II SA/Lu 551/09
WyrokWSA w Lublinie2010-04-15
Skład orzekający: Krystyna Sidor, Ewa Ibrom, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazać wykonanie określonych robót budowlanych lub rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, jeśli nie narusza on przepisów obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego ani przepisów techniczno-budowlanych, a jego stan nie stwarza zagrożenia dla ludzi lub mienia?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie ma obowiązku nakazania wykonania określonych robót budowlanych lub rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu, jeśli obiekt ten nie narusza przepisów obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego ani przepisów techniczno-budowlanych, a jego stan nie stwarza zagrożenia dla ludzi lub mienia. W takiej sytuacji brak jest podstaw do zastosowania art. 37 lub art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974 r.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o odmowie nałożenia na właścicieli sąsiedniej nieruchomości obowiązku wykonania zmian lub przeróbek przy budynku gospodarczym. Budynek ten został wybudowany w latach 1958-1959, a następnie obmurowany. Skarżący zarzucał, że budowa jest "dzika", przekracza granice działek, a dach pokryty jest materiałem łatwopalnym. Wniósł o powołanie biegłego do oceny stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Stażysta Magdalena Markowska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi J. O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy nakazania wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie po rozpatrzeniu odwołania J. O. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] o odmowie nałożenia na H. i E. P. obowiązku wykonania niezbędnych zmian lub przeróbek przy budynku gospodarczym zlokalizowanym na działce nr [...] położonej przy ul. U. w K. celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.
W uzasadnieniu wskazano, że na przedmiotowej działce zlokalizowany jest budynek gospodarczy o wymiarach 5,66 x 3,85 m z dachem jednospadowym pokrytym papą, usytuowany w granicy z działkami nr [...]. Spadek stropodachu jest skierowany na własną działkę, na którą spływają wody opadowe. Budynek został wybudowany w latach 1958-1959 jako drewniany, a następnie w latach 1980-1983 został obmurowany betonem komórkowym, wykonano na nim stropodach pokryty papą; użytkowany jest jako budynek gospodarczy.
Organ ustalił, że na budowę tego budynku właściciele nie posiadali pozwolenia na budowę, a od 1980r. obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta Kraśnika zatwierdzony uchwałą Wojewódzkiej Rady Narodowej w Lublinie z dnia 29 kwietnia 1980r. (Dz.Urz. WRN w Lublinie Nr 6, poz. 23 z 1980r.), który nie zawierał żadnych zapisów o możliwości zabudowy gospodarczej na terenach zabudowy mieszkaniowej. Jednocześnie lokalizacja przedmiotowego budynku gospodarczego w granicy działki nr [...] nie naruszała obowiązującego w okresie budowy przepisu § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. nr 17, poz. 62 ze zm.), który dopuszczał sytuowanie bezpośrednio przy granicy działki budynku gospodarczego ze ścianami z materiałów niepalnych i z dachem o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych, jeżeli nie utrudni to prawidłowej zabudowy działki sąsiedniej.
Przedmiotowy budynek posiada natomiast od strony działki sąsiedniej ścianę murowaną pełną bez otworów, a dach pokryty jest materiałem niepalnym tj. papą.
Mając powyższe na uwadze Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974r. – Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) odmówił nałożenia na H. i E. P. obowiązku wykonania niezbędnych zmian lub przeróbek w przedmiotowym budynku gospodarczym celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, a organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy.
Organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i stanowisko organu I instancji, iż nie zachodzą podstawy do zastosowania art. 37 ust. 1 poprzednio obowiązującej ustawy Prawo budowlane i uwzględnienia żądania. Organ ten ustalił ponadto, że lokalizacja przedmiotowego budynku gospodarczego zgodna jest z ustaleniami obecnie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Kraśnik zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w Kraśniku z dnia 21 października 2004r., Nr XXVIII/397/2004 (Dz.Urz. Woj. Lub.Nr 26, poz. 826 ), zmienionego uchwałami Rady Miasta Kraśnik z dnia 29 maja 2008r. (Dz.Urz. Woj. Lub. Nr 105, poz. 2636) i z dnia 18 grudnia 2008r. (Dz.Urz. Woj. Lub Nr 24 poz. 759), który dopuszcza sytuowanie budynków w granicach z sąsiednimi działkami, jeżeli powierzchnia zainwestowania działki nr [...] nie przekracza 50% powierzchni tej działki.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniósł J. O., będący właścicielem działki sąsiedniej nr [...], domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji.
Skarżący wniósł o "powołanie biegłego z zakresu prawa budowlanego z listy biegłych sądowych dla dokonania analizy dokumentów i porównania ich ze stanem faktycznym - dokonania oględzin co do położenia spornego budynku i czy mieści się on w planach zabudowy".
Podkreślił, że przedmiotowa budowa jest "dzika", bowiem dokonana bez pozwolenia, "przekracza granice działek stron", a budynek pokryty jest papą, która wbrew stanowisku organów jest materiałem łatwopalnym.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji nie naruszają obowiązujących przepisów.
Bezspornym jest, że przedmiotowy obiekt budowlany znajdujący się na działce nr [...] położonej przy ul. U. w K. został zrealizowany w okresie obowiązywania ustawy z dnia 24 października 1974r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.).
Przepisy te zasadniczo wymagały uzyskania przed wszczęciem robót budowlanych pozwolenia na budowę (art. 28 ust. 1), którego inwestor w niniejszej sprawie nie posiadał.
W świetle art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.) uzasadnione więc było wszczęcie i prowadzenie - w oparciu o przepisy ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974r. - postępowania w sprawie samowolnych robót budowlanych.
W postępowaniu tym właściwy organ w pierwszej kolejności dokonuje oceny czy nie zachodzą przesłanki bezwzględnej rozbiórki obiektu budowlanego określone w art. 37 Prawa budowlanego z 1974r., a po wykluczeniu tych przesłanek bada czy nie zachodzą podstawy do wydania decyzji nakładającej na inwestora obowiązek dokonania odpowiednich zmian lub przeróbek mających na celu doprowadzenie inwestycji do zgodności jej stanu z obowiązującym prawem - zgodnie z art. 40 tej ustawy. (por. wyrok WSA z dnia 22 kwietnia 2009r., VIII SA/Wa 551/08, wyrok WSA z dnia 24 września 2008r., II SA/Ke 358/08, wyrok WSA z dnia 5 lipca 2007r., VII SA/Wa 657/07).
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego w niniejszej sprawie, organ nadzoru budowlanego zasadnie stwierdził, że nie zachodzą przesłanki ani do wydania nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego na podstawie art. 37, ani do nakazania inwestorowi wykonania określonych robót budowlanych na podstawie art. 40 ustawy z 1974r.
Przepis art. 37 stanowi bowiem, że obiekty budowlane lub ich części będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy podlegają przymusowej rozbiórce, gdy organ stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę lub powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.
Jeżeli natomiast nie zachodzą okoliczności, o których mowa w tym przepisie, a jednocześnie zostanie stwierdzone, że obiekt został wybudowany niezgodnie z przepisami, właściwy organ wyda inwestorowi decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami. (art. 40).
Tymczasem, jak prawidłowo ustaliły organy w niniejszej sprawie – przedmiotowy budynek znajdujący się na działce nr [...] w K., nie narusza przepisów obecnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Kraśnik, zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w Kraśniku z dnia 21 października 2004r., Nr XXVIII/397/2004 (Dz.Urz. Woj. Lub.Nr 26, poz. 826), zmienionego uchwałami Rady Miasta Kraśnik z dnia 29 maja 2008r. (Dz.Urz. Woj. Lub. Nr 105, poz. 2636) i z dnia 18 grudnia 2008r. (Dz.Urz. Woj. Lub Nr 24 poz. 759), co uzasadniałoby jego rozbiórkę na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z 1974r. (por. wyrok WSA z dnia 17 marca 2009r., II SA/Po 875/08, wyrok WSA z dnia 18 września 2008r., II SA/Ke 268/08, wyrok NSA z dnia 8 października 2007r., II OSK 1318/06). Plan dopuszcza bowiem - w § 27 ust. 3 pkt b - sytuowanie budynków w granicach z sąsiednimi działkami, jeżeli powierzchnia zainwestowania nie przekracza 50% powierzchni działki, co zachodzi w niniejszej sprawie.
Należy ponadto wskazać, że budowa tego obiektu nie naruszała również przepisów obowiązującego w okresie budowy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Kraśnika, zatwierdzonego uchwałą Wojewódzkiej Rady Narodowej w Lublinie z dnia 29 kwietnia 1980r. (Dz.Urz. WRN w Lublinie Nr 6, poz. 23 z 1980r.), ponieważ plan ten nie zabraniał zabudowy w tym terenie (k.103 akt amin.).
Wbrew zarzutom skargi przedmiotowy budynek nie narusza również przepisów techniczno - budowlanych, w zakresie odległości od granic z działką sąsiednią. Mający zastosowanie w niniejszej sprawie przepis § 13 ust. 1 obowiązującego w okresie budowy rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 17, poz. 62 ze zm.) dopuszczał sytuowanie bezpośrednio przy granicy działki budynku gospodarczego ze ścianami z materiałów niepalnych i z dachem o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych, jeżeli nie utrudni to prawidłowej zabudowy działki sąsiedniej, a ponadto gdy jest to zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W takich wypadkach ściany budynku gospodarczego, graniczące z działką sąsiednią, nie powinny mieć okien i drzwi, a wody opadowe z dachu od strony granicy działki nie mogą być odprowadzane na teren działki sąsiedniej.
Bezspornym jest, że przedmiotowy w niniejszej sprawie budynek ma charakter budynku gospodarczego (użytkowany jest jako skład narzędzi i przedmiotów gospodarstwa domowego, protokół oględzin, k. 12), jego ściana znajdująca się w granicy z działką skarżącego jest ścianą z materiału niepalnego (murowaną, z bloczków gazobetonowych, protokół z oględzin z dnian18 czerwca 2007r., k. 12 akt amin.), zaś papa pokrywająca dach jest – wbrew zarzutom skargi - materiałem co najmniej trudno zapalnym; w konsekwencji budynek spełnia wymogi wskazanego przepisu.
Podkreślić jednocześnie należy, że przebieg granicy pomiędzy działką inwestora a działką skarżącego organy ustaliły w oparciu o urzędowe dokumenty geodezyjne, których prawdziwość nie została w niniejszej sprawie skutecznie podważona, a niewielkie przekroczenie tej granicy zostało przez inwestora usunięte poprzez obcięcie okapu z połaci dachu od strony działki skarżącego nr [...]. (protokół z oględzin z dnia 9 września 2009r., k.74 akt admin.)
Z tych względów, skoro budynek nie narusza przepisów technicznych, a jego stan nie stwarza zagrożenia dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, to należy uznać za uzasadnione stanowisko organów obu instancji o braku podstaw do nakazania inwestorowi wykonania określonych robót budowlanych, w tym rozbiórki przedmiotowego obiektu na podstawie art. 37 lub 40 Prawa budowlanego z 1974r.
Jednocześnie należy wyjaśnić, że sąd administracyjny nie jest uprawniony do powoływania w postępowaniu sądowoadministracyjnym biegłego specjalisty, bowiem sąd zasadniczo nie prowadzi postępowania dowodowego.
Z tych względów, skarga jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło