II SA/Lu 570/17

PostanowienieWSA w Lublinie2017-08-23

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinien zostać uwzględniony, jeśli strona posiada dochody pozwalające na pokrycie kosztów utrzymania koniecznego, ale nie jest w stanie ponieść równocześnie kosztów sądowych i kosztów ustanowienia adwokata z wyboru?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jeśli strona posiada dochody pozwalające na pokrycie kosztów utrzymania koniecznego, ale nie jest w stanie ponieść równocześnie kosztów sądowych i kosztów ustanowienia adwokata z wyboru, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata, odmawiając jednocześnie zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
E. G. i R. G. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej nakazu rozbiórki wiatrołapu. Wnioskodawcy wskazali na swoje dochody z renty i emerytury oraz koszty utrzymania gospodarstwa domowego. Starszy referendarz sądowy uznał, że dochody skarżących pozwalają na pokrycie kosztów utrzymania koniecznego, co wyklucza przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano E. G. i R. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, a odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienia od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 23 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. G. i R. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi E. G. i R. G. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki wiatrołapu p o s t a n a w i a I. przyznać E. G. i R. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata o wyznaczenie którego zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w L.; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący na urzędowych formularzach symbol PPF wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioski uzasadnili tym, że są małżeństwem prowadzącym wspólne gospodarstwo domowe, zamieszkującym w domu o powierzchni [...] m2 o wartości [...] złotych, utrzymującym się z renty skarżącej w kwocie [...]złotych netto oraz emerytury skarżącego w kwocie [...]złotych netto. Łączny miesięczny dochód skarżących wynosi [...] złotych netto. W piśmie z dnia [...] r. skarżący oświadczyli, że ich stałe miesięczne koszty utrzymania koniecznego gospodarstwa domowego wynoszą średnio [...] złotych. Do oświadczenia załączyli decyzję dotyczącą podatku od nieruchomości, karty informacyjne ze szpitala oraz kopie rachunków i faktur VAT dotyczących kosztów utrzymania koniecznego. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Żadna z wymienionych sytuacji nie zachodzi w sprawie niniejszej. Wysokość dochodu skarżących pozwala im na pokrycie kosztów utrzymania koniecznego. Mają zaspokojone potrzeby mieszkaniowe oraz posiadają stałe źródło dochodu. Nie można więc przyjąć, że skarżący są osobami ubogimi bądź pozbawionymi środków do życia. Brak więc jest podstaw do przyznania im prawa pomocy w zakresie całkowitym. Nie mniej stwierdzić należy, że skarżący wykazali, iż nie będą w stanie ponieść równolegle z kosztami sądowymi kosztów ustanowienia adwokata z wyboru. Na obecnym etapie niniejszego postępowania koszty sądowe nie przekroczą każdorazowo kwoty 100 złotych oprócz wpisu sądowego od ewentualnej skargi kasacyjnej wynoszącego 250 złotych. Natomiast koszt ustanowienia adwokata z wyboru dla reprezentowania skarżących w niniejszym postępowaniu wyniesie minimum 480 złotych netto. Mając na uwadze to, że skarżący w toku niniejszego postępowania uiścili wpis sądowy od wniesieni skargi w kwocie 500 złotych przyjąć należy, i mogą bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego ponosić koszty w kwocie nie wyższej od 500 złotych. Koszty sądowe wymagane na obecnym etapie niniejszego postępowania nie powinny przekroczyć tej kwoty. Zatem przyjąć należy, że skarżący bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego mogą ponieść koszty sądowe. Natomiast zobowiązanie skarżących do ponoszenia równocześnie nawet minimalnej kwoty wynagrodzenia adwokata pozbawi ich środków finansowych niezbędnych na pokrycie wydatków związanych z kosztami utrzymania koniecznego. To zaś spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego. Dlatego referendarz sądowy przyznał skarżącym prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło