II SA/Lu 547/11

PostanowienieWSA w Lublinie2011-10-14

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, prowadząca gospodarstwo rolne i posiadająca dochody z niego oraz z zasiłku rodzinnego i prac dorywczych, wykazała, że poniesienie minimalnego kosztu ustanowienia adwokata w postępowaniu sądowym spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla niej i rodziny, uzasadniający przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ strona skarżąca była zwolniona z kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. a) PPSA, gdyż sprawa dotyczyła pomocy społecznej. Odmówiono również przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie adwokata), uznając, że minimalny koszt takiego pełnomocnika (221,40 zł brutto) nie spowoduje uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania czteroosobowej rodziny strony skarżącej, biorąc pod uwagę jej dochody z gospodarstwa rolnego, zasiłek rodzinny i prace dorywcze.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o zasiłek celowy. Po wezwaniach strona złożyła wymagane dokumenty i oświadczenia, wskazując na dochody z gospodarstwa rolnego, zasiłek rodzinny i prace dorywcze, a także zniszczenia spowodowane klęską żywiołową. Referendarz sądowy ustalił dochody i koszty utrzymania strony oraz jej rodziny.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 14 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie zasiłku celowego p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. Strona skarżąca wezwana do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego) wniosła wypełniony i podpisany druk PPF żądając przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Strona skarżąca dwukrotnie wezwana do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń nadesłała żądane dokumenty i oświadczenia. Referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na podstawie oświadczeń strony skarżącej oraz nadesłanych przez nią dokumentów referendarz sądowy ustalił, że prowadzi ona wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną oraz dwojgiem niepełnoletnich dzieci, z którymi zamieszkuje w domu swojego ojca. Strona skarżąca wraz z małżonką i dziećmi utrzymuje się z uprawy gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha fizycznych – [...] ha przeliczeniowych przynoszącego roczny dochód w kwocie [...] złotych – miesięczny [...] złotych (dochód obliczony na podstawie wskaźnika dochodowości gospodarstwa rolnego ustalonego obwieszczeniem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 23 września 2011 r. w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2010 r. – M.P. z 2011 r. Nr 87, poz. 917). W ramach prowadzonego gospodarstwa rolnego storna skarżąca uprawia chmiel oraz posiada [...] drzewka owocowe. Strona skarżąca oświadczyła, że uprawiany przez nią chmiel oraz drzewka owocowe uległy zniszczeniu w trakcie klęski żywiołowej w 2010 r. Na dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej składa się również zasiłek rodzinny wynoszący miesięcznie [...] złote oraz dochody z prac dorywczych wynoszące od [...] do [...] złotych dziennie. Łączne miesięczne koszty utrzymania koniecznego gospodarstwa domowego strony skarżącej wynoszą [...] złote. Kwotę tę uzyskano z zsumowania 1/3 kwartalnego kosztu zużycia energii elektrycznej (koszt miesięczny jej zużycia), 1/12 rocznego kosztu węgla (jego miesięczny koszt), 1/3 kwartalnego kosztu zużycia gazu, miesięcznego kosztu zakupu żywności oraz miesięcznego kosztu zakupu leków. Do kwoty tej referendarz sądowy nie zaliczył kosztów produkcji rolnej tj. kosztów zakupu paliwa, oprysków, zakupu nawozów oraz podatku rolnego i ubezpieczenia. Na podstawie dołączonych do sprawy niniejszej akt administracyjnych referendarz sądowy ustalił, że straty poniesione przez stronę skarżącą w wyniku powodzi w roku 2010 r. stanowiły 1,97% rocznej produkcji należącego do niego gospodarstwa rolnego i opiewały na łączną kwotę [...] złotych (protokół nr [...] z dnia [...]). W ocenie referendarza sądowego brak jest podstaw do przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym. W sprawie niniejszej strona skarżąca zaskarżyła postanowienie wydane w sprawie o przyznanie zasiłku celowego. Sprawa ta zalicza się do spraw z zakresu pomocy i opieki społecznej. Zatem na gruncie art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. strona skarżąca w niniejszym postępowaniu jest zwolniona od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Tym samym jej żądanie zwolnienia od tego obowiązku jest bezzasadne. Obowiązek ponoszenia kosztów sądowych w niniejszym postępowaniu nie ciąży bowiem na stronie skarżącej i tym samym nie można przyjąć aby jego wykonanie wpływało na jej sytuację materialną. Skoro zaś brak jest podstaw do zwolnienia strony skarżącej od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych ocenić należy czy zachodzą przesłanki do przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. W ocenie referendarza sadowego strona skarżąca nie wykazała, że poniesienie przez nią minimalnego kosztu ustanowienia adwokata dla reprezentowania jej na obecnym etapie niniejszego postępowania spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny. Na obecnym etapie niniejszego postępowania ustanowienie adwokata wiązać się będzie ze sporządzeniem i wniesieniem skargi kasacyjne bądź sporządzeniem opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Minimalne wynagrodzenia adwokata ustanowionego dla dokonania tych czynności wynosi 180,00 złotych netto (§ 18 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – Dz.U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) – 221,40 złotych brutto (§2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Porównując wysokości minimalnego wynagrodzenia adwokata w kwocie brutto do wysokości dochodów uzyskiwanych przez stronę skarżącą, przy uwzględnieniu skali prowadzonej przez nią produkcji rolnej (np. ilość drzew owocowych), wykazanych kosztów utrzymania koniecznego jak i tego, że dochody te służą utrzymaniu czteroosobowej rodziny stwierdzić należy, że poniesienie przez stronę skarżącą minimalnego kosztu ustanowienia adwokata nie będzie się dla niej i jej rodziny wiązać z powstaniem uszczerbku w ich kosztach utrzymania koniecznego. Uiszczenie przez stronę skarżącą minimalnego kosztu wynagrodzenia adwokata nie uszczupli bowiem dochodu jej gospodarstwa domowego na tyle aby nie mogła ona pokryć wydatków związanych z kosztami utrzymania koniecznego swojej rodziny. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło