II SA/Lu 550/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędzia NSA Witold Falczyński, Protokolant Specjalista Beata Basak, po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2016 r. na rozprawie sprawy ze skargi Z. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wykupu nieruchomości - w zakresie wniosku o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 lutego 2016 r. wydanego w sprawie II SA/Lu 550/15. p o s t a n a w i a odmówić uzupełnienia wyroku Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu zażalenia Z. B. na postanowienie Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., znak: [...], o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wykupu nieruchomości stanowiących własność Z. B., P. F. oraz P. K. w związku z ograniczeniem sposobu korzystania z tych nieruchomości – uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Skargę do Sądu na postanowienie organu drugiej instancji złożył Z. B., wnosząc o jego uchylenie. Skarżący podkreślił, że działania Kolegium sankcjonują bezprawne działania organów władzy publicznej, jakie miały miejsce przy ustanawianiu granic obszaru Natura 2000 w Polsce. Wyrokiem z dnia [...] lutego 2016 r. Sąd uwzględniając złożoną skargę uchylił zaskarżone postanowienie Kolegium oraz zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania. Odpis tego wyroku wraz z uzasadnieniem sporządzonym z urzędu doręczono skarżącemu w dniu [...] marca 2016 r. W dniu [...] kwietnia 2016 r. skarżący złożył wniosek o uzupełnienie powyższego wyroku, poprzez wystąpienie do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z pytaniem prejudycjalnym, zgodnie z art. 267 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE). Podkreślił, że decyzja Unii Europejskiej zatwierdzająca listę obszarów Natura 2000 nie została implementowana do polskiego porządku prawnego, a środki pomocowe kompensujące straty wynikłe z dotkliwości wdrożenia tzw. dyrektywy siedliskowej nr [...] EWG nie zostały rozdysponowane. Skarżący wskazał, że wypełniając procedurę określoną w art. 265 TFUE wezwał Komisję Europejską do zaniechania bezczynności Ponadto skarżący wniósł o uzupełnienie wyroku Sądu z dnia 12 lutego 2016 r., w "kwestiach podnoszonych w skardze oraz wynikłych z analizy uzasadnienia" tego wyroku. Skarżący odniósł się przy tym szeroko do treści doręczonego mu uzasadnienia wyroku, kwestionując jego zgodność z prawem. W ocenie skarżącego, uzupełnienie wyroku wynika z konieczności zastosowania się przez Sąd do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 lipca 2000 r., sygn. SK 12/99, w którym Trybunał orzekł, iż art. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. nr 43, poz. 296 ze zm.), rozumiany w ten sposób, iż w zakresie pojęcia "sprawy cywilnej" nie mogą się mieścić roszczenia dotyczące zobowiązań pieniężnych, których źródło stanowi decyzja administracyjna, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wadliwie też, zdaniem strony, Sąd, jak wynika w uzasadnienia tego wyroku, zastosował przepisy prawa materialnego oraz błędnie ustalił stan faktyczny sprawy. We wniosku skarżący zawarł oświadczenie, że nie zamierza składać skargi kasacyjnej od wyroku Sądu wydanego w niniejszej sprawie. W dniu [...] maja 2016 r. skarżący złożył na rozprawie pismo, w którym uzupełniając powyższy wniosek z dnia [...] kwietnia 2016 r. wskazał, że również Starosta C. odmawia poszanowania prawa Unii Europejskiej, o czym świadczy postanowienie tego organu z dnia [...] kwietnia 2016 r., znak: [...], którym organ, po rozpoznaniu wniosku skarżącego, odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji ustalającej wysokość odszkodowania w związku z ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości opisanych w jego wniosku – z uwagi na brak podstawy materialnoprawnej do rozpoznania żądania w trybie administracyjnym. Skarżący zauważył przy tym, że sam wybór Starosty, rady powiatu, Marszałka Województwa L. oraz Sejmiku Województwa L. jest rażąco niezgodny z prawem Unii Europejskiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje. Wniosek strony skarżącej o uzupełnienie wyroku z dnia [...] lutego 2016 r. jest niezasadny. Stosownie do art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu - a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia - zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. W orzecznictwie sądów administracyjnych oraz w doktrynie utrwalony jest pogląd, że wniosek o uzupełnienie wyroku nie może zmierzać do zmiany czy też uzupełnienia treści merytorycznej jego uzasadnienia. Nie można zatem żądać uzupełnienia uzasadnienia orzeczenia poprzez zamieszczenie w nim określonych - żądanych przez stronę postępowania - kwestii, bowiem takie działanie w istocie zmierza nie do uzupełnienia, lecz do zmiany uzasadnienia poprzez zamieszczenie w nim wskazanych przez stronę okoliczności. uzupełnienie wyroku w zakresie dotyczącym uzasadnienia (por. postanowienia NSA z dnia: 2 października 2014 r., I OZ 634/14, LEX nr 1529076, 24 października 2013 r., LEX nr 1399304; J. Jagielski, M. Jagielska, R. Stankiewicz [w:] R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2013, s. 609). Nie budzi zatem wątpliwości, że wniosek skarżącego o uzupełnienie wyroku był nieuzasadniony w części, w jakiej skarżący wskazywał na konieczność uzupełnienia, czy w istocie "poprawienia", wywodów Sądu, z uwagi na ich prawną wadliwość. W ocenie Sądu, brak jest również podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego w pozostałym zakresie, poprzez wystąpienie do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z pytaniem prejudycjalnym. Należy przede wszystkim przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym stanowiskiem TSUE, ocena potrzeby wystąpienia z pytaniem prejudycjalnym dotyczącym wykładni lub ważności aktu prawa unijnego należy do sądu krajowego, w tym sądu ostatniej instancji. Samo podniesienie kwestii dotyczącej prawa unijnego przez stronę postępowania nie przesądza o potrzebie skierowania takiego pytania. Sąd ostatniej instancji może, jeśli uzna, że decyzja w tej kwestii jest niezbędna do wydania wyroku, zwrócić się do TSUE z wnioskiem o rozpatrzenie tego pytania. W przypadku, gdy takie pytanie jest podniesione w sprawie zawisłej przed sądem krajowym, którego orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu według prawa wewnętrznego, sąd ten jest zobowiązany wnieść sprawę do TSUE. Wskazać trzeba, że z art. 267 TFUE wynika obowiązek sądu administracyjnego przedstawienia Trybunałowi pytania prawnego (prejudycjalnego) w przypadku, gdy według tego Sądu do rozstrzygnięcia sprawy konieczna jest wykładnia aktów przyjętych przez instytucje Unii. Określone zagadnienie, aby mogło być przedmiotem pytania prejudycjalnego, powinno dotyczyć kwestii interpretacji prawa unijnego znajdującego zastosowanie w sprawie zawisłej przed sądem krajowym. Podkreślenia wymaga, że rozpoznając niniejszą sprawę Sąd nie widział konieczności zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. oraz wystąpienia z pytaniem prejudycjalnym do TSUE w trybie art. 267 TFUE. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie zachodziła bowiem uzasadniona wątpliwość co do wykładni przepisów prawa unijnego. Skarżący, co należy podkreślić, w istocie zarzuca bezczynność organów władzy publicznej w Polsce w zakresie niewdrożenia przepisów prawa unijnego w zakresie dotyczącym obszarów Natura 2000. Sąd podziela w pełni stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 2011 r., sygn. akt II OSK 2348/11, z którego tezą polemizuje skarżący we wniosku o uzupełnienie wyroku, że proces wyznaczania obszarów Natura 2000 przebiega w trybie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2015 r. poz. 1651 ze zm.) i jest procesem legislacyjnym, a nie postępowaniem administracyjnym i w związku z tym nie podlega kontroli sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 i 3 P.p.s.a. Na wynik sprawy nie mogły mieć wpływu pozostałe podnoszone przez stronę zarzuty, w tym dotyczące prawnej wadliwości postanowienie Starosty L. z dnia [...] kwietnia 2016 r., znak: [...]. Nie budzi wątpliwości, że postanowienie to nie może podlegać kontroli Sądu w niniejszej sprawie, albowiem wydane zostało w odrębnej sprawie administracyjnej. Z tych względów Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.