II SA/Lu 581/10

PostanowienieWSA w Lublinie2011-02-15

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata i zwolnienie od opłaty kancelaryjnej za doręczenie odpisu wyroku może zostać uwzględniony w całości, czy tylko częściowo?
Ratio decidendi
Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym zgodnie z art. 245 p.p.s.a. Wniosek strony, który nie mieści się w zakresie całkowitym ani częściowym, należy rozpatrzyć jako wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca wykazał, że poniesienie kosztów ustanowienia adwokata spowoduje uszczerbek w utrzymaniu koniecznym, natomiast opłata kancelaryjna nie spowoduje takiego uszczerbku, dlatego przyznano prawo pomocy częściowo – ustanowiono adwokata, a odmówiono zwolnienia z opłaty kancelaryjnej.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata oraz zwolnienie od opłaty kancelaryjnej za doręczenie odpisu wyroku w sprawie skargi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Nie przedstawiła jednak oświadczenia o wysokości miesięcznych kosztów utrzymania. Strona podała, że mieszka z żoną i synem oraz że jej i żony dochody to emerytury rolnicze. Wskazała na trudną sytuację zdrowotną i konieczność ponoszenia kosztów leczenia.
Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, o wyznaczenie którego zwrócono się do Okręgowej Rady Adwokackiej; odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie, w tym zwolnienia od opłaty kancelaryjnej za doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. L. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od opłaty kancelaryjnej za doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji dotyczącej przyznania świadczenia pieniężnego przysługującego osobom deportowanym do pracy przymusowej p o s t a n a w i a I. przyznać J. L. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, o wyznaczenie którego zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Strona skarżąca wezwana do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego) wniosła wypełniony i podpisany druk PPF żądając przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Z pisma strony skarżącej z dnia 29 grudnia 2010 r. wynika, że wnosi ona również o zwolnienie od opłaty kancelaryjnej za doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem. Strona skarżąca wezwana do nadesłania oświadczenia wskazującego wysokość miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego nie wykonała wezwania. Oświadczyła, że nie jest w stanie podać wysokości tych kosztów oraz, iż czasami środki finansowe wystarczają na pokrycie wydatków a innym razem nie. Strona skarżąca oświadczyła również, że zamieszkuje w [...] części domu wraz z synem i jego rodziną. Referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 245 § 1 do 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (§ 1). Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2). Natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W świetle powyższego unormowania nie jest możliwe uwzględnienie wniosku strony skarżącej w całości. Zakres w jakim strona skarżąca żąda przyznania prawa pomocy nie mieści się bowiem ani w unormowaniu § 2 art. 245 p.p.s.a. ani w unormowaniu § 3 art. 245 p.p.s.a. Ze względu jednak na to, że wnioskowi temu bliżej jest do wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, referendarz sądowy tak właśnie potraktował ten wniosek. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustalenie wystąpienia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wymaga porównania realnych możliwości finansowych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy z wysokością obciążeń finansowych związanych z postępowaniem oraz ustalenia wpływu obowiązku ponoszenia kosztów postępowania na sytuację materialną strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy i jej rodziny. Opłata kancelaryjna należna za doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem wynosi 100 złotych (§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192). Ustanowienie na obecnie adwokata na obecnym etapie niniejszego postępowania wiązać się będzie ze sporządzeniem i wniesieniem skargi kasacyjnej bądź sporządzeniem opinii o braku podstaw do sporządzenia skargi kasacyjnej. Stawka minimalnego wynagrodzenia adwokata za wykonanie tych czynności wynosi 180 złotych netto (§ 18 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – Dz.U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) – 221,40 złotych brutto (§2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Z oświadczenia strony skarżącej wynika, że prowadzi ona wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną, z którą zamieszkuje w [...] części domu gdzie na zasadzie dożywocia zajmują 1 pokój. Pozostałą część domu zajmuje syn strony skarżącej z rodziną. Na dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej składają się jej emerytura rolnicza w kwocie [...] złotych brutto – [...] złote netto oraz emerytura rolnicza jej żony w kwocie [...] złotych brutto – [...] złotych netto. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej wynosi [...] złotych brutto – [...] złotych netto. Strona skarżąca podkreśliła, że wraz z żoną są osobami w podeszłym wieku cierpiącymi na szereg dolegliwości wymagających stałego leczenia, którego koszty muszą ponosić. W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca wykazała, że poniesienie przez nią kosztów ustanowienia adwokata spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla niej i jej żony. Decyduje o tym porównanie wysokości kosztów ustanowienia adwokata do wysokości dochodów gospodarstwa domowego strony skarżącej przy uwzględnieniu, że z dochodu tego strona skarżąca ponosić musi koszty wyżywienia czy leczenia. Natomiast uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla strony skarżącej i jej żony nie spowoduje poniesienie opłaty kancelaryjnej za doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem. W toku niniejszego postępowania strona skarżąca uiszczała już bowiem kwotę dwukrotnie wyższą od wysokości opłaty kancelaryjnej za doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło