomiast poniesienie kosztów ustanowienia adwokata, nawet w minimalnej stawce, spowoduje uszczerbek w koniecznym utrzymaniu strony i jej rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata.
Stan faktyczny
Strona skarżąca M. S. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej zasiłku stałego. Strona skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z konkubentem i sześciorgiem dzieci, utrzymując się z zasiłków rodzinnych i dochodu z gospodarstwa rolnego. Referendarz sądowy ustalił, że strona jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy prawa, a poniesienie kosztów adwokata spowoduje uszczerbek w jej utrzymaniu.
Rozstrzygnięcie
I. Przyznano M. S. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. II. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 12 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego p o s t a n a w i a I. przyznać M. S. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Strona skarżąca na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomoc symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustalenie wystąpienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. wymaga porównania realnych możliwości finansowych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy z wysokością obciążeń finansowych związanych z postępowaniem. W przypadku przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. ustalenia wymaga także wpływ obowiązku ponoszenia kosztów postępowania na sytuację materialną strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy i jej rodziny. W sprawie niniejszej obciążenia finansowe, które ciążyć mogą na stronie skarżącej sprowadzają się jedynie do kosztu ustanowienia adwokata. Zgodnie bowiem z unormowaniem art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. strona skarżąca w niniejszej sprawie jest zwolniona od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Skutkiem tego jej żądanie zwolnienia od obowiązku ich ponoszenia jest bezzasadne. Nie można bowiem przyjąć aby koszty te stanowiły obciążenie związane z postępowaniem a tym samym porównać ich wysokości do możliwości finansowych strony. Dlatego referendarz sądowy odmówił zwolnienia strony skarżącej od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Tym samym brak jest podstaw do przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym. W związku z tym żądanie strony skarżącej ustanowienia adwokata oceniane musi być pod kątem zaistnienia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Stawka minimalnego wynagrodzenia adwokata ustanowionego w sprawie niniejszej wynosi 240 złotych netto (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – Dz.U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) – 292,80 złotych brutto (§2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Na podstawie oświadczenia strony skarżącej oraz akt administracyjnych sprawy referendarz sądowy ustalił, że strona skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z sześciorgiem dzieci i konkubentem, z którymi utrzymuje się z zasiłków rodzinnych otrzymywanych na dzieci, dodatków do tych zasiłków, zasiłku okresowego oraz dochodu uzyskiwanego z uprawy należącego do konkubenta gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha przeliczeniowych. Powyższe źródła dochodu zapewniają miesięczny dochód na osobę w rodzinie strony skarżącej w wysokości [...] złotych. Jak podkreśliła strona skarżąca dochód ten nie wystarcza na pokrycie wydatków na wyżywienie, zakup leków, poniesienia kosztów zużycia gazu i energii elektrycznej czy zakup opału. Z oświadczenia strony skarżącej wynika ponadto, że jest ona właścicielką domu o powierzchni [...] m2 i mieszkania o powierzchni [...] m2 oraz nieprzynoszącej dochodu nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha. W ocenie referendarza sądowego poniesienie przez stronę skarżącą minimalnych kosztów ustanowienia adwokata spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny. Porównanie wysokości minimalnego wynagrodzenia adwokata w kwocie brutto do wysokości dochodu przypadającego w rodzinie strony skarżącej na osobę wskazuje, że poniesienie minimalnego wynagrodzenia adwokata pochłonie niemal w całości miesięczny dochód przypadający na jednego z członków rodziny strony skarżącej. To zaś niewątpliwie spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego. Dlatego referendarz sądowy przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. należało orzec jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło