II SA/Lu 560/13

PostanowienieWSA w Lublinie2013-07-18

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym podlega umorzeniu, jeśli strona jest z mocy prawa zwolniona z tych kosztów?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu, jeśli strona jest z mocy prawa zwolniona z obowiązku ponoszenia tych kosztów, ponieważ żądanie staje się bezprzedmiotowe. Prawo pomocy może być jednak przyznane w zakresie częściowym w celu ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jeśli sytuacja materialna strony nie pozwala na pokrycie tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Uzasadniła wniosek niskimi dochodami z renty chorobowej. Referendarz sądowy stwierdził, że strona jest z mocy ustawy zwolniona z kosztów sądowych, co czyni ten element wniosku bezprzedmiotowym i podlegającym umorzeniu. Jednocześnie uznał, że sytuacja materialna strony uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano A. D. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego i umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego p o s t a n a w i a I. przyznać A. D. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego o wyznaczenie którego zwrócić się do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w L.; II. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Strona skarżąca, w zakreślonym w wezwaniu terminie (data stempla pocztowego), na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomoc symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wniosek uzasadniła tym, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem i córka, z którymi zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2 i utrzymuje się z renty chorobowej w kwocie [...] złotych. Referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Z ostatnim z tych przypadków mamy doczynienia w sprawie niniejszej. Miesięczny dochód strony skarżącej jest bowiem na tyle niski, że – w ocenie referendarza sądowego – nie pozwala na pokrycie wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowymi strony skarżącej i jej rodziny. Mimo to nie można stronie skarżącej przyznać prawa pomocy w żądanym przez nią zakresie. W myśl bowiem art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a. strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w toku niniejszego postępowania. Skoro więc na stronie skarżącej nie ciąży obowiązek ponoszenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie jej żądanie zwolnienia od obowiązku ich ponoszenia jest bezprzedmiotowe i nie podlega uwzględnieniu. Zatem postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie żądania zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W pełni zasadne jest zaś żądanie przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego. W ocenie referendarza sądowego miesięczny dochód strony skarżącej nie daje możliwości poniesienia nawet minimalnych kosztów ustanowienia radcy prawnego z wyboru bez narażenia strony skarżącej i jej rodziny na uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. oraz art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło