II SA/Lu 566/13
PostanowienieWSA w Lublinie2013-07-18
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest zasadny, jeśli strona skarżąca jest z mocy prawa zwolniona z obowiązku ponoszenia tych kosztów?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy strona skarżąca jest z mocy przepisów prawa (art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a.) zwolniona z obowiązku ponoszenia tych kosztów. Jednocześnie, jeśli sytuacja finansowa strony nie pozwala na pokrycie kosztów ustanowienia adwokata, prawo pomocy w tym zakresie powinno zostać przyznane w zakresie częściowym.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Uzasadniła wniosek swoją trudną sytuacją materialną, wskazując na niskie dochody z renty, zajęcie komornicze i zamieszkiwanie w ośrodku dla bezdomnych. Referendarz sądowy uznał, że strona nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia adwokata, jednakże wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, gdyż strona jest z mocy prawa zwolniona z ich ponoszenia.Rozstrzygnięcie
Przyznano J. T. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata i umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie skierowania do domu pomocy społecznej p o s t a n a w i a I. przyznać J. T. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata o wyznaczenie którego zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w L.; II. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Strona skarżąca, w zakreślonym w wezwaniu terminie (data na prezentacie), na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomoc symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek uzasadniła tym, że jest osobą bezdomną, utrzymującą się z renty w kwocie [...] złotych brutto, którą po potrąceniu kwoty zajętej przez komornika otrzymuje w kwocie [...] złotych. Strona skarżąca dochód przeznacza na pokrycie wydatków związanych z podstawowymi potrzebami życiowymi. Strona skarżąca zamieszkuje w ośrodku dla osób bezdomnych.
Referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Z ostatnim z tych przypadków mamy doczynienia w sprawie niniejszej. Miesięczny dochód strony skarżącej jest bowiem na tyle niski, że – w ocenie referendarza sądowego – nie pozwala na pokrycie wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowymi strony skarżącej. Mimo to nie można stronie skarżącej przyznać prawa pomocy w żądanym przez nią zakresie. W myśl bowiem art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a. strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w toku niniejszego postępowania. Skoro więc na stronie skarżącej nie ciąży obowiązek ponoszenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie jej żądanie zwolnienia od obowiązku ich ponoszenia jest bezprzedmiotowe i nie podlega uwzględnieniu. Zatem postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie żądania zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W pełni zasadne jest zaś żądanie przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. W ocenie referendarza sądowego miesięczny dochód strony skarżącej nie daje możliwości poniesienia nawet minimalnych kosztów ustanowienia adwokata z wyboru bez narażenia strony skarżącej na uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego.
Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. oraz art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło