II SA/Lu 569/09
PostanowienieWSA w Lublinie2009-11-03
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organizacja pożytku publicznego, posiadająca majątek i środki na rachunku bankowym, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym w postępowaniu sądowoadministracyjnym, mimo braku przepisów odrębnych zwalniających ją z opłat sądowych i nieudowodnienia braku środków na pokrycie kosztów postępowania?Ratio decidendi
Organizacja pożytku publicznego nie może uzyskać prawa pomocy w zakresie całkowitym, jeśli nie wykaże braku jakichkolwiek środków na pokrycie kosztów postępowania lub braku dostatecznych środków na pełne koszty. Sama konieczność ponoszenia kosztów działalności organizacji nie uzasadnia przyznania prawa pomocy, gdyż oznaczałoby to przerzucenie ciężaru jej funkcjonowania na Skarb Państwa, co jest niezgodne z prawem.Stan faktyczny
Strona skarżąca, posiadająca status organizacji pożytku publicznego, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Organ uznał, że organizacja posiada majątek i środki na rachunku bankowym, a jej sytuacja finansowa, mimo straty w ostatnim roku bilansowym, nie uzasadnia całkowitego zwolnienia od kosztów postępowania. Strona skarżąca argumentowała, że musi ponosić koszty związane z utrzymaniem koni i opłatami eksploatacyjnymi.Rozstrzygnięcie
Referendarz sądowy postanowił odmówić przyznania prawa pomocy organizacji pożytku publicznego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. F. F. w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi T. F. F. w W. na uchwałę Rady Miasta z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie wyrażenia zgody na dzierżawę nieruchomości gruntowej p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy.
Strona skarżąca T. F. F. w W. wezwana do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPPr nadesłała wypełniony i podpisany urzędowy formularz PPPr w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego) żądając przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Referendarz sądowy stwierdził, że:
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie.
Z oświadczenia strony skarżącej zawartego na formularzu PPPr i nadesłanych przez nią dokumentów wynika, że ma ona status organizacji pożytku publicznego. Wysokość majątku stanowiącego fundusz założycielski strony skarżącej wynosi [...] złotych zaś wartość środków trwałych wynosi [...] złotych. W ostatnim roku bilansowym strona skarżący poniosła stratę w wysokości [...] złotych. Obecnie na rachunku bankowym strony skarżącej znajduje się [...] złotych. Strona skarżąca podniosła, że jej sytuacja finansowa nie daje gwarancji pokrycia wydatków związanych z jej funkcjonowaniem, na które składają się koszty wyżywienia należących do niej koni i koszty opłat eksploatacyjnych za zużycie energii elektrycznej, wody oraz koszty użytkowania telefonów.
Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz.U. z 2003 r. Nr 96, poz. 873 ze zm.) organizacji pożytku publicznego przysługuje na zasadach określonych w przepisach odrębnych zwolnienie od opłat sądowych.
Zasady zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych a więc i opłat sądowych w postępowaniu przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi normuje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.". Regulujący zakres przedmiotowo – podmiotowych zwolnień od obowiązku uiszczania kosztów sądowych art. 239 tej ustawy nie przewiduje zwolnienia organizacji pożytku publicznego od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Treść tego przepisu nie wskazuje także aby strona skarżąca zwolniona była od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych ze względu na przedmiot skargi. Z tych powodów wniosek strony skarżącej
o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych oceniany musi być pod kątem spełnienia unormowanych w art. 246 § 2 pkt 1 i 2 p.p.s.a. przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy osobie prawnej a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej.
Stosownie do art. 246 § 2 pkt 1 i 2 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej w zakresie całkowitym - gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Przy czym przez koszty postępowania rozumieć należy koszty sądowe oraz koszt wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika procesowego, czyli adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Koszty sądowe w niniejszej sprawie prócz wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 200 złotych (§ 2 ust. 3 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu
w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.) każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych (§ 2 ust. 1 pkt 7, § 3 w zw. z § 2 ust. 3 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r.
w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192).
Stawka minimalnego wynagrodzenia radcy prawnego ustanowionego w sprawie niniejszej dla reprezentowania strony skarżącej wynosi 240 złotych netto (§ 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu – Dz.U.
z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) – 292,80 złotych brutto (§2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.).
W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca nie wykazała, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania bądź, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Ocenę tę uzasadnia porównanie wysokości kwoty pozostającej na koncie bankowym strony skarżącej do wysokości każdego jednego z kosztów składających się na koszty niniejszego postępowania. Wniosku o przyznanie stronie skarżącej prawa pomocy nie uzasadnia również konieczność ponoszenia przez nią kosztów jej działalności. Przyznanie stronie skarżącej, mającej status organizacji pożytku publicznego, prawa pomocy jedynie ze względu na konieczność ponoszenia przez nią kosztów jej działania równałoby się przerzuceniu na Skarb Państwa ciężaru funkcjonowania strony skarżącej. To zaś prowadziłoby do niezgodnego z prawem wsparcia środkami publicznymi każdej formy działalności strony skarżącej, która jako organizacja pożytku publicznego uzyskiwać może środki publiczne jedynie w przypadkach i na zasadach przewidzianych przepisami ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 2 pkt 1 i 2 p.p.s.a. należało orzec jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło